Words starting with İ

Evlenecek kimsenin eşini, kendi boy veya soyu içinden seçmesi kuralına dayalı evlilik biçimi; içten evlilik, endogami

Kendinde olmayan bir yeteneği, bir durumu varmış gibi gösterme

Vücudun gücünü ve dayanıklılığını artırmak, taktik çalışmaları yapmak, maçlara hazırlanmak için yapılan uygulama; çalışım, hazırlık çalışması, antrenman

İncitme işi yapılmak

Oturma grubuna giren koltuk, kanepe, sandalye, kolçaklı sandalye, sallanan koltuk vb. mobilyanın masif ağaç malzemeden yapılan esas taşıyıcı kısımları

karşıt iddialarda bahse girişmek

Iğdırlı olma durumu

Savcılık makamı

İkbal düşkünü olma durumu

Beğenilen, hoşlanılan bir şeyi edinme veya bir yiyeceği yeme isteğini duymak

Bir iş yerinde çalışan işçilerin başı olan ve onları denetleyen kimse; başçı

sözünde direnmek, bir iddia ileri sürmek

Savcılığın soruşturma sonunda elde ettiği kanıtları ve iddialarını içinde topladığı, mahkemede okunan yazı; savca

beden hareketleri yapmak

Toplumda sözlü veya yazılı haber alma imkânını sağlayan teknik araçlar; yayın organı, medya

ilgi çekmek

İrfan sahibi (kimse)

bulunduğu iş yerinden ayrılarak boşta bulunmak

"işi tam istediği yolda" anlamında kullanılan bir söz

"kişinin zaman zaman şaşırmasını, yanılmasını hoş görmek gerekir" anlamında kullanılan bir söz

Olağandan daha çok, daha sık ve sulu dışkı çıkarma; sürgün, ötürük, iç sürme, cır cır, amel, linet, kabız karşıtı

pek çok, pek bol

iki büklüm olmak

at binenin, kılıç kuşananın

Yarılmış bir şeyin bir bölümünü alma

İçki için kullanılan bir söz

bilgi derecesini ölçmek

"birçok hastalık insana ayağını üşütmesi, ata da tırnağı yoluyla gelir" anlamında kullanılan bir söz

"insanlar konuşarak birbirlerini daha iyi anlarlar" anlamında kullanılan bir söz

"toprağın her kesimi ayrı ayrı nitelikler taşıdığı gibi insanlar da birbirlerinden farklı özelliklere sahiptirler" anlamında kullanılan bir söz

"bir kimse başkalarına iyi öğüt verebilir ama ün veremez, kişi ünü ancak kendisi kazanabilir" anlamında kullanılan bir söz

Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında ayrı gruplarla sabah ve öğleden sonra yapılan eğitim

İlginçleşmek durumu

herhangi bir şeyin uzmanı olmak

İnandırabilmek işi

Toplum hâlinde bir kültür çevresinde yaşayan, düşünme ve konuşma yeteneği olan, evreni bütün olarak kavrayabilen, bulguları sonucunda değiştirebilen ve biçimlendirebilen canlı; adam, âdem, âdemoğlu, insanoğlu, kişioğlu, beniâdem, benibeşer, fâni, in (II)

İyot elementinin simgesi

Alınmış bir şeyi geri verme

geri vermek, geri çevirmek

Yitirilen saygınlığı yeniden elde etme

Daha önce yapılan ziyarete ziyaretle karşılık verme

Divan edebiyatında her beytin son sözünü sonraki beytin ilk sözü yapma biçiminde ortaya çıkan söz sanatı; iade

Alıcıya imza karşılığı teslim edilen, teslim edilemediği durumlarda göndericiye geri gönderilen (mektup, paket); iadeli

İadesi olmayan

Ödünç verme

Yedirip içirme, besleme, bakma

yedirip içirmek, beslemek

Yedirip içirme ve barındırma

İnsanın Allah’a veya inandığı güce kulluğunu göstermek üzere yaptığı hareketler; namaz niyaz, taat

ibadet Allah’la kul arasındadır, gösteriş için yapılmamalı, işlenen suçlar, ayıplar açığa vurulmamalıdır” anlamında kullanılan bir söz

bir dinin buyruklarını yerine getirmek

Tanrı'nın kulları

Bir düşünceyi anlatan bir veya birkaç cümlelik söz

Oluşan, meydana gelen

-den oluşmak, meydana gelmek

barındırmak

Yaratma, yoktan var etme

Horoz, hindi vb.nin tepesinde bulunan kırmızı deri uzantısı

İbiği olan

İbiği andıran, ibiğe benzeyen, ibik gibi

Leyleksilerden, Afrika ve Batı Asya'nın sulak yerlerinde yaşayan bir kuş; Mısır turnası (İbis aethiopica)

Orta oyununda çoğu kez aptal uşak rolünü oynayan komedyen

yüz ve davranışları gülünç olan (kimse)

Ulaştırma, eriştirme

ulaştırmak, eriştirmek

Kötü, düzenci kimse

Şeytana yakışır

İblise bağlanan ve tapınan

İblisçi olma durumu

iblisçe davranmak

Edilgin eş cinsel erkek; homoseksüel

İbne olma durumu

kazık atmak, aldatmak

aklamak

Ortaya koyma, gösterme, meydana çıkarma

ortaya koymak, göstermek, meydana çıkarmak

Ölçü aletleri, saat ve göstergelerde sayı veya işaret göstermeye yarayan hareketli iğne

herhangi bir konuda birisi avantajlı duruma geçmek

Kötü bir olaydan alınması gereken ders, uyarıcı sonuç

ders almak

ders olmak

İbret verici, ibret dolu

Başkalarına örnek olan şey

Ders alınacak nitelikte olan

Su koymaya yarayan kulplu, emzikli kap

İbriği andıran, ibriğe benzeyen, ibrik gibi

Soluk borusunda bulunan halkamsı kıkırdağın arka bölümü üzerine oturmuş, üçgen piramit şeklinde küçük iki kıkırdak

İbrikle su taşıyan kimse

Saraylarda leğen, ibrik vb. abdest aletlerine bakmakla görevli kimselerin başı

İbrikçinin yaptığı iş; ibriktarlık

Kalınca bükülmüş ipek iplik

Esirgemeden bol bol verme, yapma veya söyleme

esirgemeden bol bol vermek, yapmak veya söylemek

Bir çağrıyı yerine getirme, bir çağrıya gitme

çağrı üzerine gitmek, katılmak

gereğini yerine getirmek

Gerekince, gerekirse

gerekmek

gerektirmek

Nöbeti hastane yerine evde tutan ve her an hastaneden çağrılmayı bekleyen doktor

icapçı olarak görevli olmak

İcapçının yaptığı iş

kiraya vermek

Gerçekmiş gibi gösterme çabası

o zamana kadar kimsenin bilmediği, henüz yapmadığı bir şey yaratmak; bulmak

hoş görülmeyen yeni bir huy, davranış göstermek

İcat eden, bulan kimse; bulucu

İcatçı olma durumu

Az sözle çok şey anlatma

izin, onay almak

izin, onay vermek

Herhangi bir konuda verilen izin belgesi

Zorlama, zorunda bırakma

birine istemediği bir işi zorla yaptırmak, zorlamak, zorunda bırakmak

İslam bilginlerinin bir konuda fikir birliği etmeleri

özetlemek

Yapma, yerine getirme

yapmak

Yapılan işler, çalışmalar, uygulamalar

uygulamaya veya çalışmaya başlamak

Uygulayan, çalışan, yapan kimse

İcraatçı olma durumu

Bir buyruğu yerine getiren kimse

İcracının yaptığı iş

alacağın borçludan alınabilmesi için icraya başvurmak

Lise derecesindeki okul

Kanunun verdiği hükümle öldürme, yok etme

İnsan öldürme vb. bir suça karşılık verilen ve suçlunun asılarak öldürülmesiyle sonuçlanan ceza; ölüm, ölüm cezası, idam

hakkında verilen ölüm cezası hükmü yerine getirilerek öldürülmek

hakkında verilen ölüm cezası hükmünü yerine getirmek. getirerek öldürmek; asmak

Sürdürme, devam ettirme

sürdürmek, devam etmesini sağlamak

Ölüm cezası ile cezalandırılmış olan (kimse)

Yönetme, çekip çevirme; güdüm, yönetim

Kurum veya kuruluşlarda yönetim birimlerinden sorumlu kimse

yönetmek, çekip çevirmek

Kamu yönetimi içinde yer alan kuruluşları ve bunların işleyişlerini, kişilerle ilişkilerini ve sorumluluklarını inceleyen, düzenleyen hukuk dalı

Az ışık veren küçük gaz lambası; idare lambası, şinanay

İptal, tam yargı davalarıyla genel hizmetlerden birinin yürütülmesi için yapılan idari sözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin davaları çözümleyen mahkeme

İdare yönünden, idare tarafından

İdare eden, hoşgörülü

İdareci olma durumu

Gazete, dergi vb. yayım kurumlarında yazı işlerine bakılan yer, yönetim yeri

Bir işi, gerektiği gibi değil de günün şartlarına göre yapma

bir işi günün şartlarına göre yapmak

Bir işi, gerektiği gibi değil de günün şartlarına göre yapma tutumu

Bir işi sağlam bir temele oturtmadan o günün şartlarına göre yapan kimse

İdareimaslahatçı olma durumu

İdare etmesini bilen, iyi yöneten

İdareli olma durumu

yerine göre harcamak, tutumlu davranmak

İdare etmesini bilmeyen, gevşek, beceriksiz (kimse)

Gevşeklik, beceriksizlik

Belli bir süre için, geçici olarak

Devlet giderlerinin, devletin siyasi ve idari kuruluşuna göre dağıtılması sonucunda oluşan bütçe türü

Kendinde olmayan bir yeteneği, bir durumu varmış gibi gösterme

sözünde direnmek, bir iddia ileri sürmek

Savcılık makamı

Dediğinde, iddiasında haksız da olsa direnen, inatçı (kimse)

İddiacı olma durumu

İddialaşmak işi

Karşılıklı iddiaya girmek

Bir iddiası olan

İddialı bir biçimde

İddialı olma durumu

Savcılığın soruşturma sonunda elde ettiği kanıtları ve iddialarını içinde topladığı, mahkemede okunan yazı; savca

Bir iddiası olmayan

İddiasız bir biçimde

İddiasız olma durumu

karşıt iddialarda bahse girişmek

Düşüncenin tasarlayabileceği bütün üstün nitelikleri kendinde toplayan

İdealizm öğretisine bağlı filozof

İdealist olma durumu

"İdealleştirmek" anlamındaki idealize etmek birleşik fiilinde geçen bir söz

Bilgide temel olarak düşünceyi alan ve varlığı insan düşüncesinin kurduğunu kabul eden öğretilerin genel adı

İdealleştirmek işi

İdeal duruma getirmek; idealize etmek

İdeal olma durumu

İdeali olmayan

İdealsiz olma durumu

Kavram yazı sistemi

Bir felsefi veya toplumsal öğretiye sistemli biçimde bağlanan kimse

Siyasal veya toplumsal bir öğreti oluşturan, bir hükûmetin, bir partinin, bir grubun davranışlarına yön veren politik, hukuki, bilimsel, felsefi, dinî, moral, estetik düşünceler bütünü

İdeoloji ile ilgili

Kır yaşamı içinde aşk konusunu işleyen kısa şiir

Vücudun gücünü ve dayanıklılığını artırmak, taktik çalışmaları yapmak, maçlara hazırlanmak için yapılan uygulama; çalışım, hazırlık çalışması, antrenman

beden hareketleri yapmak

idman yapılacak alana toplu olarak gitmek

İdman yapan

Düzenli idman yaparak çeviklik kazanmış olan (kimse); antrenmanlı

İdmanlı olma durumu; antrenmanlılık

Düzenli veya hiç idman yapmamış olan, idmanı olmayan, çevikliği olmayan; ham, antrenmansız

İdmansız olma durumu; hamlık, antrenmansızlık

Çok tanrılı dinlerde tapınılacak nesne

Bir zamana veya olaya erişme

akıl erdirmek, anlamak, kavramak

Böbreklerde kandan süzülerek idrar yolları aracılığıyla dışarıya atılan sıvı; sidik, küçük abdest, küçük

Sidiği böbreklerin her birinden sidik torbasına akıtan bir çift kanal; sidik borusu

İdrarın vücuttan atılmasını kolaylaştıran veya sağlayan (ilaç vb.); sidik söktürücü, müdrir

Vücuttan dışarıya atılacak olan idrarın toplandığı bölüm; sidik kavuğu, sidik torbası, idrar kesesi, kavuk, mesane

İdrar torbaları ve siyeğin ortak adı; sidik yolu

İdrar torbasında biriken idrarı dışarı atma zorluğu; sidik zoru

Bir işi yapma, yerine getirme

yapmak, yerine getirmek

Bir duyguyu yüz aracılığıyla anlatan belirtilerin, mimiklerin bütünü

anlatmak

bir olayla ilgili olarak gördüğünü, bildiğini yetkili veya ilgili kimseye söylemek

İfadelendirmek işi

Anlamlandırmak, bir şey anlatır duruma getirmek

Belli bir ifade taşıyan

sorguya çekmek

Belli bir ifade taşımayan

İfadesiz olma durumu

Cinsel konularda ahlak kurallarına bağlılık

İffetini koruyan, iffet sahibi; sili (II), afif, afife

İffetli olma durumu; sililik, afiflik, afifelik

İffetini korumayan; malın gözü, silisiz

İffetsiz olma durumu; silisizlik

anlatmak

İfildemek işi

Hafifçe titremek

Kötü, güç bir durumdan kurtulma, iyi bir duruma gelme; onma

güç kuvvet bırakmamak

kötü bir durum veya hastalıktan kurtarmak

onmamak, düzelmemek

gücü tükenmek

gücünü tüketmek, bir daha düzelemeyecek bir duruma getirmek

Borçlarını ödeyemediği mahkeme kararı ile tespit ve ilan olunan iş adamının durumu; batkı

ticarette batmak

İflas işlerine bakan mahkemelerde açılan dava

bir kimse veya kuruluş için mahkeme kararıyla anaparasını yitirdiği açıklanmak; batmak

İflas eden kişi veya kuruluşun alacak ve borçlarını belirlemeye aynı zamanda düzenlemeye yetkili birim

Yok etme

yok etmek

Herhangi bir konuda çok ileri gitme, ölçüyü aşma, aşırı davranma, taşkınlık, tefrit karşıtı

Aşırı ölçüde

Olumlu ve olumsuz anlamda en uç noktalar

herhangi bir konuda çok ileri gitmek veya geride kalmak

çok ileri gitmek, aşırı davranmak

bir şeyin ölçüsünü kaçırmak

İfratı bulunan, aşırıya kaçan

İfratı bulunmayan, aşırıya kaçmayan

Bir arazinin bölünmesi, parsellere ayrılması

bir araziyi bölmek, parsellere ayırmak

Vücuttan çıkan kan, irin, ter vb. şeyler, salgılar

Bir şeyi başka bir biçime çevirme

Doğu masal ve efsanelerinde kötü, korkunç cin

çok kızmasına yol açmak, öfkelendirmek

çok öfkelenmek, çok kızmak

İfritleşmek durumu

Ortalığı birbirine katan, kötü ve zarar verici hâle dönmek

Düzeni bozma, karışıklık çıkarma

Bir sorunu fetva ile çözme

Oruç açma, oruç bozma

iftar yemeği yemek

Ramazanda oruç açmak için hazırlanmış sofra

Ramazanda genellikle lokantalarda iftar açmak için bir tabağa dizilen ve yemek öncesi yenilen soğuk yiyecekler

İftar zamanını bildirmek amacıyla atılan top

Ramazanda oruç açma zamanı; iftar, iftar zamanı

Ramazanda iftarda yenilen yemek; iftar

Ramazanda iftar açmak için ilk ağızda yenilecek ve içileceklerin tümü; iftariye, iftariyelik

övünmek

okuldaki başarısı ve iyi davranışları sebebiyle üstün öğrenci seçilmek, övünç çizelgesinde yer almak

bir sonraki sınıfa üstün başarısını gösteren belge alarak geçmek

Bir kimseye kasıtlı ve asılsız suç yükleme; kara (II), bühtan

iftira etmek

bir suçu birinin üzerine atmak, kara çalmak, kara sürmek, bühtan etmek

iftira etmek

kasıtlı ve asılsız suç yüklenmek

Açma, açılma

açılmak

Namaza başlarken söylenen tekbir; başlama tekbiri

Gizli bir şeyi açığa çıkarma, yayma

gizli bir şeyi ortaya dökmek, açığa vurmak, yaymak, ilan etmek, afişe etmek, reklam etmek

Gizli bir şeyi ortaya çıkarmak için yapılan açıklamalar

Çoğunlukla kar bloklarından kubbe biçiminde yapılan ve yalnızca Mackenzie Irmağı deltası ile Labrador arasında kalan bölgede rastlanan Eskimo kulübesi

İguanagillerden, 1-2 metre boyunda, Amerika'nın tropikal bölgelerinde yaşayan, sırtında dikenli çıkıntılar bulunan, pullu, büyük sürüngen; Hint kertenkelesi (Iguana tuberculara)

Sürüngenler sınıfından, örnek hayvanı iguana olan bir familya

Bir işin kimin tarafından daha ucuz yapılacağının anlaşılması için istekliler arasında açılan fiyat kırma işi; eksiltme

bir işi en uygun görülene bırakmak

eksiltmeye veya artırmaya çıkarılmak

Kuruntuya düşürme

İmalı, kinayeli olan

Arkadan vurma, hainlik etme

arkadan vurmak, hainlik etmek

aldatılmak, sadakatsizlik görmek

Kavrayış, anlayış

çevirmek, çevrelemek, kuşatmak, sarmak

Alanı geniş

Bildirme, bildirim, haber verme

bildirmek, haber vermek

Haber veren, bildiren kimse

Kaçak malı haber verenlere ödenen ücret

İhbarlamak işi

İhbar etmek

Önceden bildirilmiş, haber verilmiş

Ortaya çıkarma, meydana getirme

ortaya çıkarmak, meydana getirmek

Bir hakkı hukuk kurallarına uygun bir biçimde teslim etme

Helak etme, yok etme

Bozma, zarar verme

bozmak, zarara uğratmak

Temiz sevgi ve yürekten bağlılık

İhlası yerinde ve sağlam olan (kimse)

İhlaslı bir biçimde

İhlaslı olma durumu

İhlası yerinde ve sağlam olmayan (kimse)

İhlassız bir biçimde

İhlassız olma durumu

Gereken ilgiyi göstermeme, önem vermeme; boşlama, savsaklama, savsama

gereken ilgiden yoksun bırakılmak

savsamak, savsaklamak, boşlamak

İşlerine önem vermeyip onları gelişigüzel yapıveren veya daha sonraya bırakan; savsak, ihmalci

İhmalkâr olma durumu; ihmalcilik

Bir ülkenin ürettiği malları başka bir ülkeye veya ülkelere satması; dış satım

İhracat işleriyle uğraşan kimse; dış satımcı, ihraççı

İhracatçının yaptığı iş; dış satımcılık

Ülkenin karasuları ve karasuları bitişiğinde deniz vasıtalarına veya hava meydanlarında yerli ve yabancı uçaklara vergili veya vergisiz sağlanan yakıt ve madenî yağ

Hacca giden Müslüman erkeklerin dikişsiz, beyaz bir peştamal ve omuza atılan bir havludan, kadınların ise bolca bir elbiseden ibaret olan kıyafetleri

hac görevini yerine getirmek üzere ihram giymek ve dinî olarak yapılması yasak olmayan bazı şeyleri kendisine yasaklamak

hac görevini tamamladıktan sonra giyilen ihramı çıkarmak ve nefse konan yasakları kaldırmak

Kazanma, elde etme, erişme

kazanmak, elde etmek, erişmek

Çıkarma, dışarıya atma

yurt dışına mal veya hizmet satmak

Hisse senedi, tahvil vb. kıymetli kâğıtları dış piyasaya satmaya yetkili kuruluş

İyilik etme, iyi davranma

bağışta bulunmak, bağışlamak

Padişah tarafından yeteneği veya başarısı dolayısıyla birine verilen görev, rütbe, ödül

Üstü kapalı anlatma; sezdirme, ima

sezdirmek, ima etmek

Görüş veya kararı önceden hissettirme, oyu önceden açıklama

görüş veya kararı önceden hissettirmek, oyunu önceden açıklamak

Bir şeyi birine hatırlatma

uyarmak, dikkatini çekmek

ihtar etmek

Resmî ihtar yazısı; protesto

yasal yollarla yazılı uyarı göndermek

Doğru yola girme, hidayete erme

başka bir dinden çıkıp Müslüman olmak

Kanın vücudun bir yerinde toplanması

anlaşamamak, bozuşmak, uyuşamamak

Uyuşmazlığa sebep olan, anlaşmazlık konusu olan

Uyuşmazlığa sebep olmayan, anlaşmazlık konusu olmayan

Bir ülkenin siyasal, sosyal ve ekonomik yapısını veya yönetim düzenini değiştirmek amacıyla kanunlara uymaksızın cebir ve kuvvet kullanarak yapılan geniş halk hareketi; devrim

İhtilal yanlısı ve ihtilal yapan kimse; devrimci

İhtilalci olma durumu; devrimcilik

Bir malı açıkça sahibinden veya evinden hızla kapıp alma

Karşılaşıp görüşme

hastalık başka bir hastalığa dönmek

bir hükümlünün başkasıyla görüşmesini yasaklamak

çırpınmak

Bir şeyin olabilmesi durumu, olabilirlik; olasılık

olabilir ki

bir şeyin gerçekleşebileceğini, olabileceğini düşünmek

bir şeyin gerçekleşeceğini, olabileceğini hiç düşünmemek

Özenli bakım

özen göstermek, dikkatle davranmak

Daha önce benzeri olmayan bir şey icat etme; türetme

Bilinen araç, gereçlerle ve yaratıcı güçle yeni bir şey bulana, bulduğu şeyden bir süre yalnız kendisinin yararlanması için devletçe verilen belge

icat etmek

Aşırı, güçlü istek

Aşırı istekli

İhtiraslı bir biçimde

İhtiraslı olma durumu

İhtirassız olma durumu

Sözü kısa kesme, kısaltma

belli bir konuda özel eğitim görmek, uzmanlaşmak, ihtisaslaşmak

İhtisaslaşmak işi

Herhangi bir konuda uzmanlaşmak

İçine alma, içinde bulundurma; içerme

içine almak, içinde bulundurmak, içermek, kapsamak

gereksinimi karşılamak

gereksinmek

genç karşıtı

Yaşlı olmasına karşın dinç, canlı, hareketli ve etkin bir hayat süren kimse

yaşlandırmak, kocaltmak

Köy tüzel kişiliğinde, muhtar başkanlığında görev yapan kişilerden oluşan yetkili organ; ihtiyar meclisi

yaşlanmak

Biraz yaşlıca

Yaşlılara sevgiyle yaklaşıldığını belirten bir söz

Yaşlı görünüşü almak, yaşlı görünmek

İhtiyarlatmak işi

Yaşlanmasına sebep olmak

Her bakımdan güçsüzlük, yetersizlik, zayıflık

Düşünmeksizin, elde olmadan

İhtiyarsız bir biçimde

Herhangi bir konuda ileriyi düşünerek ölçülü davranma; sakınma

tedbirli ve ölçülü davranmak

doğruluğu şüpheli görülerek

Savaş sırasında harekâtın gelişmesine etkide bulunmak için her an savaşa girebilecek biçimde hazır bulundurulan birlikler

İlerisi düşünülerek alınan önlem; ihtiyati tedbir

Her duruma, her ihtimale karşı, ilerisini düşünerek

İlerisi düşünülerek yapılan

İhtiyati olma durumu

İhtiyatlı olma durumu

Herhangi bir konuda ileriyi düşünerek ölçülü davranan, önlem alan; sakıngan, ihtiyatkâr

beklenmedik sonuçlara karşı hazırlıklı olmak

uyanık olmak, düşünerek davranmak

herhangi bir konuda ileriyi düşünerek ölçülü davranmak

İhtiyatlı bir biçimde

İhtiyatlı olma durumu; sakınganlık

İhtiyatlı davranmayan

İhtiyatsız bir biçimde

İhtiyatsız olma durumu

önlem almadan davranmak

Güçlü istek

bir kimseyi veya bir şeyi gerekli saymak

Uzun yolculuklarda dinlenme vb. ihtiyaçları karşılamak için yapılan duraklama

İhtiyacı olan

İhtiyaçlı olma durumu

İhtiyacı olmayan

İhtiyaçsız bir biçimde

İhtiyaçsız olma durumu

titreşmek

Yakın dostlar, samimi arkadaşlar

Yeniden canlandırma, diriltme

canlandırmak

daha iyi bir duruma gelmek

Hazırlama, hazır etme

Mahkemece yapılan çağrıya uymayanların kolluk gücüyle mahkemeye gelmesini sağlamak için verilen yazılı emir

Hazırlık niteliğinde olan

Mahkemece yapılan çağrıya uymadığı için kolluk gücüyle mahkemeye getirilmiş olan

Bir şeyi başka bir şeyin yerine koyma, yerine kullanma

yerine koymak

Birbirlerinin yerine geçen, konulabilen mal

Bir yerde oturma

bir yerde oturmak

sürgün cezasıyla belli bir yerde oturmaya mecbur edilmek

İkametgâhı olmayan

uyarmak, dikkat çekmek

Taşıtlarda ısı, benzin, yağ vb.ndeki aksamalarla ilgili sürücüyü uyaran ışıklı gösterge

Doğal afet zamanlarında enkaz kaldırılırken görevlilerin her an görülebilmeleri için giydikleri, fosforlu şeritleri bulunan yelek

Baht açıklığı veya yüksek bir makama, duruma erişmiş olma durumu

İkbal düşkünü olma durumu

İyi bir yaşantısı varken gözden düşerek yoksulluğa mecbur kalan (kimse)

iyi ve parlak makamlarda bulunmak, gün görmek

daha önce iyi olan durumu veya işi bozulmak

İkbale ermiş olan, talihi olan

İkbale ermemiş olan, talihi olmayan

Gayretle çalışma, sürekli uğraşma

Belli kuralları olan Japon çiçek düzenleme sanatı

Birden sonra gelen sayının adı; dü

her yerde hep birlikte görülen, birbirinden ayrılmayan iki arkadaş

İki anlama gelen

İki anlama gelme durumu

sıkışık, zor şartlar altında (kalmak)

birbirine karşıt iki kişi arasında ne yapacağını bilemeyerek şaşırmak

"bir ülkede iki baş egemen olamaz" anlamında kullanılan bir söz

"ayrı ayrı düşünceleri ve kişilikleri bulunan iki kişi bir arada yaşayamaz, bir işi birlikte yapamazlar" anlamında kullanılan bir söz

zor bir durumda karar verememek

İki ayağı olan (hayvan veya eşya)

İki ayaklı olma özelliği veya durumu

birini bir işi hemen yapması için çok sıkıştırmak

iki at bir kazığa bağlanmaz

İki başı olan

İki başlı olma durumu

bir şey, her iki tarafın aynı şeyi istemesiyle, iyi niyetiyle gerçekleştirilebilmek

Beli bükük, öne doğru eğik (kimse)

yorgunluk, hastalık, yaşlılık vb. nedenlerle beli bükülmek, öne doğru eğilmek

"kurnazlıkta eşit olan iki kimse birbirlerini aldatamaz" anlamında kullanılan bir söz

iki yoldan hangisini tutacağını şaşırmış kimse

İki canlı olma durumu

İslam inancına göre dünya ve ahiret

"birbirleriyle anlaşamayan, kavga eden iki kişinin arasını bulacak bir akıllının olması gerekir" anlamında kullanılan bir söz

İki ayrı dilde olan

İki dilli olma durumu

"çok konuşmak doğru değildir" anlamında kullanılan bir söz

çok güzel ve özenli giyinmiş

İki düzlemin kesişmesinden oluşan (açı)

"ancak kendi geçimini sağlayabilenler, başkalarına yardım edecek bir durumda değildir" anlamında kullanılan bir söz

kıyamette ondan davacı olmak

"elindeki iş ne kadar önemli olursa olsun" anlamında kullanılan bir söz

çaresiz kalıp ne yapacağını bilememek

büyük bir şaşkınlıkla olduğu yerde donakalmak

ölmek

derin derin düşünmek

doğru söylendiği kanıtlanmak istendiğinde "öleyim ki doğru söylüyorum" anlamında kullanılan bir söz

"birbirinin doğruluğuna güvenerek birlikte iş yapmakta olan iki kişiden biri, hile yapmadığına arkadaşını inandırmak için yemin ediyorsa artık güven bozulmuş demektir, ayrılmaları gerekir" anlamında kullanılan bir söz

Erkek ve dişi çiçekleri ayrı ayrı bitkilerde bulunan (bitki)

Erkek ve dişi eşey organları bir arada bulunan; iki cinslikli

Aralarında devrenin dörtte biri kadar faz farkı olan (aynı frekans ve genlikte iki alternatif akım veya gerilim)

Karşılıklı iki sıra olarak

"birbirini sevenler için zenginlik önemli değildir" anlamında kullanılan bir söz

sürekli ağlar durumda

sürekli veya çok ağlamak

Okşayıcı bir seslenme sözü

doğru söylendiği kanıtlanmak istendiğinde söylenen yemin sözü

doğru söylendiği kanıtlanmak istendiğinde söylenen yemin sözü

aradan zaman geçmeden, sık sık

aşırı yoksulluğu anlatan bir söz

"bir işi, iki kişi yürütemez" anlamında kullanılan bir söz

dünya

"iki kardeş arasındaki anlaşmazlık geçicidir, bu durumu gerçek ve sürekli sanmak saflıktır" anlamında kullanılan bir söz

aynı anda iki işi veya görevi yapmak

iki büklüm olmak

İki katı olan; dubleks

"gerçekliğinden şüphe edilmeyecek kadar açık" anlamında kullanılan bir söz

"çok dinleyip az söylemeli" anlamında kullanılan bir söz

düşündüğünü doğru dürüst ifade edememek

iki çift laf etmek

meramını kısaca, düzgün ve açık bir biçimde anlatmak

Kendisinden sonra örnek verilecek veya açıklama yapılacak cümlenin sonuna konulan noktalama işareti (:)

Çok az

rezil etmek, utanılacak duruma düşürmek

rezil olmak, utanılacak duruma düşmek

İki parmağı olan (hayvan)

"çok acı çeken ağır hastalar için ya iyileşsin ya ölüp kurtulsun, böyle çekmesin" anlamında kullanılan iyi dilek sözü

dostça biraz söyleşmek

bir çarpma, vurma sonucu boylu boyunca yere serilmek

"uzun boylu pazarlık etmeden" anlamında kullanılan bir söz

çok süratli namaz kılma

"İçki içmek" anlamına gelen iki tek atmak veya iki tek içmek deyimlerinde geçen bir söz

Toplama (+) veya çıkarma (-) işaretiyle birbirine bağlanan iki terimden oluşan cebirsel anlatım

"kavgaya tutuşan iki kişiden biri elbette yenilir ve zarara uğrar" anlamında kullanılan bir söz

"atı sık sık tımar etmek, onu yemle beslemek kadar önemlidir" anlamında kullanılan bir söz

elle tutulacak tarafı olmayan, ne yapılırsa yapılsın sonucu berbat, olumsuz, çirkin iş veya durum

gelirle gideri denkleştirememek, işleri düzene koyamamak

geçim sıkıntısından bir türlü kurtulamamak, borçtan kurtulamamak

maddi sıkıntıdan kurtulup rahata erememek

Hem suyun içinde hem karada yaşayabilen; iki yaşayışlı, amfibik

Hem suyun içinde hem de karada yaşayabilen canlılar; iki yaşayışlılar, amfibi

İki tarafı olan

Tohumlarında iki çenek bulunan, kapalı tohumlu bitki

Tohumlarında iki çenek bulunan kapalı tohumlu bitkiler sınıfı

Çatladığında kabuğu iki çenete ayrılan (meyve)

İki çenetli kabuklular sınıfı

birkaç söz söylemek

"iki yoksul kimsenin birbiriyle evlenmesi uygundur" anlamında kullanılan bir söz

"bir iş yapılırken ayrıntıları ve sonuçları iyice düşünülmelidir" anlamında kullanılan bir söz

Birbirinden farklı iki biçimde billurlaşan

Maçlarda top toplayan çocuklara ödenen iki buçuk lira sebebiyle verilen ad

İkicilik felsefesini kabul eden; düalist

Tekçiliğe karşı olarak her şeyde ruh ve madde, iyilik ve kötülük gibi iki karşıt ilkenin varlığını kabul eden dünya görüşü; düalizm

Sıklıkla, sürekli bir biçimde; ikide birde, vırt zırt

"defol git, kaybol" anlamlarında kullanılan bir söz

İki önermesi bulunan ve her iki önermenin vargısı olan tasım; kıyasımukassem, dilemma

iki şey arasında karar verememek

İkilemek işi

iki şey arasında kararsız kalmak

Bir şeyin sayısını ikiye çıkarmak; çiftlemek

İkilemi olan

İkilemi olmayan

İkilenmek işi

İkileme işi yapılmak

İkiletmek işi

İkilemesine yol açmak

İkişer ikişer ayrılıp bölünen; dikotomik

İki eşit parçaya ayrılmak üzere büyüme noktasından ikiye bölünerek dallanma; dikotomi

İkileşmek işi

Sayısı ikiye çıkmak

İki parçadan oluşan, kendinde herhangi bir şeyden iki tane bulunan

Aynı puana sahip iki takımın kendi aralarında oynamış oldukları maçların sonuçlarına bakılarak sağlanan üstünlük

En az beş atın katıldığı ve üzerine bahis konulan bir koşuda birinci ve ikinci olan atları sırasıyla, altıdan fazla atın katıldığı koşuda ise sırasız olarak tahmin etme biçiminde oynanan oyun; ikili

Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında ayrı gruplarla sabah ve öğleden sonra yapılan eğitim

Topu kazanmak için rakip iki oyuncu arasında geçen çekişme

karşı olan taraflardan her ikisini de desteklemek

Bir sigorta ortaklığının sigorta ettiği paranın bir bölümünü, olabilecek zarara karşı, başka bir ortaklığa yeniden sigorta ettirmesi işi; reasürans

Topa hâkim rakip oyuncuyu iki adamla savunma

İki kişinin yatabileceği tek parça yatak

İki görevde de kullanılabilen çatı: alınmak, toplanmak, sanılmak sözlerinin hem dönüşlü hem de edilgen çatı olarak kullanılması gibi

İki değişik kullanımı veya uygulaması olma durumu

İki sayısının sıra sıfatı

Bir kimsenin işi ve evinden sonra en çok bulunduğu, uğradığı yer

Altılı ganyanda yer alan ikinci koşu

İleri yaşlarda gelen mutluluk

ileri yaşlarda mutluluk, refah ve esenlik içinde bulunmak

Kullanılmış (araç vb.); elden düşme

bir yarışmada birinciden sonraki dereceyi almak

Takımlarda birinci kaptanın karşılaşmaya çıkmadığı durumlarda kaptanlık görevini yürüten sporcu

İkinci kaptanın yaptığı iş

Gemi, tren vb. taşıtlarda veya tiyatro, sinema vb. yerlerde daha az para ödenen ve daha az hizmet alınan mevki; ikinci sınıf

bir kimsenin veya topluluğun gözünde eski önemini, değerini yitirmek

geride kalmak, arkada kalmak

daha geride, daha arkada olmak

Derecelendirmede ikinci sırada olan

Karşılaşmalarda iki devreden sonuncusu; ikinci devre

Bitkilerde tohumu örten zarların dıştan ikincisi

Basketbolda onar dakikalık bölümlerden ikincisi

Yükseköğretim kurumlarında normal örgün öğretimin bitiminden sonra yapılan örgün öğretim

Sırada önem bakımından ikinci derecede olan; yan, tali, sekunder

Birbirleriyle ilişkileri kişisel olmayan, resmî ilişkilere dayanan etkileşmelerle ilişki içine giren, ikiden fazla insanın oluşturduğu topluluk

Metinde kastedilen ve geride kalan ikinci anlam

İkinci olma durumu

İkincilleştirmek durumu

İkincil duruma getirmek

İnsanın gölgesinin iki katına çıktığı andan güneşin batışına kadar geçen zaman dilimi

İkindi namazının vaktinin geldiğini bildirmek için okunan ezan; ikindi

İkindi vakti kılınan namaz; ikindi

bir işe başlamakta geç kalmak

Bugünün ikindi saatlerinde

Gündüzün ikindiye yakın bir zamanında; ikindiüstü, ikindiüzeri

Günün ikindi saatlerinde

Kararsız olmak

Kararsız bir biçimde

İki anlama da gelen ve iki türlü yorumlanabilecek nitelikte olan; iki anlamlı

aynı sonuca varmak, aynı sonucu doğurmak

"aralarındaki anlaşmazlık o kadar büyüktür ki onları uzlaştırma çaresi bulunamaz" anlamında kullanılan bir söz

Kürek yarışlarında sancak ve iskelesinde ayrı ayrı oturaklarda ve sadece birer küreği olan tekne

İki teli olan saz

Özü sözü bir olmayan; yüze gülücü, yalabık, riyakâr, mürai

İnandığı, düşündüğü gibi davranmama, özü sözü bir olmama; yüze gülücülük, riya, riyakârlık, mürailik

İkisi bir arada doğan (çocuk)

Bir anlatımın, iki türlü anlam verecek biçimde kurulmuş olması

Kendisinden iki anlam çıkarılabilen; ikizli

İkiz anlamlı olma durumu

ikiz bebek dünyaya getirmek

Birbirine bitişik olarak yapılmış iki villa

Karyolasız olarak kullanılan, üst üste konulmuş iki yatak biçiminde üretilmiş yatak

Aynı nefes baskısı altında boğumlanan ve yan yana bulunan bir ünlü ile yarı ünlünün oluşturduğu çift ünlü; diftong

Bir hecede aynı ünsüzün yan yana gelmesi

İki kenarı eşit olan

Paralel olmayan iki kenarı eşit yamuk

Yalnız iki kenarı birbirine eşit olan üçgen

İkiz duruma gelme

İkizleri olan (ana)

İkiz olma durumu

İkizli olma durumu

Kürek yarışlarında sancak ve iskelesinde ikişer küreği olan tekne

İki sayısının üleştirme sayı sıfatı

ikişer ikişer sıraya dizilmek

İkişer ikişer sıralanmış

Çiçeklerin taç kısmı

Yeryüzünün herhangi bir yerinde hava olaylarına bağlı olarak gerçekleşen etkilerin uzun yılların ortalamasına dayanan durumu; abuhava

İklim bilimi uzmanı; klimatolog

İklimleri inceleyen bilim; klimatoloji

Yapıların sıcaklık, nem ve temizliğini sağlamaya, gerekli hava akımını gerçekleştirmeye ilişkin işlem; iklimlendirme

Bir şeyi sona erdirme

eksik bir şeyi tamamlamak

Denizde gemilerin veya denizaltıların ihtiyacını gideren gemi

yiyecek, içecek, cephane vb. sağlamak

sınıfı geçirmeyip bütünlemeye bırakmak

bütünlemeye kalmak

Bir konuda birinin inanmasını sağlama, inandırma, kandırma

inandırmak

inanmak, kanmak

Bir programı, veriyi, görüntüyü veya filmi simgeleyen ekran üzerindeki resimcik

Ortodokslarda İsa, Meryem veya ermişlerin tahta üzerine mumlu ve yumurtalı boyalarla yapılmış dinî içerikli resimleri; ikon

İkonların tanıtılması ve açıklanması

İsteği dışında bir şey yaptırma

tiksinmek, iğrenmek

tiksinmek, iğrenmek

tiksinmeye, iğrenmeye başlamak

Konuğu ağırlama

konuğu bir şeyle ağırlamak, konuğa bir şey sunmak

ağırlanmak

İkramda bulunmayı seven; mükrim

İkramcı olma durumu

bir şey ikram etmek

Bir yerde çalışan kimselere genellikle kazançtan dağıtılan veya iyi çalıştıkları için aylık dışında verilen para

İkramiyesi olan

İkramiyesi olmayan

Saklamayıp doğruca söyleme, açıkça söyleme

açıkça söylemek

söz vermek

verdiği sözden caymak

Borç veya ödünç verme

borç veya ödünç vermek

Bir hendek veya temel çukuru kazılırken yandaki toprakları tutmak için yere yan yana çakılan ve kavramalarla birbirine tutturulan kalın tahtalarla kurulan düzen; bağın

İç ferahlatıcı ilaç veya sıvı

Bir kişinin mülkiyetinde olmayıp devlete ait olan toprakların vergilerinin veya gelirlerinin asker veya sivil erkâna hizmet ve maaşlarına karşılık verilmesi

Ödünç alma

ödünç almak

Bir işi yapabilme, bir direnmeyi yenme gücü; erk

Devletin yönetiminde görev alan partilerden her biri

Devletin yönetiminde olan parti

devlet yönetiminde yetkiyi ele almak

iktidara gelmek

devlet yönetiminde yetkiyi elinde bulundurmak

devlet yönetiminde yetkiyi başka bir partiye bırakmak zorunda kalmak

İktidarla ilgili, güçle ilgili

Güçlü, nüfuzlu olan

İktidarlı olma durumu

Gücü, yeteneği olmayan, beceriksiz, yetersiz olan

İktidarsız bir biçimde

İktidarsızlaşmak durumu

İktidarsız duruma gelmek

İktidarsızlaştırmak işi

İktidarsızlaşmasına yol açmak

İktidarsız olma durumu

yetinmek

Bir yere ulaşma, erişme

ulaşmak, erişmek

Ekonomik olarak, ekonomi bakımından

Bir devletin ekonomik durumu

edinmek

para artırmak, tutumlu davranmak, tasarruf etmek

Aşırı harcama yapmayan (kimse)

İktisatlı olma durumu

Aşırı harcama yapan (kimse)

İktisatsız olma durumu

İktisatçı olma durumu

gerekmek

Ülkenin vali yönetimindeki bölümü; vilayet

Belirtilen sayıların da dâhil edildiği aralığı anlatan söz

Bir alanda yaratıcılığı ile hayranlık uyandıran, çok beğenilen, çok tutulan kimse

çok yakışıklı (erkek)

Tanrı ile ilgili olan, Tanrı'ya özgü olan; tanrısal, lahuti, rahmani

Allah aşkı

İlahlaşmak işi

İlah durumuna veya biçimine gelmek

İlahlaştırmak durumu veya biçimi

İlah durumuna veya biçimine getirmek

Bir davanın mahkemece nasıl bir hükme bağlandığını gösteren resmî belge

bildirmek

Açıkça bildirme, açıkça duyurma

bir durumu yayım yoluyla duyurmak

çeşitli basın yayın organlarıyla bir durumu duyurmak, açıklamak

Ticari bir amaçla geniş topluluklara tanıtılmak istenen bir şeyi basın ve yayım yoluyla duyuran

İlancının yaptığı iş

Duyuru yoluyla

Sonsuza kadar

Karşı cinse aşkını bildirme işi

bir erkek bir kadına veya bir kadın bir erkeğe kendisini sevdiğini söylemek

Gümüş balığının küçüğü

Ekleme, ulama

eklemek, ulamak

Eki olan

Ek olarak, ek yoluyla, ekleyerek

Bir hastalığı iyi etmek veya önlemek için türlü yollarla kullanılan madde; daru, em, ot

yutmak

İlaçlarla biyolojik sistemler arasındaki ilişkiyi, ilaçların etkilerini ve tedavide kullanım biçimlerini inceleyen bilim dalı; farmakoloji

işe yarar, her derde deva

iyileşmeyi veya çözümü kolaylaştırmak

bir şeyin hiç bulunmadığını anlatmak için kullanılan bir söz

hiç yok

gerekli maddeleri kullanarak reçetede belirtilen dozda ilacı ortaya koymak

reçete yazmak

İlaçlamak işi

İlaç sürmek

İlaçlanmak işi

İlaçlama işi yapılmak

İlaçlanmak işi

İçinde ilaç bulunan

İlaç yapmak için ayrılmış, ilaç yapmaya yarar

İlacı olmayan; biilaç

İlaçsız olma durumu

Zorlama, zorunda bırakma

zorlamak, zorunda bırakmak

Kelimenin sonuna geldiğinde birliktelik, beraberlik, araç, neden veya durum anlatan cümleler yapmaya yarayan bir söz

İncirin döllenmesini sağlayan sinek

Sonsuza değin, sonsuzluğa kadar; sürgit

İlenilmek işi

İlenme işi yapılmak

İlenmek işi

İlenmek işi; kargıma, kargışlama, inkisar, intizar

Birinin kötü bir duruma düşmesi dileğini gönlünden geçirmek veya açıkça söylemek; beddua etmek, kargımak, kargışlamak, intizar etmek

İçinde beddua barındıran

İçinde beddua barındırmayan

çok dağınık, kötü, bozuk veya berbat bir duruma gelmek

Herhangi bir şeye göre daha ötede olan yer, geri karşıtı

söz ve davranışta ölçü dışına çıkmak, gereksiz, aşırı davranışta bulunmak

öne almak

öne doğru çıkmak

Bir topluluğun önemli, sözü dinlenir, saygın kişisi

oluşmak, meydana gelmek

Ayrıntıları düşünülmeyen

uzun boylu tartışmamak, sorgu sual etmemek

yersiz ve gönül kıracak biçimde konuşmak

öne geçmek

Olayların akışından gelecekte olması muhtemel olanları kestirebilme; vizyon

İleri görüşü olan (kimse)

İleri görüşlü olma durumu

bir durum veya davranışta ölçüyü aşmak

Düşman birliklerini bulunduğu noktadan gözetleyerek bombardımanın başarılı yapılması için gerekli koordinatları veren kişi

İleri gözetleyicinin yaptığı iş

Keşif ve gözetleme amacıyla sınıra yakın, en uç noktada bulunan birlik

öne doğru yürütmek

Futbolda ileri hat; forvet

Futbolda görevi karşı tarafa top sürmek ve gol atmak olan ileri uçtaki oyuncu; akıncı, hücumcu, hücum oyuncusu, muhacim, forvet

ileri gitmek

Vitesteki dişlilerden otomobilin ileri gitmesini sağlayan dişli

İlerlemeden yana olan, ileri düzeydeki toplumsal ve siyasi gelişmeleri benimsemiş olan (düşünce, kimse vb.); terakkiperver, gerici karşıtı

İlerici olma durumu; terakkiperverlik

Gelecekte, gelecek zamanda

bir işin sonuna kadar gitmek

sonucun ne olacağını hesaplamamak

herhangi bir konuda çok ve ayrıntılı düşünmeden hareket etmek, tedbirsizce, ihtiyatsızca davranmak

uzağı görmek

İlerlemiş, ileriye varmış

İlerlemek işi; terakki, tefeyyüz

Bulunduğu yerden daha ileriye gitmek, yol almak

İlerletebilmek işi

İlerletme ihtimali veya imkânı bulunmak

İlerletmek işi

İlerlemesini sağlamak, ilerlemesine yol açmak

İlerleyebilmek işi

İlerleme ihtimali veya imkânı bulunmak

Bir kelimede sonraki sesin boğumlanma noktası bakımından önceki sese benzemesi: yok-dur > yoktur vb

İlerlemek işi

İletebilmek işi

İletme ihtimali veya imkânı bulunmak

Yazı veya sözle verilen, gönderilen bilgi; mesaj

İletilebilmek işi

İletilme ihtimali veya imkânı bulunmak

İletilmek işi

İletilmek işi

İletme işi yapılmak

İletmek işi

İletmek işi

Duygu, düşünce veya bilgilerin akla gelebilecek her türlü yolla başkalarına aktarılması; bildirişim, haberleşme, komünikasyon

Toplumda sözlü veya yazılı haber alma imkânını sağlayan teknik araçlar; yayın organı, medya

İletişim araçlarının birbirleriyle ortak bağlantı kurma veya iş birliği sağlama durumu veya düzeni

bilgi, haber vb. alışverişi yapmak

Bildirişim ve haberleri toplama ve değerlendirme bürosu

Bildirişim, haberleşme veya komünikasyon imkânlarının sağlandığı ortam; medya

İletişim uzmanının yaptığı iş; iletişimcilik

Kurum ve kuruluşlarda yönetimle ilgili işlemlerin ve kararların iletişim kanallarıyla kamuoyuna bildirilmesini sağlayan ve geri bildirimlerini değerlendiren kimse; iletişimci

İletişimi olan

İletişimli olma durumu

İletişimi olmayan

İletişimsiz olma durumu

Akım, ısı, ses vb.ni geçiren (madde); nâkil, yalıtkan karşıtı

Bitkilerde hücrelere besin maddelerini ileten borucuklar

İletken olma durumu

Bir açıyı ölçmeye ve başka bir yerde aynı açıyı çizmeye yarayan, yarım çember biçimindeki araç; açıölçer, mastara, minkale

İletmek işi

Götürmek, ulaştırmak, nakletmek, geçirmek

Bir şeyin varlığını ortadan kaldırma

bir şeyin varlığını ortadan kaldırmak

Çankırı iline bağlı ilçelerden biri

İki şey arasında bulunan herhangi bir bağlılık; alaka, taalluk

Bir kişi veya kuruluşun ilgilendiği konular

Ad görevindeki sözün taşıdığı kavramı başka bir kavrama -(n)ın ekiyle bağlayan durum; tamlayan durumu, genitif: kitab-ın (kapağı), ev-in (damı), araba-nın (sileceği), okul-un (kapısı), yüz-ün (rengi) vb

bir işe, bir olaya, bir kimseye önem vermek, yakınlık duymak

ilgi çekmek

ilgisini esirgememek, belli etmek

çevrenin yoğun dikkatini üzerinde toplamak

ilgisini yoğunlaştırmak, belli etmek

İlgiyi, dikkati üzerinde toplayan

İlgi çekici olma durumu

çevresinde ilgiyi, dikkati ve merakı üzerine toplamak

İlgilendirebilmek işi

İlgilendirme ihtimali veya imkânı bulunmak

İlgilendirmek işi

İlgilendirmek işi; alakalandırma

İlgisini çekmek, önem vermek; alakalandırmak, ırgalamak

İlgilenebilmek işi

İlgilenme ihtimali veya imkânı bulunmak

İlgilenmek işi

İlgilenmek işi; alakalanma

İlgi göstermek; alakalanmak

İlgilenmiş olan, ilgisi bulunan; alakalı, alakadar, müntesip

İlgili olma durumu; alakadarlık, alakalılık

İlgi uyandıran, ilgi ve dikkat çekici olan; enteresan

İlginçleşmek durumu

İlginç duruma gelmek

İlginç olma durumu; enteresanlık

bir kimse veya şeyle bütün bağlarını koparmak, ilişkisi kalmamak, alakayı kesmek

ilgisini, dikkatini ve merakını üzerinde toplamak, alaka duymak

İlgisi olmayan veya ilgilenmeyen; kayıtsız, aldırmaz, alakasız, lakayıt, bigâne

İlgisiz bir biçimde; ilgisizcesine, alakasızca, alakasızcasına

İlgisiz olma durumu; aldırmazlık, alakasızlık, kayıtsızlık, lakayıtlık, bigânelik

Konya iline bağlı ilçelerden biri

Egemenliği altına alma

egemenliği altına almak

Allah tarafından peygamberlerin ve seçkin kulların gönlüne verilen ilahi düşünce veya duygu

esinlenmek

içe doğmasına sebep olmak, esindirmek

Esinlenmeyi ve içe doğmayı sağlayan şey

hayal dünyasını beslemek

Sanatçılara esin verdiği varsayılan kişi

İran Moğollarında hükümdarın ünvanı

İlhan olma durumu

Giysi, yorgan çarşafı, yastık kılıfı vb.nin gereken belirli yerlerine düğmenin geçirilebilmesi için iplikle örülerek, parça geçirilerek veya biye ile yapılan küçük yarık

çok lezzetli, iyi pişmiş (et)

İliklemek işi; düğmeleme

Bir şeyin düğmesini iliğine geçirmek; düğmelemek

İliklenmek işi

İliklenmek işi; düğmelenme

İlikleme işi yapılmak; düğmelenmek

benliğinde yoğun bir biçimde hissetmek

İliklemek işi

İliği olan

İliği andıran, iliğe benzeyen

İliği olmayan

İlik açan kimse

İlikçinin yaptığı iş

Ayrıntı, özellik, nitelik

Ortaya çıkması, belirmesi için başka bir öze ihtiyaç duyan şey; araz

İlinekle ilgili olan, özle ilgili olmayan

İnsanlar arasındaki bağ

İlintilemek işi

Bir şeyle ilgili kılmak

İlgisi, ilişkisi, bağı, ilintisi olan

İlintili olma durumu

İlgisi, ilişkisi, bağı, ilintisi olmayan

İlintisiz olma durumu

çok üşümek

üşümüşken vücudu iyice ısınmak

çok ıslanmak

iyice, en son sınırına dek

çok ıslanmak

çok etkilemek

canından bezdirecek kadar sıkıntı vermek

İliştirilmiş, eklenmiş, bağlanmış

İlişiği olan, ilişkin

İlişik olma durumu

İlişikli olma durumu

İlişiği olmayan

İlişiksiz olma durumu

İlişilmek işi

İlişme işi yapılmak

İlişivermek işi

Çabucak ilişmek

var olan ilgisi, bağlılığı artık olmamak

bağlantısı olmamak

hiçbir ilgisi kalmamak, bağlantılarını koparmak

Deniz dibinde batık ve atıkların oluşturduğu tabaka

İlişken özellik bulunduran

İki şey arasında karşılıklı ilgi; bağ (I), ilinti, ilişik, münasebet, rabıta, temas

bağlantı sağlamak, ilgi sağlamak

İlişkilendirebilmek işi

İlişkilendirme ihtimali veya imkânı bulunmak

İlişkilendirmek işi

İlişkili duruma getirmek

İlişkisi olan; münasebetli

İlişkili olma durumu

“İlgisi, ilişiği olan” anlamlarında kullanılan bir söz; değgin, merbut, müteallik

İlişkin olma durumu

İlişkiyle ilgili

İlişkisi olmayan

İlişkisiz olma durumu

bağlantı kurmak

İlişmek işi

Bir şeye hafifçe dokunmak

İliştirebilmek işi

İliştirme ihtimali veya imkânı bulunmak

İliştirilebilmek işi

İliştirilme ihtimali veya imkânı bulunmak

İliştirilmek işi

İliştirme işi yapılmak, eğreti takılmak, hafifçe tutturulmak

İliştirivermek işi

Çabucak iliştirmek

İliştirmek işi

İlişmesini sağlamak

Zaman, sıra, yer ve önem bakımından ötekilerden önce gelen; öncel, son karşıtı

İlk iş olarak, her şeyden önce

Kaynağından

Görür görmez

Ay'ın, yeni ay evresinden bir hafta sonra yarım daire biçiminde göründüğü evre

Baştan başlayarak

Deneyimsizlik, toyluk

Sahneye konulan tiyatro, konser vb.nin ilk temsili; prömiyer

Yeni çekilmiş bir filmin davetliler ve filmde görev alan sanatçılar tarafından ilk kez bir arada izlenmesi; ön gösterim, gala

İlk çocuk

Posta pulunun veya pul serisinin satışa sunulacağı ilk gün için hazırlanan, çoğunlukla üzerinde o güne özel damgası bulunan zarf; özel gün zarfı, filateli zarf

İlk olarak

Bir konuda edinilen ilk ve yalın bilgi

Bir tasarımın hazırlanmış ilk biçimi

"amaca başkalarından önce ulaşan, işinin ehlidir ve kazançlı çıkar" anlamında kullanılan bir söz

Kaza, hastalık, yangın, deprem vb. tehlikeli ve ani durumlarda hastaya kesin tedavi öncesi, olay yerinde uygulanan ilk ve ivedi işlem; sıhhi imdat

Aniden rahatsızlananlar veya kazada yaralananlara ilk tıbbi müdahalenin yapılabileceği nitelikte donatılan hastane

Karşılaşmalarda iki devreden ilki; ilk devre

Basketbolda onar dakikalık bölümlerden birincisi

En başta; ilkten

Örneklik eden biçim veya nesne; prototip

döllemek

Kuzey yarım kürede 21 Mart-21 Haziran arası, güney yarım kürede 24 Eylül-21 Aralık tarihleri arsındaki zaman dilimi, kışla yaz arasındaki mevsim; bahar, erken bahar, evvel bahar, ilkyaz, nevbahar

Kuzey yarım kürede gece ve gündüzün eşit olduğu ilkbaharın ilk günü

İlkbaharda gündüz gece eşitliği anında Güneş'in gök Ekvator'u çemberi üzerinde bulunduğu nokta

Temel düşünce, temel inanç; umde, prensip

İlkelerine bağlı kimse

İlkeci olma durumu

İlk durumunda kalmış olan, gelişmesinin başında bulunan; ilkelce, iptidai, primitif

gelişmemek, ilk durumunda kalmak

Bazı sınıflandırmalara göre memeliler sınıfının tek delikliler ile soyu tükenmiş olan bazı ilkel yapılı memelileri içine alan bir alt sınıfı

Yazılı kültürü bulunmayan, sanayileşmemiş, şehirleşmemiş tarım toplumu

(ilke'lce) İlkel bir biçimde

İlkelcilik yanlısı olan (sanatçı); primitivist

Avrupa sanatının çağımıza kadar geçirdiği gelişmelerden habersiz görünen, ilkel ulusların sağlam, kaba, saf, yalın biçimli sanatını benimseyen görüş; primitivizm

İlkeleşmek işi

İlke durumuna gelmek

İlkeleştirmek işi

İlke durumuna getirmek

İlkelleşmek işi

İlkel bir durum almak

İlkelleştirmek işi

İlkel duruma getirmek

İlkel olma durumu; iptidailik, primitiflik

İlke ile ilgili

İlkesel olma durumu

Başta, başlangıçta

İlk olma durumu

Öğrenim çağındaki çocukları ortaokula hazırlayan eğitim öğretim kurumu; beş, ilk mektep, iptidai, iptidai mektep

Ortaöğrenimden önceki öğrenim dönemi

Örgün eğitim sisteminin temel bilgi ve becerileri kazandıran ilk basamağı

Ne olursa olsun, hangi şartta olursa olsun; ille, illaki

Usanç ve bezginlik anlatan bir söz

bezdirmek, usandırmak

usanmak, bıkmak, bezmek

Hastalık derecesine varan alışkanlık

sakatlamak

çok sinirlenmek, çok kızmak

Hastalığı olan

İlletli olma durumu

Hukuki sonuç ile sonucu ortaya çıkaran olguların arasındaki bağ; illiyet

İlmek işi

İpe halka şekli verilerek yapılan düğüm; ilmik, din (IV)

İlmeklemek işi; ilmikleme

İpe halka şekli vererek düğüm atmak; ilmiklemek

Kolay çözülür biçimde düğümlenmiş; ilmikli

Kolay çözülemeyen biçimde düğümlenmiş, ilmiksiz

İslam dininin kurallarını öğretmek için yazılmış kitap

ilmik yapmak

İlmiklenmek işi

İlmekle tutturulmak

herhangi bir şeyin uzmanı olmak

bir işin özelliklerini, işleyişini en ince ayrıntılarına kadar iyice öğrenmek

Din işleriyle uğraşan hocalar sınıfı

Birinin yer, hâl, medeni durum vb.ni gösteren resmî belge

İlsizleşmek durumu

Yurtsuz, vatansız kalmak

karışıklığa sebep olmak

sığınmak

Birine güler yüz gösterme, hatırını sorma, tatlı davranma

ilgilenmek, saygı göstermek

Güler yüz gösteren, hoş davranan; mültefit

Yüze gülen, gönül alan

katılmak

Vücudun mikroplara karşı koymak için herhangi bir yerine fazla kan hücumu ile orada şişkinlik, kırmızılık, ısı ve ağrı ile beliren irin toplaması; yangı, enflamasyon

İltihaplanmak işi; yangılanma

Bir doku veya bir organda iltihap oluşmak; yangılanmak

İltihabı olan; yangılı, iltihabi

İltihabı olmayan; yangısız

Birine herhangi bir konuda öncelik ve ayrıcalık tanıma

kayırmak, korumak

Kayırılarak yapılan (iş)

arkası, kayırıcısı olmak

Bağlantılı olma

İltisakla ilgili olan

Bağlantılı olan

Birinin veya bir şeyin tarafını tutma

keseneğe almak

İsteyerek, bilerek yapılan

Tartışma veya yargılamada delillerle karşı tarafı cevap veremez duruma getirme; susturma

susturmak

Yönetim bakımından yurt bölümlemesinde ilden sonra gelen bölüm; kaymakamlık, kaza

Aynı ilçeden olan (kimse)

Dolaylı olarak anlatma, üstü kapalı olarak belirtme; işaretleme, anıştırma, ihsas

dolaylı anlatmak, anıştırmak, ihsas etmek

Ham maddeyi işleyip mal üretme

ham maddeyi işleyerek bir mal üretmek

Ham madde işlenerek yapılan her türlü mal

Ham maddeleri işleyerek piyasaya çıkacak duruma getiren iş yeri; yapımevi

İmalat yapan kimse

İmalatçının yaptığı iş

Aruz vezninde kısa okunması gereken heceyi ölçüye uydurmak için uzun okuma, zihaf karşıtı

eğmek, çevirmek

kısa heceyi uzun okumak

Üstü kapalı, örtülü (söz veya davranış)

Cemaatle kılınan namazlarda en önde duran ve namaz kılınırken kendisine uyulan kimse

"bir şey alınması imkânı olmayan yerden, bir şeyler vermesini beklemek boştur" anlamında kullanılan bir söz

İmam nikâhı olan

İslami kurallara göre kıyılan nikâh

"yöneticilerin kötü bir iş yapmaları, onların buyruğundakilerin daha kötü bir iş yapmalarına yol açar" anlamında kullanılan bir söz

imamın arkasında ona uyarak namaz kılmak

Bütün olarak kızartılmış ve ortası yarılmış patlıcanın içine soğan, sarımsak ve domatesli iç konularak yapılan zeytinyağlı yemek

Tespihlerin baş tarafına geçirilen uzunca parça

İmame yapan ve satan kimse

Kadınlara özgü cezaevi

ölmek

İmam olma durumu; imamet

soğuk veya sıcak olması gerekirken ılık olan içecekler için kullanılan bir söz

Güçlü inanç, inan

Tanrı'ya inanmak

gönül rızasıyla Müslümanlığı kabul etmek

İnanmış, iman etmiş (kimse)

Müslümanlığı kabul etmek

Müslümanlığı kabul ettirmek

İmanı olan, iman etmiş olan; itikatlı, mümin

İmanlı bir biçimde

İmanlı olma durumu

İnsafsız, acımasız

Tanrı'ya inanmadan ölmek

Yağı alınmış peynir

İmansız bir biçimde

(imanı) çok yorulmak veya sıkıntı çekmek

(imanı) acımasız, insafsız

(imanım) "kardeş, arkadaş" anlamında kullanılan bir seslenme sözü

(imanına) ağzına kadar, son kertesine kadar, tıka basa, alabildiğince

bayındır durumuna getirmek, bayındırlaştırmak, geliştirmek

yapılaşma yasağı olan bir yerin üzerine yapı yapılmasına izin vermek

İmarla uğraşan kimse

İmarcının yaptığı iş

Yoksullara ve öğrencilere yiyecek dağıtmak için kurulmuş hayır kurumu; imaret

Yazın, gündüz denizden karaya doğru esen mevsim rüzgârı; deniz yeli

Damıtmaya yarayan, damıtma işinde kullanılan araç; damıtıcı

damıtmak

çok zor ve tehlikeli bir anda yardım etmek

Tehlikede olana yapılan yardım

yardım beklemek, medet ummak

tehlikede olan birine yardım etmek

Tehlike anında yolcuların aracı durdurabilmesi için görünür bir yerde bulunan fren

Tehlike anında yolcuların aracı durdurabilmesi veya kapıları açabilmesi için görünür bir yerde bulunan durdurma veya açma kolu

yardım beklemek

Tehlike anında aracın camını kırıp dışarı çıkabilmek için aracın görünür bir yerinde bulundurulan kırma aleti

İmdada gelen, yardıma koşan kimse

Buna göre, şu hâlde, artık

Kırsal topluluklarda köyün zorunlu ve isteğe bağlı işlerinin köylülerce eşit şartlarda emek birliğiyle gerçekleştirilmesi

"zamanın elverişli olup olmadığına bakmadan yardıma gelenleri bulunan iş sahibine ne mutlu" anlamında kullanılan bir söz

imece yoluyla yapılacak çalışmaya katılmak

Zihinde tasarlanan ve gerçekleşmesi özlenen şey; hayal

İmgeyi öne alan, imgeye önem veren (kimse, düşünce vb.)

İmgeci olma durumu

Geçmiş yaşantılara özgü ögelerle şimdiki yaşantı arasında bağ kurma gücü; hayal gücü, imajinasyon

İmgelemek işi; tahayyül

Bir şeyin imgesini zihinde canlandırmak, hayal etmek

İmgelenmek işi

İmgeleme işine konu olmak

İmgeye dayanan, imgesi olan

İmge ile ilgili

İmgesel olma durumu

Ortadan kaldırma, yok etme

Bir savaşta düşman ordusunu yok etmek amacıyla karadan, havadan ve denizden açılan ateş

ortadan kaldırmak, yok etmek

Animasyon film müziklerini oluşturan yapısal özelliklerin kültürel mesajları ve izleri içerdiğini belirtme

Yararlanılan uygun şart veya durum

bir işin olmasına elverişli ortamı hazırlamak

Olma ihtimali bulunmayan; gayrikabil, gayrimümkün

İmkânsız bir biçimde

İmkânsızlaşmak durumu

İmkânsız bir duruma gelmek

İmkânsızlaştırmak işi

Îmkânsız duruma getirmek

İmkânsız olma durumu; gayrikabillik, gayrimümkünlük

olma ihtimali bulunmayan

Söyleyerek birine yazdırma

birine söyleyip yazdırmak

bir şey veya düşünce düzenlenemeyecek kadar karışık olmak, yönteme uyamayacak bir durumda olmak

Bir kurum veya kuruluşun kendine seçtiği, bazı ticaret eşyası üzerine konulan, o eşyayı üreten veya satanı tanıtan resim, harf vb. özel işaret; logo

İmlemek işi; ima

İm koymak, imle göstermek

Fiziksel bir olayı kendiliğinden tespit edip çizen araç; kaydedici

Kitap sayfaları arasına konulan ve okunan yeri belirlemekte kullanılan ince, uzun karton parçası

Bir imparatorluğu yöneten kimse; ilhan

Çalılık ve geniş yapraklı ağaçların bulunduğu orman zemininde sonbahar aylarında yetişen, gelişimine çanakçık içinde başlayan, sapında sabit bir halka bulunan, şapkası turuncu tonlarında, bazitli bir tür mantar; Sezar mantarı, duvaklıca (Amanita caesarea)

Maydanozgillerden, baharlı ve yakıcı olan kökü hekimlikte kullanılan bir ot (Peucedaum imperatoria)

İmparator eşi

İmparatoriçe olma durumu

İmparator olma durumu; ilhanlık

Padişah ahırlarına ve onlarla ilgili gereçlere bakmakla görevli kimse

Görülen bir şeyi veya benzerini edinme isteği

Herkesçe imrenilen şey veya kimse

İmrendirmek işi

İmrenmesine yol açmak

İmrenilmek işi

İmrenme işi yapılmak

İmrenmek işi

İmrenmek işi; imrenti, gıpta, özenç

Beğenilen, hoşlanılan bir şeyi edinme veya bir yiyeceği yeme isteğini duymak

Gökçeada ve kısmen Çanakkale ilinde yetiştirilen vücudu beyaz, baş ve ayaklarda siyah lekeler bulunan, küçük cüsseli, uzun ve ince kuyruklu, kaba karışık ve uzun yapağılı bir tür koyun

Oruca başlama zamanı

bir şeyden el çekerek nefsine hâkim olmak

Orucun başlama zamanı

Ramazanda imsak vaktini ve namaz vakitlerini gösteren çizelge

Güç, direnme, dayanışma gerektiren, sonucunda deneyim kazandıran zor bir durum

bilgi derecesini ölçmek

bilgisi ölçülmek

sınanmak

bilgisini ölçmek

bir şeyi yapmaktan çekinmek

Bir örneğe göre davranma, uyma, benzemeye çalışma

uymak, benzemeye çalışmak

Emme, emerek çekme, soğurma

Fabrika kurmak, maden işletmek vb. için bir kişi veya kuruluşa devlet tarafından verilen özel izin

Bir sistem, ürün veya markanın imtiyaz sahibinin belirli süre, koşul ve sınırlar içinde, belirli bir bedel karşılığında, bağımsız yatırımcılara sistem ve markasını kullandırmasına dayanan, uzun vadeli ve sürekli bir iş ilişkisi

İmtiyaz hakkına sahip kimse

Karşısındakiyle iyi geçinme

bağdaşmak, uyuşmak

Bir kimsenin herhangi bir belgeyi yazdığını veya onayladığını belirtmek için her zaman aynı biçimde kullandığı işaret

imzalamak

imzalamak

Yazarların eserlerini okurlarına hatıra olarak imzaladıkları gün

İş yerlerinde çalışanların giriş ve çıkışlarının denetlenmesi amacı ile üzerine imzalarını attıkları kâğıt

Bir yere imza atan kimse

Bir resmî daire veya ticari kuruluşta imza atmaya yetkili kimselerin imza örneklerini öncelik sırasına göre içeren imza belgesi

bir dilekçeyi veya öneriyi, destekleyenlere imzalatmak

Antlaşma veya sözleşmelerde ilgili tarafların belgelere imza atması ve birbirlerini kutlaması

imza atmak

Kurum ve kuruluşlarda çalışanların veya görevlilerin devam durumunu gösteren çizelge

İmzalamak işi

Bir yazı veya belgeye imzasını yazmak, imza atmak; akdetmek

İmzalanmak işi

İmzalama işi yapılmak

İmzalanmak işi

İmzalatabilmek işi

İmzalatma ihtimali veya imkânı bulunmak

İmzalatmak işi

İmza attırmak

İmzalatılabilmek işi

İmzalatılma ihtimali veya imkânı bulunmak

İmzalayabilmek işi

İmzalama ihtimali veya imkânı bulunmak

İmzalamak işi

İmza edilmiş

İmza edilmemiş

İmzasız olma durumu

imzalamak, imza etmek

İndiyum elementinin simgesi

Yaban hayvanlarının kendilerine yuva edindikleri kovuk

hiç kimse

hiçbir canlı varlık bulunmamak

hiç kimse yok

dar ve karanlık (yer)

genellikle masallarda "insan mısın, cin misin?" anlamında kullanılan bir söz

çok direnmek

söylediğinden veya yaptığından vazgeçmemek, çok direnmek

Terslik olsun diye

Kendisine inanılan kimse

İnanmak işi

"bana inanınız" anlamında kullanılan bir söz

İnanabilmek işi

İnanma ihtimali bulunmak

güvence vermek

İnancılığı savunan; fideist

Temel gerçeklerin akılla kavranamayacağını ancak inan yoluyla elde edilebileceğini savunan öğretilerin genel adı; imaniye, fideizm

İnandırabilmek işi

İnandırma ihtimali veya imkânı bulunmak

İnandırmak işi

İnanmasını sağlamak

İnandıran, inandırma özelliği olan; doyurucu

İnandırıcı olma durumu

İnandırılmak işi

İnanması sağlanmak

İnandırıvermek işi

Çabucak inandırmak

İnanmak işi

Bir şeyi doğru olarak benimsemek

İnanmaz olma durumu

Bir düşünceye gönülden bağlı bulunma; itikat

İnancı olan, bir şeye bütün varlığıyla inanmış bulunan; inanlı, itikatlı

İnançlı bir biçimde

İnançlı olma durumu

İnancı olmayan; imansız, inansız, itikatsız

İnançsız bir biçimde

İnançsız olma durumu; imansızlık, inansızlık, itikatsızlık

İnanılmak işi

İnanma işi yapılmak

İnanılması çok güç veya imkânsız olan

İnanılmaz olma durumu

çok şaşırılan, hayret edilen veya hayranlık duyulan bir olayla karşılaşıldığında söylenen bir söz

İnanılabilir bir şeyin niteliği

İnanıvermek işi

Çabucak inanmak

İnanmak işi

Bir konuda direnme, ayak direme; direnim

direnmek, diretmek, ayak diremek

Ayak direyerek

İnatlaşmak işi; dayatışma

Karşılıklı inat etmek; dayatışmak

Ayak direyen, direnen; aksi, direngen, inat, inatçı, pek başlı, anut, muannit

Çok inat eden kimse

İnatçı olma durumu; aksilik, direngenlik, inatlık, anutluk, muannitlik

lütfetmek

"Allah versin" anlamında, dilencileri savmak için kullanılan bir söz

lütfetmek

Kendi cinsinden olanlara göre dar ve kalınlığı az olan; cılız, narin, kalın karşıtı

"Olayların istenilen doğrultuda gelişmesi için girişimde bulunmak" anlamında ince ayar vermek ve ince ayar çekmek deyimlerinde kullanılan bir söz

Küçük ayrıntı; çalar, nüans

Sindirim borusunun mideden kalın bağırsağa kadar olan yiyeceklerin sindirilmesi görevini yapan bölümü

Hafif gemilerden kurulmuş donanma

Ayrıntılı bir biçimde düşünen

İnce düşünceli olma durumu

ayrıntılı bir biçimde düşünmek

bir şeyi bütün ayrıntılarıyla araştırmak, gözden veya elden geçirmek

Su buharı dağıtmasıyla elde edilen soluk sarı renkli, gül kokulu bir sıvı

Özenli ve hesaplı davranış

Huzursuzluk, rahatsızlık veren iş, olay veya düşünce

Kemikleri ince ve zayıf

Türk müziğinde keman, ney, tambur, kemençe, ut, kanun, daire vb. çalgılardan ve okuyuculardan oluşan, fasıl yapan topluluk

Titreşim sayısı çok olan ses; tiz ses, yüksek ses

Kaba sıva üzerine ince kum ve çimento karışımıyla yapılan düzgün sıva

Uygun sıvılarla akıcılığı artırılmış sıvı tutkal

Narin, nazik, zayıf; inceden

Yakıt olarak veya yağlamada kullanılan akışkan nitelikteki mineral yağ

Beyni, omuriliği saran zarların en altta olanı

Dilin ön damağa doğru kabarmasıyla oluşan ünlü; ön ünlü: e, i, ö, ü

Çok ince

Belli belirsiz bir biçimde

Ayrıntılara inerek, önem vererek, titizce

İnce kabuklu, siyah renkli bir üzüm çeşidi

sonucu neye varırsa varsın

İncelebilmek işi

İncelme ihtimali veya imkânı bulunmak

İncelemek işi; tetkik

İnceleme yapan kimse

İncelemeci olma durumu

Bir işi veya bir şeyi ele alıp özelliklerini, ayrıntılarını inceden inceye, özenli bir biçimde anlamaya, öğrenmeye çalışmak; tetkik etmek

İncelenebilmek işi

İncelenme ihtimali veya imkânı bulunmak

İncelenmek işi

İncelenmek işi

İnceleme işi yapılmak

İnceletebilmek işi

İnceletme ihtimali veya imkânı bulunmak

İnceletmek işi

İnceletmek işi

İnceleme işini başkasına yaptırmak, birinin incelemesini sağlamak

İncelettirmek işi

İnceletmesini sağlamak

İnceleyebilmek işi

İnceleme ihtimali veya imkânı bulunmak

İnceleyen, araştırma yapan kimse; müdekkik

İnceleyici olma durumu

İncelemek işi

İnce olma durumu

İncelmek işi

İncelmek işi

İnce duruma gelmek

İnceltebilmek işi

İnceltme ihtimali veya imkânı bulunmak

Boyaların ve verniklerin yoğunluğunu azaltmak ve uygulama kolaylığı sağlamak amacıyla kullanılan uçucu sıvı; tiner

İnceltmek işi

İnceltmek işi

İnce duruma getirmek

Zayıfa yakın, incecik

İstiridye gibi bazı kavkılı deniz hayvanlarının içerisinde oluşan, değerli, küçük, sert, sedef renginde süs tanesi

bir konuda önemli, anlamlı ve güzel söz söylemek

Sazangillerden, pullarından inci yapılan küçük bir balık (Alburnus alburnus)

küçük, temiz, güzel ve düzgün

Feldspat cinsinden, suyu az ve eridiği zaman inciye benzeyen taneleri olan, grinin tonlarından siyaha kadar değişik renklerde volkanik bir kaya; perlit

Zambakgillerden, temren biçimindeki yaprakları arasında, ince bir sap üzerinde küçük çan biçiminde beyaz çiçekler açan bir süs bitkisi; müge (Convallaria majalis)

Bazı bölgelerde diz, ayak bileği, baldır veya kaval kemikleri

Değersiz ufak tefek süs eşyası

Diz kapağından topuğa kadar olan kemik

İncik eti, yağ, soğan ve baharat kullanılarak hazırlanan bir tür tencere yemeği

İnci takınmış olan

İncinmek işi

İncinmek işi

Çarpma, sıkışma, burkulma vb. etkenlerle vücudun bir yeri ağrı verir duruma gelmek

Dutgillerden, asıl yurdu Akdeniz kıyıları olan, yaprakları geniş dilimli bir ağaç (Ficus carica)

Kuyruksallayangillerden, en çok incir ve başka yemişlerle beslendiği için zararlı sayılan ve avlanılan küçük bir kuş (Anthus trivialis)

çok az veya çok önemsiz olmak

İncir yetiştirilen alan; yemişlik

Gerçek bir meyve olmayan, yumurtalıklardan değil çiçeklikten oluşan incire benzer meyve

Küçük parçalar hâlinde doğranmış incire süt katılıp muhallebi kıvamına gelinceye kadar karıştırılarak hazırlanan bir tür tatlı

İncitebilmek durumu

İncitme ihtimali veya imkânı bulunmak

İncinme, üzülme, kırılma duygusu veren

İncitilmek işine konu olma

İncitme işi yapılmak

İncitmek işi

İncitmek işi

İncinmesine yol açmak

Bir şeyin cazibesine tutulup ona ilgi duyma

Herkesçe kabul edilebilecek bir temele bağlanamayıp yalnız bir kişinin kendi kanısına dayanan

Dolmuş taşımacılığında belli bir alan içinde yapılan en kısa yolculuk

Başkaldırma, isyan etme, ayaklanma

yanardağ, püskürmek

Püsküren (yanardağ)

İndirebilmek işi

İndirme ihtimali veya imkânı bulunmak

İndirgemek işi; irca, redüksiyon

Daha kolay ve yalın duruma getirmek

Oksit durumundaki cisimlerin oksijenini alma veya daha düşük bir oksitleme derecesine indirme özelliği olan (madde)

Daha düşük bir oksitleme derecesine indirilebilen

İndirgenebilir olma durumu

İndirgenmek işi

İndirgen olma durumu

İndirgenmek işi

İndirgeme işi yapılmak

İndirgeyebilmek işi

İndirgeme ihtimali veya imkânı bulunmak

İndirgeme işini yapan, yapabilecek özellikleri taşıyan madde

İndirgemek işi

İndirilmek işi

İndirilmek işi

İndirme işi yapılmak

Fiyatta yapılan değer düşürümü; tenzilat, iskonto

Mağazaların seri sonu mallarını ucuz olarak sattığı alışveriş yeri

Mağaza veya barlarda günün değişik saatlerinde yapılan indirim anları

fiyatta değer düşürümü yapmak, iskonto yapmak

Fiyatında değer düşürümü yapılmış; tenzilatlı, iskontolu

Sanayi odalarının onayıyla belirli bir süre için yapılan değer düşürümlü satış

Fiyatında değer düşürümü yapılmamış; tenzilatsız, iskontosuz, tam tarife

İndirimsiz olma durumu

İndirivermek işi

Çabucak veya kısa sürede indirmek

İndirmek işi

İndirmek işi; tenzil

Yüksekten, sarp ve kötü yerden veya yukarıdan aşağıya inmesini sağlamak

Damadın anne ve babası tarafından düğün başlangıcında geline bağ, bahçe, mal vb. bağışlama âdeti

İndirtebilmek işi

İndirtme ihtimali veya imkânı bulunmak

İndirtmek işi

İndirmesini sağlamak

Bir harf üzerine konulan işaret

Atom numarası 49, atom ağırlığı 114,8 olan, gümüş parlaklığında, kurşundan daha kolay ezilen yumuşak bir element (simgesi In)

İndüklemek işi

İndükleme yoluyla elde edilen elektrik akımı

İndüklemeyle oluşan elektrik akımlarını üreten makine

Kapalı bir devreyi, şiddeti her an değişen bir manyetik alanın içine koyarak onun üzerinde bir elektrik akımı oluşturmak

İndükleme akımı elde etmeye yarayan araç

İndükleci olan

İnebilmek işi

İnme ihtimali veya imkânı bulunmak

Karadeniz'de kereste taşımakta kullanılan bir tür küçük mavna

Dişi sığır; sarıkız

İnek sütünden yapılan katı yağ

İneklerin barındığı yer

İneklemek işi

Çok çalışmak, ezberleyerek öğrenmek

İneği olan

İnek ahırı

Sütünü ve süt ürünlerini satmak için inek besleyen kimse

İnekçinin yaptığı iş

Nafaka verip bir kimsenin geçimini sağlama

Bir kararı, bir yargıyı yerine getirme; uygulama, yürütüm

yargı kararını yerine getirmek, uygulamak

Suçu sabit olan kişilerin yakalanarak haklarında mahkemece verilmiş olan kararın yerine getirilmesini sağlayan güvenlik birimi

Suçu sabit olan kişilerin yakalanarak haklarında mahkemece verilmiş olan kararın yerine getirilmesini sağlayan güvenlik memuru

İnfaz ve koruma başmemuru olma durumu; başgardiyanlık

İnfaz ve koruma memurlarının başı; başgardiyan

İnfaz ve koruma memuru olma durumu; gardiyanlık

Cezaevlerinde düzeni, tutukluların kurallara uygun biçimde davranmalarını sağlamakla görevli kimse; gardiyan

Öldürme veya cezalandırma işini yapan kimse

İnfazcının yaptığı iş

Kızgınlık, öfke duyma

kızgınlık duymak, öfkelenmek

karşısındakinde kızgınlık, öfke oluşturmak

kızgınlık, öfke duymak

Güçlü bir biçimde patlama

patlamak

Sonsuz küçük dizi nicelikleri inceleyen (matematik kolu)

Topluluktan ayrı durma

Yürürlükten çıkma

bozulmak

Biçimsel olmayan

İngin olma durumu

Resmî bir göreve atama veya bir üst aşama için yazılan yazı

atamak için öneride bulunmak

dağılmak

Bir şeye aşırı düşkünlük gösterme, kapılma

Birine baş eğme, yumuşaklık gösterme

sapmak

Tek başına sahip olma

yalnız ... üzerine olmak, yalnız ... için olmak, -den dışarı çıkmamak, bir şeyle sınırlanmak

tekeline almak

tekelinde olmak

Son bulma, yıkılıp dağılma

çökmek, gerilemek

İnmiş, indirilmiş

Gelgit sırasında sular çekildiğinde denizin durumu

Toplanma; birleşim

Piyasada tepki veya etki

yansımak

İnildemek işi

İnilmek işi

İnme işi yapılmak

İnleme sırasında çıkan sesin adı; enin

İnleme sesiyle yüklü, inlemeli

"Sürekli olarak inlemek, çok sıkıntıda olmak" anlamlarındaki inim inim inlemek ve "birini büyük sıkıntıya sokmak" anlamındaki inim inim inletmek deyimlerinde geçen bir söz

Bir kişinin gerekli kararları başkalarının görüşüne başvurmadan kendiliğinden, anında alabilme ve sorumluluğu üstlenebilme gücü

karar verme yetkisini kullanmak

gerekli kararları öncelikle almak

İlk satırın ilk harfinin büyük puntoda ve süslü yazılarla dizilme işlemi

İnivermek işi

Çabucak veya kısa sürede inmek

İnmek işi

İnişte aşağıya doğru

Uçağın yere inişini sağlayan donanımlar

İnişi olan, bayır aşağı

Hem inişi hem çıkışı olan (yol); inişli yokuşlu

Gönül kırılması

ilenmek

kırılmak

ilenci gerçekleşmek

Meydana çıkma, aşikâr olma

gelişmek

Yaptığını, söylediğini, tanık olduğunu saklama, gizleme; yadsıma

yaptığı bir işi, söylediği sözü veya tanık olduğu bir şeyi yapmadığını, bilmediğini, görmediğini söylemek, yaptığını saklamak, yadsımak

İnkâr eden

İnkârcı olma durumu

inkâr etmek

Büzülüp toplanma

Toplum düzenini ve yapısını daha iyi duruma getirmek için yapılan köklü değişiklik, iyileştirme; devrim

bir durumdan başka bir duruma dönüşmek

İnkılap yanlısı kimse; devrimci

İnkılapçı olma durumu; devrimcilik

Bir soy veya topluluğun bireylerinden hiçbiri kalmayacak şekilde tükenmesi, son bulması

bir aileden veya soydan kimse kalmamak

yok olmak

yok olmak

kesilmek

Boyun eğme

boyun eğmek

İnlemek işi; inildeme

Acı, üzüntü belirten kesik sesler çıkarmak; inildemek

İnletmek işi

İnlemesine yol açmak

İnleyebilmek işi

İnleme ihtimali veya imkânı bulunmak

İnlemek işi

İnmek işi

vücudun bir yerinde hareket ve hissetme kalmamak, felç gelmek, felç inmek, nüzul inmek

Yüksekten veya yukarıdan aşağıya doğru gelmek

Bir tarafında inme bulunan; felçli, mefluç, nüzullü

Cansız olan

Canlıların dışında, yer kabuğunu oluşturan bütün kimyasal maddeleri inceleyen kimya dalı

Besinlere koruyucu olarak eklenen asit türü

Acımaya, vicdana veya mantığa dayanan adalet

acımak, hakkını tanımak

acımasız ve haksız tutumdan vazgeçmek

İnsafı olan

anlayışlı, hoşgörülü olduğu belli olmak

İnsaflı bir biçimde

İnsaflı olma durumu

İnsafı olmayan

İnsafsız bir biçimde; insafsızcasına

İnsafsız olma durumu, insafsızca davranma

acımamak, insafsızca davranmak

bir şeyin bir kimsenin doğruluğuna, adaletine ve isteğine bağlı olduğunu belirten bir söz

Toplum hâlinde bir kültür çevresinde yaşayan, düşünme ve konuşma yeteneği olan, evreni bütün olarak kavrayabilen, bulguları sonucunda değiştirebilen ve biçimlendirebilen canlı; adam, âdem, âdemoğlu, insanoğlu, kişioğlu, beniâdem, benibeşer, fâni, in (II)

"birçok hastalık insana ayağını üşütmesi, ata da tırnağı yoluyla gelir" anlamında kullanılan bir söz

içine insan girmemiş, içinde insan olmayan

"kişinin zaman zaman şaşırmasını, yanılmasını hoş görmek gerekir" anlamında kullanılan bir söz

İnsan biçimcilik yanlısı; antropomorfist

İnsanın niteliklerinin başka bir varlığa, özellikle Tanrı'ya aktarılması; antropomorfizm

"insan doğduğu yeri değil geçimini sağladığı yeri yurt edinir" anlamında kullanılan bir söz

bakımsız kalmış yer

birini çekiştirmek

İyi insan, iyi kimse; âdem evladı

insanlara yaraşır biçimde

"insanlar şaka yaparken içlerinden geçeni yansıtırlar" anlamında kullanılan bir söz

"uygunsuz arkadaş, insanı doğru yoldan saptırır, kötülüğe sürükler" anlamında kullanılan bir söz

mahcup olmak, çok utanmak

toplum içine karışmak, başkalarıyla ilişki kurmak

"herkes kendini beğenir; bu, kendi aklını beğenmesinin sonucudur" anlamında kullanılan bir söz

"insanlar konuşarak birbirlerini daha iyi anlarlar" anlamında kullanılan bir söz

Çok zayıf (kimse)

uzakça bir yere gidildiğinde söylenen bir söz

"bir kimsenin ne kadar değerli olduğunu ancak o kimsenin değerini ölçebilecek nitelikteki insanlar anlar" anlamında kullanılan bir söz

Bir insanda bulunması gerekli niteliklerden yoksun olan (kimse)

"yularından tutulan hayvan başka yöne sapamadığı gibi insan da söylediği sözün dışına çıkamaz" anlamında kullanılan bir söz

"kişinin çocukluğundaki huyları, özellikleri yaşlılığında da değişmez" anlamında kullanılan bir söz

"hiç kimse başka bir kimseye yük olmamalıdır" anlamında kullanılan bir söz

"toprağın her kesimi ayrı ayrı nitelikler taşıdığı gibi insanlar da birbirlerinden farklı özelliklere sahiptirler" anlamında kullanılan bir söz

İnsana yakışan, insana özgü olan, insanla ilgili; insani

İnsan seven; insancı

İnsancıllaşmak işi

İnsancıl duruma gelmek

Eski Yunan ve Latin kültürünü en yüksek kültür örneği olarak alan ve Orta Çağın skolastik düşünüşüne karşı XIV. yüzyılda doğan felsefe, bilim ve sanat görüşü; beşeriyetçilik, insancılık, hümanistlik, hümanizm, hümanizma

düşünceleri karmakarışık yapmak, kararsızlığa yol açmak

Yaşayan insanı kapsayan familya

İnsanla ilgili, insana özgü

Doğal afet zamanlarında insanın temel gereksinimleri olan sağlık, barınma vb. konularda yapılan yardım

insana yakışır bir biçimde yaşamayı ve düşünmeyi gerçekleştirmeye çalışmak

"insanlığa yakışır duygulara uyarak" anlamında kullanılan bir söz

İnsanlığı olan; mürüvvetli

İnsaniyetli olma durumu

İnsanlığı olmayan; mürüvvetsiz

İnsaniyetsiz olma durumu; mürüvvetsizlik

İnsanlaşmak durumu

İnsanca davranma özelliği kazanmak, insana yaraşır biçimde davranmak

Çevresinde, içinde insan bulunan

İnsan olma durumu; insaniyet

İnsanca olmayan, insana veya insanlığa yakışmayan

insana yaraşır biçimde davranmak

Her insanda görülebilen, olağan karşılanması gereken durum; insan hâli

adamlık sende kalsın

İnsanlığa karşı işlenen kabahat

çok zayıflamış olmak

İnsanlı olma durumu

insanı insan yapan, insanın doğasını oluşturan niteliklere yakışmamak

İnsanmerkezcilik öğretisini benimseyen; insaniçinci, antroposantrist

İnsanı evrenin merkezi sayan, bütün öbür yaratıkların insan için yaratılmış olduklarını söyleyen dinî nitelikli öğreti; insaniçincilik, antroposantrizm

"insanlardan tam bir doğruluk beklenmez" anlamında kullanılan bir söz

İnsanseverlik yanlısı olan

İnsanları, insanca davranmayı, iyilik yapmayı hedef alan düşünce, görüş vb

İnsana benzeyen, insanı andıran; insanımsı, antropoit

Maymunları ve insangilleri içine alan maymunlar alt takımı; insanımsılar, antropoitler

İnsansı olma durumu; insanımsılık

İçinde insan bulunmayan

Coğrafi şartları bakımından insanın yaşamasına uygun olmayan arazi

Uzaktan kumanda ile veya kendiliğinden belli bir uçuş planı üzerinden otomatik olarak hareket edebilen, keşif, gözetleme, görüntüleme, nakliye, yangın söndürme vb. maksatlarla kullanılan hava aracı; insansız araç

İnsansız olma durumu

İnsan gücünü ve yeteneklerini aşan; fevkalbeşer

"insanın haklı veya haksız yere adı bir defalık kötüye çıktı mı ondan sonra yaptıkları hep o gözle değerlendirilir" anlamında kullanılan bir söz

"hayvanın rengi dışındadır, bellidir ancak insanın ne düşündüğü, ne yapmak istediği kısacası içyüzü belli değildir" anlamında kullanılan bir söz

"insan kendisini ancak tatlı diliyle sevdirebilir" anlamında kullanılan bir söz

Bilimsel amaçlarla böcek inceleme, saklama, koruma yeri

Benzer nesneler arasındaki veya bir bütünü oluşturan parçalar arasındaki uyum; bağdaşım

Küstah, arsız, terbiyesiz

Pankreas tarafından salgılanan, kan şekeri düzeyini ayarlayan, birçok hücre için büyüme faktörü olarak görev yapan, protein yapılı bir hormon

Kanda şeker oranını düzenlemek amacıyla yapılan iğne

Konuşturma, söyletme

Kokuşma, kötü kokma

Mikropla oluşan

Mikropla bulaşan hastalıklar

Mikroplu hastalıklar uzmanı

Bir işi sonuçlandırma, sona erdirme, bitirme

sonuçlandırmak, bitirmek

Parçalardan oluşmuş bütün

Bir değişkenin bilinmeyen fonksiyonunu ve bu fonksiyonun bulunduğu belirli integrali birbirine bağlayan denklem

Sonsuz integrallerin bulunması ve onların uygulanması ile ilgili yöntemleri kullanan matematik dalı

Türevi bilinen bir fonksiyonu bulma işlemi; integrasyon

Bir diferansiyel denklemi çözme işlemi

Aydın, seçkin kimse

Bir ülkenin aydınlar sınıfı

Hücrelerin virüslere karşı oluşturdukları özel savunma maddesi

Çekirdeğin iki bölünme devresi arasındaki dinlenme durumu

Birçok elektrik şebekesi arasında bağlantı kurma

Serbest bir biçimde yazılmış olan ve kendi kendine bir bütün oluşturan müzik eseri

Peru'nun para birimi

Bir memurun belli bir dereceye yerleştirilmesi

uymak, alışmak

bir memuru hak ettiği dereceye yerleştirmek

Yaşadığı çevreye veya duruma uymakta güçlük çeken

İntibaksız olma durumu

asılanmak

Başkasına ait bir maldan yararlanma, başkasına ait bir malı kullanma hakkı

Filistin halkının başkaldırısı

Son, sona erme, sonu gelme

Seçimler

Başkalarının yazılarından bölümler, dizeler alıp kendisininmiş gibi gösterme veya başkalarının konularını benimseyip değişik bir biçimde anlatma; aşırma

Başka bir yazarın eserinden konu veya biçim alan kimse; aşırmacı

İntihalci olma durumu; aşırmacılık

seçmek

Bir kimsenin toplumsal ve ruhsal nedenlerin etkisi ile kendi hayatına son vermesi

kendini öldürmek

Kendini öldürmeye dayanan bireysel saldırı

Bir yerden başka bir yere geçme; geçiş

yer değiştirmek

öç almak

Öç almaya çalışan

İntikamcı olma durumu

bağlanmak

Düzenli, düzgün olma

Düzgün, düzenli bir biçimde

İntizamlı bir biçimde

İntizamlı olma durumu

İntizama düşkün, çok düzenli (kimse)

İntizamsız bir biçimde

Birinin gelmesini, bir şeyin olmasını bekleme, gözleme

beklemek, gözlemek

Gazete veya dergi çıkma, yayımlanma

yayılmak, dağılmak

İndirme, indirilme

Gözaltında tutma

Sıkı düzeni sağlayıcı, düzene bağlayıcı, insan davranışlarını sınırlayıcı, düzenleyici, baskı altına alıcı

İnzibatın işi

Disiplini olmayan

Düzensiz, başıboş olma

katılmak (I)

Toplum hayatından kaçıp tek başına yaşama

toplumdan kaçıp hiçbir şeyle ilgilenmeyerek tek başına yaşamak

Uzunluğu 2,54 santimetre olan İngiliz uzunluk ölçü birimi; parmak, pus (II)

Yapı kurma, yapı yapma, kurma

kurmak, yapmak

Yapma işi; yapım

Çapı 2-7 milimetre, boyu 4-20 santimetre arasında değişen, başlı ve tepesi tırtıllı çivi

Yapı işlerini yöneten teknik görevli

İnşaatçının yaptığı iş

“Allah isterse” anlamında kullanılan bir söz

"çaba harcamadan" anlamında kullanılan bir söz

Şiir okuma, şiir söyleme

bir şiiri, bir edebiyat eserini yüksek sesle okumak

İç açılması, gönül açılması, ferahlık

iç açılmak, ferahlamak

Asarak öldürme cezası

ipin iki ucunun tutularak çevrilmesiyle, ipe ayağını ve başını değdirmeden zıplamak

İki direk arasında, yüksekte gerilmiş ip üzerinde gösteriler yapan cambaz

"bir durum, en zayıf yerinden patlak verir" anlamında kullanılan bir söz

Temel uygulaması için yapı tabanının bir metre kadar dışına çepeçevre çekilen ahşap çerçeve; telaro

"iki kişi arasındaki kırgınlığın giderilebilmesi için kırgınlık nedeninin ortadan kaldırılması gerekir" anlamında kullanılan bir söz

İpten örülmüş, çoğunlukla gemilerde kullanılan merdiven; örcin

birinin kötülüğü için çalışmak

Pazardan alınan yiyeceklerin konduğu file

Elinde pazar filesi olan

boncuk vb.ni ipliğe geçirmek

"asılarak öl" anlamında kullanılan bir ilenme sözü

ölüme gitmek

akla yakın olmamak veya birbirini tutmamak

geçersiz birtakım nedenler ileri sürerek istenilen işi yapmaktan kaçınmak

asarak öldürmek

İpek böceği kozaları çözülerek çıkarılan ve dokumacılıkta kullanılan çok ince, esnek ve parlak tel; harir

Ekvatoral bölgelerde yetişen, kerestesi ipek görünüşünde, sarı parıltılı, değerli bir mobilya ağacı; ipek gülü, gülibrişim (Albizia julibrissin)

Fotoğrafın ipek kumaş üzerine yansıtılması ve mürekkeple kâğıda bastırılması yöntemi

İpek ipliği veya ipek böceği yumurtası elde etmek amacıyla ipek böceği yetiştirme ve koza elde etme işi

Kanatları pullu böcekler sınıfından, ördüğü kozalardan ipek elde edilen, dut yaprağı ile beslenen bir cins kelebeğin tırtılı; ibrişim kurdu (Bombyx mori)

Tırtıllarının ördüğü kozalardan ipek elde edilen kelebeklere verilen genel ad

çok ince, parlak ve yumuşak

Semizotugillerden, güzel çiçek açan bir bitki cinsi (Portulaca grandiflora)

Kozaların, ipek çilesi durumuna getirilmesi için işlendiği yer

İpekten yapılmış veya içinde ipek bulunan (kumaş)

İpeğe benzer, ipek gibi; ipeğimsi

Cila veya vernikle ağaç üzerinde oluşturulan, ipeği andıran yarı parlak görünüş; ipek matı

İpek böceği yetiştiren veya ipek satan kimse

İpekçinin yaptığı iş

Gizli tutma

yönetimi başkasının eline geçmek, kontrolü başkasının elinde bulunmak

bağlı bulunduğu kuruluşla veya yakınlığı bulunan kişi ile ilişkisini kesmek

savuşup gitmek

Serseri, sorumsuz (kimse)

birbirini tutmaz, yersiz, anlamsız

ilgisini kesmek

Güvenilmez (kimse)

Parlak bir ışıkla yanarak, bir sönüp bir parlayarak

İpildemek işi

Parlak bir ışıkla yanmak, bir sönüp bir parlamak

İpilemek işi

Az ışıkla yanmak

Hafif esinti

yönetimde veya bir şeyi kullanmada gereken ölçüyü yitirmek

Çok ince, incecik

başıboş kalmak

azmak, ele avuca sığmaz bir durum almak

birini ölçülü davranmaya zorlamak

“Elinde avucunda hiçbir şey kalmamış kimse” ve “hiç kimsesi kalmamış kimse” anlamlarındaki ipipullah sivri külah deyiminde geçen bir söz

"kendisine güvenilmez" anlamında kullanılan bir söz

Yerinde, önceki durumunda bırakma

yerinde bırakmak, kaldırmamak, değiştirmemek

sabırsızlıkla beklemek

Saygı göstermek, değer vermek

bir işi el altından yönetmek

Sığırların soluk borularına yerleşen ve ara konakçısız bulaşan, en çok 8 santimetre uzunluğunda akciğer kıl kurdu (Dictyocaulus viviparus)

Pamuk, keten, yün, ipek, naylon vb. dokuma maddelerinin uzun, ince liflerinden her biri; ip

İpsiler sınıfına bağlı türlerden her biri

ipliği makara, bobin vb. bir yere dolamak

kumaştan iplik çıkarmak

Ham bitki liflerinin iplik yapıldığı yer

İpliklenmek işi

Tel tel olmak, lif lif olmak

İpliği andıran, ipliğe benzeyen, iplik gibi; ipliğimsi

İplik yapan veya satan kimse

Çok ince ip

Dokuma liflerini iplik durumuna getirmek için yapılan işlemlerin bütünü

kötü nitelik ve suçları ortaya çıkmak

tutuda bırakmak

tutuya koymak

İpoteklemek işi

Tutuya bırakmak

tutudan kurtarmak

İpi andıran, ipe benzeyen, ip gibi

Solucanların, çoğu insan ve hayvanlarda asalak olarak yaşayan, ince uzun vücutlu bir sınıfı; ipsiler, iplik solucanlar

İpi olmayan

Birbirini tutmaz, anlamsız bir biçimde olan

İpsiz olma durumu

Yararlıktan, kullanıştan kaldırma, silme, bozma

kullanıştan kaldırmak

idamdan kurtarmak

her türlü kötülüğü yapacak yaradılışta olan (kimse)

yoksul düşmek

Bir işe başlama

İptidai olma durumu

Bayağılaşma, ayağa düşme

İnsanı aradığı gerçeğe ulaştırabilecek belirti

aranılan gerçeğe ulaştırabilecek şeyle ilgili, onu bulmaya yarayan bilgi vermek

İp üreten, yapan veya satan kimse

Bitkilerin erkek organlarında başçığı çiçeğe bağlayan ince sap

İpçinin yaptığı iş

İridyum elementinin simgesi

Bir şeyi yapıp yapmama konusunda kişinin kendi kendine karar verebilme ve bunu uygulama gücü

Bir sonuca yönelmiş irade açıklaması

irade etmek

Yapılması istenmediği hâlde yapılan (davranış); istenç dışı, ihtiyarsız, iradesiz, istençsiz, gayriiradi

istemek, dilemek

Karar verme, dikkat, istekli kımıldama vb. zihin veya beden etkinliğine ilişkin işleri yapamamaktan doğan sinir yorgunluğunda görülen bir belirti; irade kaybı, abuli, istenç yitimi

İradecilik yanlısı; istenççi, iradi, volontarist

Akla ve bilime değil de iradeye üstünlük tanıyan, ruhsal olayların ve bilgi sürecinin temelinde iradeyi gören bilim dışı öğreti; istenççilik, iradiye, volontarizm

İradesi olan

İradeli olma durumu; istençlilik

kendine gelmek, toparlanmak

İradesi olmayan; istençsiz

İradesiz bir biçimde; istençsizce

İradesiz olma durumu; istençsizlik, gayriiradilik

Bir düşünceyi atasözleri, özdeyiş vb. ile güçlendirme

Irak'ta yaşayan halk veya bu halkın soyundan olan kimse

"Hiçbir değeri ve önemi yok" anlamındaki irapta mahalli yok ve iraptan mahalsiz deyimlerinde geçen bir söz

Gelir getiren mülk

söylemek

Eski biçimine çevirme

eski biçime sokmak, çevirmek, döndürmek

İrdelemek işi

Bir konunun incelenmesi ve eleştirilmesi gereken bütün yönlerini birer birer incelemek, araştırmak, tetkik ve tetebbu etmek, mütalaa etmek

İrdelenmek işi

İrdelenmek işi

İrdeleme işine konu olmak

İrdeleyebilmek işi

İrdeleme ihtimali veya imkânı bulunmak

İrdelemek işi

Bilme, anlama, sezme

İrfan sahibi (kimse)

Olağandan daha hacimli, olağanı aşan büyüklüğü olan; müşekkel, ince karşıtı

Çok büyük, çok iri

İri kıyılmış

Abartılı söz

Uzun boylu ve etine dolgun (kimse); iri kıyım, iri yarı

İri yapılı olma durumu

Kuyruksuz kurbağanın yumurtadan yeni çıkmış kurtçuğu

İriye yakın, biraz iri

Atom numarası 77, atom ağırlığı 193,1, yoğunluğu 22,4 olan ve platin filizlerinde bulunan değerli bir element (simgesi Ir)

İrileşmek işi

İri bir duruma gelmek

İrileştirmek işi

İrileşmesine yol açmak

Büyük küçük karışık

İri olma durumu

Organizmanın herhangi bir yerinde iltihaplanma sonunda ölmüş hücre artıklarından ve bozulmuş akyuvarlardan oluşan, mikroplu veya mikropsuz, genellikle sarımtırak renkte koyuca sıvı; cerahat, ufunet

İrinlenmek işi; iltihaplanma, cerahatlenme

Yarada irin oluşmak; iltihaplanmak, cerahatlenmek

İrin toplamış; cerahatli

İrin toplamamış; cerahatsiz

Elek ve kalbur üzerinde kalan iri taneler

Saydam tabaka ile göz merceği arasında bulunan, ince, kasılabilen bir zardan oluşan, gözün renkli bölümü

"Sinirlendirmek, rahatsız etmek" ve tıp alanında "tahriş etmek, kaşındırmak" anlamında irite etmek birleşik fiilinde kullanılan bir söz

İrkebilmek işi

İrkme ihtimali veya imkânı bulunmak

İrkilmek işi

İrkilmek işi

Ürkerek geri çekilir gibi olmak

Ürkerek geri çekilme; irkinti (II)

İrkiltmek işi

İrkilmesine sebep olmak

Su birikintisi

İrkmek işi

Birikmek, toplanmak

Sert buğdaydan elde edilen, taneleri iri, glütence zengin un

İrmik, çam fıstığı, yağ ve şeker karışımıyla hazırlanan bir tatlı türü

Söylenen sözün tersini kastederek kişiyle veya olayla alay etme

İroniye dayalı

İronik olma durumu

Bir yere gönderilen eşyanın listesi; gönderme belgesi

Gönderme belgesinde bulunan bilgileri de içeren fatura

Kalıtım yoluyla

bağlantı sağlamak

Gericilikle ilgili, gerici (davranış, tutum)

Bir kimsenin kendi iradesiyle İslam dininden çıkması

İslam dininden çıkmak

Gök cisimlerinin yüksekliğini ölçmeye yarayan, dairenin dörtte biri şeklinde tahtadan yapılan bir alet

Başkasının arsa, yol, bahçe vb. taşınmaz malından belirli bir yolda yararlanma hakkı

ölmek

Kötü iş yapma, kötülük etme

Resmi çıkma, resmi çizilme

Rüşvet alma, rüşvet yeme

Doğru yolu gösterme, uyarma

doğru yolu göstermek, uyarmak

Dumanın değdiği yerde bıraktığı kara leke

Hedefe varma, hedefi vurma

vurulmak, yaralanmak

nişan alınan yere değmek, rastlamak

"yerinde, tam isteğe uygun" anlamında kullanılan bir söz

Yerine düşmüş, yerinde, uygun

İsabetli olma durumu

Yerinde olmayan, uygun düşmeyen, yersiz

İsabetsiz olma durumu

ulaştırmak

dumana tutup karartmak

Bu ağaçtan yapılan

Olağandan daha çok, daha sık ve sulu dışkı çıkarma; sürgün, ötürük, iç sürme, cır cır, amel, linet, kabız karşıtı

amel olmak, sürgün olmak, bağırsakları bozulmak

İshali olan

Terlemekten veya sıcaktan vücutta meydana gelen küçük pembe kabartı; ısırgın

Kişi, insan

Bir ürüne veya bir kavrama ilk defa ad veren kişi

Bir ticarethanenin veya malın adını kullanma karşılığında talep edilen hak; patent hakkı

adlandırmak

ad yapmak

Üzerine ad yazılan tahta, plastik vb. nesne

"kişi kiminle arkadaşlık ederse ondan kendisine birtakım huylar geçer" anlamında kullanılan bir söz

Yelkenli gemilerde direklere çıkmak için direkleri tutan yan halatlar üzerinde merdiven oluşturmak amacıyla düzenli aralıklarla yatay olarak bağlanmış ince halatlardan veya demir çubuklardan yapılmış basamaklar

Bu kâğıt destesiyle oynanan oyun

İskambil kâğıtlarına anlam verilerek bakılan fal

Belli oyunları oynamakta kullanılan, bir tarafında rakamlar ve şekiller bulunan 52 ince kartın her biri; iskambil, kart (II), kâğıt, oyun kâğıdı

birer birer ve birbiri ardı sıra aynı yöne doğru devrilmek

Denizin derinliğini ölçme

deniz derinliğini ölçmek

Tahta, metal veya taşı işlemeye yarayan çelik araç

Ökçeli, konçsuz ayakkabı

Yapağı kırıntısı

Deniz taşıtlarının yanaştığı, çoğu tahta ve betondan yapılmış, denize doğru uzanan yer

Dümeni sol yana doğru sonuna kadar çevirme komutu

gemi merdivenleri kaldırılıp harekete hazırlanmak

Yanaşan gemileri bağlamak için rıhtıma konmuş dökme demir veya betondan silindir

İnşaatın dış yüzeyine kurulan iskeleyi birbirine bağlamaya yarayan bağlantı parçaları

İnsan ve hayvan bedeninin kemik çatısı; kadit, teşrih

çok zayıf

Oturma grubuna giren koltuk, kanepe, sandalye, kolçaklı sandalye, sallanan koltuk vb. mobilyanın masif ağaç malzemeden yapılan esas taşıyıcı kısımları

çok zayıflamak

çok zayıflamak

Arkalıksız sandalye

Serçegillerden, gagaları dişli, zararlı böcek ve kurtlarla beslenen, güzel sesli bir kuş (Parus ater)

Senedin saymaca değeri üzerinden yapılan indirim

indirim yapmak

Bir bölümü söylenmemiş sayılan

C vitamini eksikliğinden ileri gelen ve dermansızlık, zayıflık, diş etlerinin iltihabı vb. belirtilerle kendini gösteren hastalık

İskorpitgillerden, iri başlı, yüzgeçlerinde yakıcı dikenleri bulunan, eti beğenilen bir balık (Scorpaena scrofa)

Omurgalılardan, örnek hayvanı iskorpit olan, sırt yüzgeçleri zehirli bezlere bağlı güçlü dikenlerle donanmış, bütün denizlerde rastlanan balıklar sınıfı

Birleşikgillerden, lezzetli kökleri sebze olarak kullanılan, Akdeniz Bölgesi'nde çok yetiştirilen bir bitki (Scorzonera)

Yelkenleri açmak ve tutmak için alt köşelerine bağlanan halat, zincir ve palangadan oluşan donanım

Yeni yapılarda oturulabilirlik belgesi

Bir yerleşim yerinde yapılaşmaya izin verilen alan

yurtlandırmak

kadastrosunu, planlarını ve altyapısını bitirip bir bölgeyi inşaat yapmaya hazır duruma getirmek

İslemek işi

İse tutup karartmak

İslenmek işi

İsli duruma gelmek

İsi olan, islenmiş, is bulaşmış

Toprakta ve gübreliklerde çürükçül yaşamakla birlikte kulak, burun, akciğer asalağı olarak da gelişebilen asklı mantar (Aspergillus fumigatus)

istim arkadan gelsin

Beyaz veya kırmızı etin dilimlenmiş ve kızartılmış patlıcana bohça gibi sarılarak fırında pişirilmesiyle hazırlanan bir kebap türü

istim tutmak

Adını belirterek, adını söyleyerek, adını vererek

Ahlak kurallarına bağlı kalma durumu; sililik

Ahlak kurallarına bağlı

Ahlak kurallarına aykırı davranan

adı (bile) olmamak

adı geçmek

adı gibi bilmek

"adının anılması gerekmiyor" anlamında kullanılan bir söz

sözü edilen ancak gerçekte var olmayan

adı çıkmak

adını bağışlamak

adını, kimliğini belirleyip kaydetmek

tanımamak

adını vermek

Fiziksel yapısıyla veya karakteriyle adı örtüşen

Bir kimseye, düşünceye veya sebebe dayanarak

Bir düşünceyi, bir konuyu bir kişi veya sebebe dayandırma, yükleme; atfetme

dayandırmak

Sıfatların addan sonra gelmesiyle oluşan ve genellikle deyim olarak kullanılan kelime grubu

Kırmızı, acı biber

Boyacılıkta kullanılan tebeşir tozu

Pencere kanatlarını kapadıktan sonra sürgülemeye yarayan ve ortasında her iki yana işleyen tutacak yeri bulunan uzun demir sürgü

Elbise dolabı, büro dolabı vb. eşyaların kapaklarına takılan, sürgü kolları ile kapağın altından ve üstünden kilitleme yapan bir gömme kilit türü

İzmaritgillerden, kurşun renginde bir balık (Sargus annularis)

Türkiye'nin Akdeniz Bölgesi'nde yer alan illerinden biri

Isparta yöresinde yetişen kendine özgü kokusu ve değişik renkleri ile tanınan bir gül türü

Isparta yöresinde el tezgâhlarında dokunan bir halı türü

Isparta ilinden olan kimse

Ispartalı olma durumu

kanıtlamak

İskambil kâğıdında sinek

Doğruluğu tam olarak kanıtlanmış

Levrek balığının küçüğü

Bodur bir cins horoz veya tavuk

Ufak tefek olduğu hâlde kabadayılık taslayan kimse

Balinalardan ve özellikle ispermeçet balinasının başından çıkarılan, mum yapımı ve kozmetik sanayisinde kullanılan beyaz bir madde

Balinalardan, büyüklüğü bakımından balinaya benzeyen, alt çenesindeki geniş dişiyle ondan ayrılan deniz memelisi; kadırga balığı, kaşalot (Physeter catodon)

İspinozgillerden, gagası kısa ve koni biçiminde, sırt tüyleri yeşilimtırak mavi, boynu ve karnı kırmızı renkte, güzel sesli bir kuş (Fringilla coelebs)

Kanarya, saka, serçe, ispinoz vb. ötücü kuşları içine alan göçmen kuşlar familyası

At veya araba uşağı

Gemi kamaralarını aydınlatmak için güvertelerde açılan küçük yuvarlak camlı kaporta

İçki için kullanılan bir söz

İspirto içen kimse

İspirtocu olma durumu

İspirtosu olan

İspirto yakan küçük ocak; ispirto ocağı

İspirtosu olmayan

Birinin sırlarını, davranışlarını, düşüncelerini gözleyip başkalarına bildirerek çıkar sağlama; ispiyonlama, gammazlama

Birinin sırlarını, davranışlarını, düşüncelerini gözleyip başkalarına bildirerek çıkar sağlayan kimse; gammaz

İspiyoncu olma durumu; gammazlık

İspiyonlamak işi; ispiyon, gammazlama

Birinin sırlarını, davranışlarını, düşüncelerini gözleyerek yetkili kişilere bildirmek; gammazlamak

İspiyonlanmak durumu; gammazlanma

İspiyon işi yapılmak; gammazlanmak

İspiyonlatmak işi

İspiyonlamasını sağlamak

Gereksiz yere para, zaman, emek vb.ni harcama; savurganlık

gereksiz yere harcamak, savurganlık etmek, tutumsuzluk etmek

gereksiz yere aşırı harcamalarda bulunmak

Uzakta bulunan iki noktanın arasını ölçmekte kullanılan araç

Tanzimattan Meşrutiyete kadar Türkiye'de kullanılan, yakası kapalı bir tür erkek ceketi

Tren, metro durağı

duraklamak, beklemek

Bir sonuç çıkarmak için verileri yöntemli bir biçimde toplayıp sayı olarak belirtme işi; sayımlama (I)

İstatistiğe dayanan; sayımlamalı, istatistiki

İstatistik uzmanı, istatistikle uğraşan kimse; sayımlamacı

İstatistikçi olma durumu

Uskumrugillerden, pulsuz ve az kılçıklı bir balık (Trachurus trachurus)

Sıhhi tesisatta kullanılan dört girişli bağlantı borusu

haç çıkarmak

kendi düşünce, görüş ve dileğine göre

keyfince, istediği gibi davranmak

"bir kimseye hakaret etmek, ağır sözler söylemek doğru değildir, o da ağır sözlerle karşılık verir" anlamında kullanılan bir söz

Bir şeye karşı içten gelen yönelme duygusu; gönül, arzu, heves, kasıt

istemesine, arzu duymasına yol açmak

bir şeye karşı eğilim duymak, arzulamak

Fiilin bildirdiği oluş ve kılışın gerçekleşmesinin istendiğini -a, -a bilir mi, -sana vb. yapılarla kuran kip: göreyim, göresin, göre; gelsenize, gelsene, gelir misin; oturunuz, oturabilir miyim vb

Bilardo oyununda toplara vurmak için kullanılan sopa; bilardo sopası

İstek uyandıran; teşvikçi, teşvikkâr

İsteklendirmek işi; heveslendirme, teşvik, motivasyon

Birinde bir şey yapma isteğini uyandırmak; heveslendirmek, teşvik etmek, motive etmek

İsteklenmek işi; hevesleniş

İsteklenmek işi; heveslenme

Bir şeye karşı istek duymak; heveslenmek

Bir şeye karşı isteği olan; arzulu, hevesli, talipli, heveskâr, talepkâr, müştehi

İstekli olma durumu; arzululuk, heveslilik, heveskârlık, talepkârlık

Bir işi yapmaya isteği olmayan; arzusuz, hevessiz

İstek göstermeksizin; isteksiz, arzusuzca, hevessizce

İsteksiz olma durumu; arzusuzluk, hevessizlik

Tüketicinin piyasadan mal çekmesi

Bilmeden ve istemeden yapılan

İstem dışı olma durumu; gayriihtiyarilik

İstemek işi; arzulama, istem

İstek duymak; arzulamak

"bir şeyi istemem diyen, fırsat bulduğunda o şeyi elde etmek için aşırı hırs gösterir" anlamında kullanılan bir söz

istediğini uygun bir dille söylemek

Yapılıp yapılmaması insanın kendi isteğine bağlı olan

İstemli olma durumu

İradeyi etkileyebilecek güçte olmayan, gelip geçici isteme

İstenmeden yapılan

İstemsiz olma durumu

İstenilebilmek işi

İstenme ihtimali veya imkânı bulunmak

İstenmek işi; arzulanış

İstenmek işi; istenilme, arzulanma

İsteme işi yapılmak; istenilmek

Karşılaşılması beklenilmeyen durum

Bulunduğu ülkenin yasa ve düzenlemelerine uymadığı durumda ilgili devletçe çalışması istenmeyen diplomat; istenmeyen adam

Cümledeki görevleri aynı olan kelimelerin ayrı ayrı her birinin başına getirilerek herhangi birinin onanmasında sakınca olmadığını anlatan bir söz

Zorunlu olarak, elinde olmadan; çaresiz, çarnaçar

"ya olursa" anlamında kullanılan bir söz

İsteri sıkıntısının yaşandığı süre

İstetmek işi

İstetmek işi; arzulatma

İstemesini sağlamak; arzulatmak

İstettirmek işi

İstetmesini sağlamak

İsteyebilmek işi; arzulayabilme

İsteme ihtimali veya imkânı bulunmak; arzulayabilmek

"birinden bir şey isteyen utanır ancak isteği yerine getirmeyen daha çok utanmalıdır" anlamında kullanılan bir söz

İstemek işi; arzulayış

İsteşmek işi

Karşılıklı sevgi belirtileri göstermek; flört etmek

Yardım isteme

yardım istemek

İçine alma, sığdırma

içine almak, sığdırmak

Deniz, kara ve hava taşıtlarının yük ve yolcu miktarlarını belirleyen sınır

Bir şeyi anlatmak için ona benzetilen başka bir şeyin adını eğreti olarak kullanma; eğretileme

uzaksamak

Uyruklarına hiçbir hak ve özgürlük tanımayan sınırsız monarşi

ivmek, acele etmek

kiralamak

Resmî bir makama yazılan dilekçe yazısı

Bir konuda kanıtlara dayanarak sonuç çıkarma

kanıtlara dayanarak bir sonuca varmak

Eşya veya başka nesnelerin düzgün bir biçimde üst üste konulmasıyla oluşan yığın

yıkılmayacak bir biçimde, düzgünce yerleştirmek

Kendi isteğiyle işten veya bir hizmetten ayrılma; çekilme

işinden çekilmek

yararlanmak

yararsız bir duruma getirmek

İstifa ederek, istifa yoluyla

herhangi bir sebeple görevinden ani bir biçimde çekilmek

istifa etmek

aldırış etmeyip durum ve davranışını değiştirmemek

İstiflemek işi

Düzgün bir biçimde üst üste yığmak

İstiflenmek işi

İstiflenmek işi

İstifleme işi yapılmak

İstifleyebilmek işi

İstifleme ihtimali veya imkânı bulunmak

İstiflemek işi

kusmak

Bir şeyin açıklanmasını, aydınlığa kavuşmasını isteme, anlamaya çalışma

Hâl hatır sorma

Malları, eşyayı istif eden görevli

İstifçinin yaptığı iş

Biçim değiştirme

biçim değiştirmek

Girişilecek bir işin hayırlı olup olmadığını rüyadan anlamak için abdest alıp namaz kıldıktan sonra dua okuyarak uyuma

girişilecek bir işin hayırlı olup olmadığını göreceği rüyadan anlamak için abdest alıp namaz kıldıktan sonra dua okuyarak uyumak

Haber ve bilgi alma

haber almak, duymak, öğrenmek

Yeni öğrenilen bilgiler, haberler

Haber alma işlerinin yürütüldüğü iş yeri

Haber alma işlerini gizlice yürüten iş yeri; gizli servis

Bir görevde, bir işte kullanma

bir görevde, bir işte kullanmak

Küçümseme, hor görme

küçümsemek, hor görmek

Hakkı olma, hak kazanma

hakeret etmek, aşağılamak

Düşman saldırısını durdurmak, düşmana karşı savunma yapmak amacıyla düzenlenmiş yer

Savaşan birliklerin saldırısını kolaylaştıran, savunma gücünü artıran, yapı işleriyle uğraşan teknik askerî sınıf

İstihkâm sınıfında olan kimse

İstihkâmcının yaptığı iş

tüketmek

sonuç çıkarmak

Elde etme

elde etmek

Gizli veya kinayeli bir biçimde alay

gizli veya kinayeli bir biçimde alay etmek, alaya almak

İstihzası olan

İstihzası olmayan

Ayakkabıların altını parlatmak için kunduracıların kullandığı kemik; isteka

yön vermek, yöneltmek

İstikametlendirmek işi

Bir tarafa yönelmesini sağlamak

İstikametlenmek işi

Bir tarafa yönelmek

karşılamak

tiksinmek, iğrenmek

Aynı kararda olma, aynı biçimde sürme, bir düzende devam etme; stabilizasyon

aynı kararda olmak, aynı biçimde sürmek, bir düzende devam etmek

İstikrarı olan; stabilize

İstikrarlı bir biçimde

İstikrarlılaştırmak durumu

İstikrarlı duruma getirmek

İstikrarlı olma durumu

İstikrarı olmayan

İstikrarsız bir biçimde

İstikrarsızlaştırmak durumu

İstikrarsız duruma getirmek

İstikrarsızlaştırılmak durumu

İstikrarsız duruma getirilmek

İstikrarsız olma durumu

borçlanmak

Keşif ve araştırmaya çalışma, ayrıntısını ortaya çıkarma

keşfetmeye çalışmak

Araştırmayla ilgili, tanımayla ilgil

Ön görüşme, araştırma ve tanıma görüşmesi

Bir ülkeyi silah gücüyle ele geçirme

bir ülkeyi silah gücüyle ele geçirmek

İstila eden (kimse, devlet)

İstilacı olma durumu

gerektirmek

Gücünden yararlanmak için elde edilen buhar; islim

"önce istenilen iş yapılsın, gereken şartlar sonradan yerine getirilsin" anlamında kullanılan bir söz

gerekli koşulların olgunlaşmasını beklemek

buharla işleyen araçlar kalkmaya hazır duruma gelmek

kullanmak

Bir kabın hacmini veya alabileceği miktarı hesaplama

Gümrüklerde mallara değer biçen görevli

Yardım isteme, yardıma çağırma

yardım istemek, yardıma çağırmak

kamulaştırmak

Bir kimsenin huyunu, kişiliğini tanımak için araştırma

anket yapmak

Davanın görülmekte olduğu mahkemeye gönderilmek için başka bir yerde bulunan bir tanığın oradaki mahkeme tarafından ifadesinin alınması

Bir görüşe, bir düşünceye dayanarak, güvenerek

Mahkemenin verdiği kararı kabul etmeyerek bir üst mahkemeye götürme

Sulh ve asliye mahkemeleri vb. ilk derece mahkemeler ile temyiz mahkemeleri arasında yer alan ikinci derecede yüksek mahkeme

Birinden, bir şeyden kuvvet alma

Toprak veya yapının kaymasını önlemek için yapılan, direnç sağlayan duvar

dayanmak

dayamak, dayandırmak

Yelkenleri toplamak için kullanılan halat

yelkenleri toplamak

Çekinme, geri durma, sakınma

çekinmek, geri durmak, sakınmak

Yazma bir eseri el yazısıyla kopyalama

yazma bir eseri el yazısıyla kopyalamak

Sorguya çekme

sorguya çekmek

Sonuç çıkarma

sonuç çıkarmak

dinlenmek (I)

Dinlenme yeri

Geri alma

Yalvarma, merhamet dileme

yalvarmak, dilemek, rica etmek

istirham etmek

Yassı solungaçlılar sınıfından, ılıman ve sıcak denizlerde yaşayan, güçlü kaslarla birbiri üzerine kapanan iki çenedi olan, içinde inci oluşan, eti beğenilen bir deniz yumuşakçası (Ostrea edulis)

Soğuk davranışlarla hoşlanmadığını belli etme

hoşnutsuzluğunu belli ederek soğuk davranmak

Birinin iyi niyetini kötüye kullanma

işletmek, yararlanmak

Birinin iyi niyetini kötüye kullanan (kimse)

İstismarcı olma durumu

Bir kimse veya bir şeyi benzerlerinden ayrı tutma

ayrı tutmak, dışarıda bırakmak

Ayrı tutulmuş, benzerlerine uymayan, kural dışı olan; ayrıklı, istisnalı

İstisnası olmadan; ayrıksız, bilaistisna

İstisnasız bir biçimde; ayrıksızca

İstisnasız olma durumu; ayrıksızlık

Sırası gelmişken söylenen söz

Birden çok şeyin birbirine eşit ve denk olması

Herhangi bir konuda açıklayıcı bilgi isteme, bir sorunun açıklanmasını isteme

sorulan soruya açıklayıcı bilgi istemek

Yetki isteme

yetki istemek

Tanrı'dan suçlarının bağışlanmasını dileme

tövbe etmek

Önerilen bir işe karşı nazlanma, nazlı davranma

danışmak

Ebenin topu havaya atması, diğerlerinin kaçışması ve ebe tarafından diğer oyuncuların topla vurulması biçiminde oynanan bir oyun

durmak, çalışmamak

Gemide direk ve çubukları baş tarafından yani burundan tutan halat

İzmaritgillerden, Akdeniz'de yaşayan, eti lezzetli bir balık (Smaris vulgaris)

karşı gelmek, başkaldırmak

başkaldırmak

isyan etmek

Aşağılık niyetlerle yaltaklanan veya davranışları kötü olan kimse için kullanılan bir sövgü sözü

"aşağılık bir kimsenin ağzını kapamak için ona bir çıkar sağlamak yeter" anlamında kullanılan bir söz

Zora, sıkıntıya dayanan, dayanıklı (kimse)

İki ülkeye ait savaş uçaklarının birbiri çevresinde burgu gibi dönüşlerle taciz için manevra yapması

"aşağılık kimse veya şey, yüce ve temiz bir amaca hizmet edemez" anlamında kullanılan bir söz

"doğruluğuna, dürüstlüğüne herkesin inandığı bir kimse, aşağılık kimselerin atmak istedikleri çamurla kirletilemez" anlamında kullanılan bir söz

sevilmeyen iki kişi arasındaki anlaşmazlıktan duyulan hoşnutluğu anlatan bir söz

Ayakları dışarıya dönük (hayvan)

çok çalışmak

Kabakgillerden, çok yıllık, sarı çiçekli, meyvelerinin öz suyu kabızlık giderici olarak kullanılan bir bitki; acı hıyar, eşek hıyarı, karga düleği (Ecballium elaterium)

"işi yapmak istemeyen onu mutlaka başkasına ısmarlar" anlamında kullanılan bir söz

"aynı düşüncede ve aynı yapıda olan insanlar birbirlerine zarar vermezler, birbirlerini korurlar" anlamında kullanılan bir söz

at izi it izine karışmak

"başkasının korumasıyla iş yapan akılsız kişi, desteklendiğini unutarak kendi gücüne inanır" anlamında kullanılan bir söz

Değersiz, terbiyesiz, aşağılık kimse

"ekmek parası kazanmak için it sürümek gibi bir iş tutmak bile ayıp değildir" anlamında kullanılan bir söz

çok kalabalık

"aşağılık bir kimse bir konu üzerinde sesini yükselttiğinde aynı amacı güdenler onun etrafında toplanırlar" anlamında kullanılan bir söz

çok ağır

"gerçekleşmesi doğal olan işler engellenemez" anlamında kullanılan bir söz

Patlıcangillerden, 20-50 santimetre yüksekliğinde, bazı ilaçların yapımında kullanılan bir yıllık otsu bir bitki; köpek üzümü, tilki üzümü (Solanum nigrum)

Verme, ödeme

Ödemeye yetkili kimse; amiriita

Söz dinleme, boyun eğme, buyruğa uyma

söz dinlemek, boyun eğmek, verilen buyruğa uymak

Söz dinleyen, buyruğa uyan; itaatkâr, muti

İtaatli olma durumu; itaatkârlık

Söz dinlemez, buyruk dinlemez, kendi başına buyruk olan (kimse)

İtaatsiz bir biçimde

İtaatsiz olma durumu

söz dinlememek, boyun eğmemek, buyruğa uymamak

Paylama, azarlama

paylamak, azarlamak

Yaban gülünün meyvesi

"çok kötü, berbat" anlamında kullanılan bir söz

Kaba ve hoyrat bir biçimde iterek

ata et, ite ot vermek

İtebilmek işi

İtme ihtimali veya imkânı bulunmak

İteklemek işi

Sürekli olarak itmek, kakmak

İtelemek işi

Sürekli itmek, arka arkaya itmek; iteklemek

İtelenmek işi

İteleme işi yapılmak

İteleyebilmek işi

İteleme ihtimali veya imkânı bulunmak

Atom numarası 70, atom ağırlığı 173,04 olan değerli bir element (simgesi Yb)

Un elerken dökülmemesi için yere serilen örtü

söndürmek

Yangın söndürme kuruluşu

Yangın söndürmek üzere özel olarak donatılmış motorlu araç; itfaiye

Yangın söndürme kuruluşunda görevli kimse; yangıncı

İtfaiyecinin yaptığı iş; yangıncılık

Birinin adına sunma, armağan etme

birinin adına sunmak, armağan etmek

Bir kitabın veya eserin bir kimseye sunulduğunu belirten yazı; ithafname

İthaf yoluyla

İçine alma

içine almak

Yurt dışından getirilen mal

Başka bir ülkeden mal getirme veya satın alma; dış alım

İthalatla uğraşan kimse; dış alımcı

İthalatçının yaptığı iş; dış alımcılık

suçlamak, suçlu görmek

itham etmek

Suçlama yazısı

İtici güç, ilham verici

"saldırgan biriyle karşılaşma olasılığı bulunan kimse kavgaya hazır olmalıdır" anlamında kullanılan bir söz

kötülüğü kötülük aracılığıyla ortadan kaldırmak

"çığırından çıkmış olan bir işin düzeltilmesi, buna yol açan kimseye düşer" anlamında kullanılan bir söz

Borç ödemede güvenilir olma durumu; kredi

saygı göstermek, saymak, değer vermek

sayılmak, kendisine değer verilmek

Bir kimseye kredi açılabileceğini bildiren mektup

göz önünde tutmak, hesaba katmak

saygınlığını yitirmek

-den başlayarak, -den beri

Ağır ve tehlikeli işlerde çalışan görevlilerin fiilî hizmet sürelerine eklenen süre

Saymaca sayfa

Kredisi olan

İtibarlı bir biçimde

İtibarlı olma durumu

İtibarı, değeri olmayan

İtibarsız bir biçimde

İtibarsızlaşmak işi

İtibarsız duruma gelmek, saygınlığını, değerini yitirmek

İtibarsızlaştırmak işi

İtibarsız duruma getirmek

İtibarsız, değersiz olma durumu

özellikle alışverişlerde kişiye güven duyulduğunda söylenen söz

Söylenen zamanın öncesini kastederek

İtme işini yapan

İtici olma durumu

Ölçülü, ılımlı (kimse)

aşırılığa kapılmak, soğukkanlılığını yitirmek

kendini aşırılığa kaptırmamak, kendini tutmak

Aşırılığa kaçan, ılımlı olmayan

İtidalsiz olma durumu

Bir dinin ibadet dışında kalan inanç kısmı

İtikatlı olma durumu

Bir kenara çekilme, ortalıkta görünmeme

yücelmek

anlaşmak

Anlaşma, uyuşma yanlısı olan kimse

İtilafçı olma durumu

İtilmek işi

İtilmek işi

İtme işi yapılmak

İtilmiş olma durumu

güvenmek

güven vermek

Başkalarına güveni olmayan; güvensiz

"aptal kişi, eline geçme olasılığı bulunmayan bir nimeti bekler" anlamında kullanılan bir söz

rezil etmek

pek çok, pek bol

özenmek, özen göstermek

Özen göstererek

Başkaları tarafından bilinmesi sakıncalı görülen bir gerçeği saklamaktan vazgeçip açıklama, söyleme, bildirme

başkaları tarafından bilinmesi sakıncalı görülen bir gerçeği saklamaktan vazgeçip açıklamak, söylemek, bildirmek

İtiraf eden kimse

İtirafçı olma durumu

Bir düşünce veya kararı benimsemeyerek karşı çıkma

bir düşünce veya kararı benimsemeyerek karşı çıkmak, karşı çıkmak

Her şeye karşı çıkan, itiraz eden; muteriz

İtirazcı olma durumu

İtiraz edilmiş olan

İtiraz etmeden, karşı çıkmadan

İtirazsız bir biçimde

İtirazsız olma durumu

İtivermek işi

Ansızın itmek

alışkanlık etmek

Özür dileme

özür dilemek

İtmek işi

İterek

Sürekli itişip kakışarak

birbirini itmek

İtişmek işi

Birbirini itmek

İtiştirmek işi

İtişmelerine yol açmak

Kenarları düz şerit gibi yapraklı ve saplarının ucu koçanı andıran, başak çiçekli, otsu bir bitki (Phleum)

Öldürme, yok etme, telef etme

öldürmek, yok etmek, telef etmek

"edepsiz kimse ile uğraşmamak için onun bulunduğu yerden uzaklaşmak gerekir" anlamında kullanılan bir söz

“kötü kimselerle düşüp kalkan kişiye az çok kötü huy bulaşır” anlamında kullanılan bir söz

"edepsiz ve saldırgan bir kimse ile bir konu üzerinde tartışmak ve kavgaya tutuşmak doğru değildir" anlamında kullanılan bir söz

İtlenmek işi

Aşağılık niyetlerle yaltaklanmak veya terbiyesizce davranmak; itleşmek

İtleşmek işi

İtçe davranış

bitirmek, tamamlamak

İtmek işi

Bir şeyi güç uygulayarak ileri götürmek

Kurnaz, işini bilen, düzenbaz, açıkgöz, uyanık kimse

Atom numarası 39, atom ağırlığı 88,92, yoğunluğu 4,6 olan, seryum filizlerinde bulunan, gri renkli, değerli bir element (simgesi Y)

Özünde itriyum bulunduran

Oy birliği

bağlaşmak

Aynı düşünce etrafında toplanma

aynı düşünce etrafında toplanmak

Aynı düşünce etrafında toplanma yanlısı olan kimse

İttihatçı olma durumu

Sayma, tutma, ... olarak görme

saymak, tutmak, ... olarak görmek

İttirebilmek işi

İttirmeye gücü yetmek

İttirmek işi

İtmesini sağlamak

Dokunma, değme, temas etme

Terbiyesiz bir biçimde

İvdirmek işi

Hareket durumunda olan bir nesnenin hareketini çabuklaştırmak

Acele olarak

İvedilenmek işi

Tez canlılık etmek, acele etmek, istical etmek

İvedileşmek işi

İvedi duruma gelmek

İvedileştirmek işi

İvedi duruma getirmek

Çabuk, hemen yapılma gerekliği, yapılması gerekme durumu; istical, müstaceliyet

Çabukça, acele olarak

"acele eden kız eşini iyi seçemeyeceği için mutlu olamaz" anlamında kullanılan bir söz

Genellikle Güneydoğu Anadolu'da yetiştirilen, başı kahverengi, kirli sarı veya siyah olan, vücudu beyaz, yapağısı kaba ve karışık olan, süt verimi yüksek bir tür koyun

Ani başlayan ve birden şiddetlenen (hastalık); akut

Ağaç oymaya yarar kesici araç

Akarsuların, yataklarındaki çok eğimli bölgelerde köpürerek kaya döküntüleri arasından hızla aktıkları yer

İvmek işi

hızlanmak

Çabuk davranmak; acele etmek

İvmelenmek işi

İvmelenmek işi

Hareket, olay vb. hızlanmak, hızını artırmak; hız kazanmak

Bir hareketin ivmesini çizerek belirleyen araç; akselerograf

Bir hareketin ivme niceliğini belirten, makinelerde çalışma sırasında oluşan titreşimleri gösteren araç; akselerometre

Kelimenin belirttiği nesnenin, kavramın kime veya neye ait olduğunu bildiren ek

sahip olmak

İstenilen, beğenilen nitelikleri taşıyan, beğenilecek biçimde olan; yavuz, kötü karşıtı

iyileştirmek, hastalıktan kurtarmak

"babaya ün kazandıran da el içine çıkamayacak bir duruma düşüren de çocuklarının tutumlarıdır" anlamında kullanılan bir söz

yaramak

bir iş yolunda olmak

hakkında iyi düşünmemek

Refah ve huzur içinde geçen zaman

Dostlarının sıkıntılı zamanlarında onlardan kaçan kimse

dostlarının sıkıntılı zamanlarında onlardan kaçmak

bir görüşe karşıt bir düşünceyi söylerken kullanılan bir söz

Sonu iyi, tehlikesiz (hastalık); iyicil

İyi huylu olma durumu; iyicillik

Bir kimsenin yaşayışında kötü ve sakıncalı bir durum olmama hâli; hüsnühâl

Bir kimsenin yaşayışında kötü bir şey bulunmadığını veya sabıkasız olduğunu göstermek üzere resmî kuruluşlarca verilen belge; hüsnühâl kâğıdı

"yokluğunda kendisinden söz edilen kimse konuşmanın üzerine gelirse o iyi insandır" anlamında kullanılan bir söz

beğenilmeyen bir olay, bir durum karşısında şaşkınlığı anlatan bir söz

Başkaları için hep iyilik düşünen; iyi yürekli

İyi kalpli olma durumu

kabul etmek, beğenmek, benimsemek

güzel bir rastlantı olarak, çok yerinde

"bir kimse başkalarına iyi öğüt verebilir ama ün veremez, kişi ünü ancak kendisi kazanabilir" anlamında kullanılan bir söz

Herhangi bir kimse veya konuda hiçbir kötü düşünce beslememe; sağistem, hüsnüniyet, hüsnüzan

İyi niyet sahibi

İyi niyetli olma durumu

"Tanrı kötü bir durumun iyiliğe dönmesini dilemişse bunu yapacak kimse işin üstüne gelir" anlamında kullanılan bir söz

hastalıktan kurtulmak, iyileşmek

cinler, periler

övmek

İyi yürekli olma durumu

İyiye yakın

Tam olarak, adamakıllı

Adamakıllı, çok iyi, gereği gibi; domuzuna

İyileşmek işi

İyi duruma gelmek

İyileştirebilmek işi

İyileştirme ihtimali veya imkânı bulunmak

İyileştirmek işi; ıslah

İyileşmesini sağlamak, sağlığına kavuşturmak; tedavi etmek

İyi olma durumu; salah

kendisine yapılan iyiliği unutmamak

"iyilik eden kimseye zamanı geldiğinde başkaları da iyilik ederler" anlamında kullanılan bir söz

"karşılık beklemeden iyilik yap" anlamında kullanılan bir söz

yararlı işler yapmak, yardımcı olmak

maddi, manevi yardım görmek

"birbiriyle ilişkileri bulunan iki kişinin iyi geçinebilmeleri için yalnızca birinin iyi olması yetmez" anlamında kullanılan bir söz

Maddi, manevi yardımda bulunan (kimse)

"Nasılsınız?" sorusuna karşılık olarak sağlıklı ve iyi durumda olunduğunu anlatan bir söz; iyilik güzellik

İyilik gördüğü kimseye hainlik etmeyen, aldığı yardımı inkâr etmeyen

İyilikbilir olma durumu

İyilik gördüğü kimseye hainlik yapan, aldığı yardımı inkâr eden; nankör, ekmeği dizinde, tuz ekmek düşmanı

İyilikbilmez olma durumu

Tatlı dille, iyi davranışla

İyilik yapmayı kendisine ülkü edinmiş (kimse)

İyiliksever olma durumu

Herkesin iyiliğini isteyen, herkese iyilik etmesini seven

İyilikçi olma durumu

"iyiliğe karşı iyiliği herkes yapabilir, önemli olan kötülüğe karşı iyilik yapabilmektir" anlamında kullanılan bir söz

iyilik yapan birine kötülükle karşılık vermek

yararlı olmak, yararını görmek

Genellikle her düşünce ve işi iyi olarak değerlendiren; nikbin, optimist, kötümser karşıtı

Genellikle her düşünce ve işi iyi olarak değerlendiren bir tutum veya kişilik özelliği; nikbinlik, optimizm

yapılacak olanın en doğrusu, en uygun olanı

En iyi biçimde

Hayatta karşılaşılabilen iyi kötü bütün yönleriyle

hatır için söz söylememek, dürüst olmak

bir düşünce veya olayı olumlu yönüyle değerlendirmek

İyot ve potasyum iyodür bileşimi

İyodun bir element veya bir birleşikle verdiği birleşim

Bir veya daha çok elektron kazanmış veya yitirmiş bir atom veya bir atom grubundan oluşmuş elektrik yüklü parçacık; yükün

Yer atmosferindeki atom ve moleküllerin güneş ışınlarıyla iyonlaştığı 80-400 kilometre yükseklikler arasındaki katman; iyonosfer

İyonlardan oluşan, iyonlarla ilgili

Moleküllerin parçalanmasıyla, atomlara, moleküllere, molekül gruplarına elektron katılması veya çıkarılmasıyla iyonların oluşması; iyonlanma

İyonlaştırmak işi

Bir ortamda iyonlar oluşturmak

Atom numarası 53, atom ağırlığı 126,92 olan, tabiatta, deniz suyunda sodyum iyodür durumunda rastlanılan, bazı deniz bitkilerinde de çokça birikmiş olarak bulunan, mavimtırak esmer renkte katı bir element (simgesi I)

ortada kalmak

istemediği hâlde asıl niyeti ortaya çıkmak

İçme sularındaki mikropların iyot etkisiyle giderilmesi

İyot içeren

Homojen karıştırılmış en az %0,007 iyot içeren yemek tuzu (NaCl)

Bir şeyin geçtiği veya önce bulunduğu yerde bıraktığı belirti; çığır, nişan, nişane

etkisini kalıcı duruma getirmek

İz düşümü olan

Bir düzlem üzerine iz düşürülen biçimlerin bozulmasından kalan (özellikler)

İz düşümü düzlemi denilen bir düzlem üzerinde, bazı geometri kurallarına uyularak bir cismin gösterilmesi; irtisam, mürtesem

izlemek, arkasından gitmek, takip etmek

Madenleri ergitme, sıvı durumuna getirme

Maden ergitme ocağı

Madenin sıvı duruma getirildiği derece

Bir şeyi başka bir şeye veya bir nedene bağlama

bir şeyi başka bir şeye veya bir nedene bağlamak

Bir şeye veya kimseye bağlanarak, dayanarak, ilişki kurarak, mal edilerek

açıklamak, ayrıntılı bilgi vermek

Açıklamalar

açıklamalarda bulunmak, ayrıntılı bilgi vermek

izahat vermek

Yok etme, giderme

yok etmek, gidermek

Bir mülk üzerindeki ortaklığı giderme

büyütmek, abartmak

Anlayışsıza yakışan

anlayışı kıt olan

ağırlamak

Saygı gösterme ve ağırlama

Bunaltma, tedirgin etme, baş ağrıtma, can sıkma

bunaltmak, tedirgin etmek, baş ağrıtmak

Görünüşü ve davranışı ile korku veren (iri yarı adam)

çok iri, cüsseli (erkek)

Basık, loş, nemli, kuytu (yer)

İzbe yer

Çeşitli yükleri yukarı çekmek için halattan yapılmış sapan

İz güderek aradığını bulabilen kimse; keşşaf

İzci olma durumu; keşşaflık

Aşırı kalabalık

evlenmek

Bir biçimin bir düzlem üzerindeki iz düşümünde, biçimin her noktasını iz düşümüyle birleştiren (doğru)

Belirtme, gösterme, açığa vurma

açığa vurmak, belirtmek, göstermek

iz bırakmadan ortadan kaybolmak

ortadan yok olmak, kaybolmak

Bir şey yapmak için verilen veya alınan özgürlük; cevaz, destur, icazet, müsaade, ruhsat

bir şey yapmak için onay sağlamak

bir şeyi gerçekleştirmek amacı ile onay almaya kalkmak

güçlükle izin almak

birini bir şey yapmada serbest bırakmak

bir şey yapmada serbest bırakılmak

birine içten bağlanarak onun başladığı işi aynı anlayışla sürdürmek

gözden uzaklaştırmayarak ne yaptığını gözetlemek

bir karar veya yargıdan geri dönmek, bir karardan vazgeçmek, rücu etmek

av hayvanlarının, gittiği yolu izleyerek arkalarından gitmek

düşünce ve davranışlarını benimsemek

iz düşümünü çıkarmak

bir kimse hakkında bilgi alamamak

İzin alarak belli bir süre için bir yerden ayrılmış

izin vermek

izin alarak belli bir süre için bir yerden ayrılmak

İzinli olma durumu

Bırakma veya çıkarma kâğıdı

Ceza olarak hafta sonu veya tatil günü çıkmasına izin verilmeyen (asker veya yatılı öğrenci)

Askere, yatılı öğrenciye verilen hafta sonu veya tatil günü dışarı çıkmama cezası; izinsiz

izin cezası alarak okuldan veya kışladan dışarı çıkamamak, izinsiz cezası almış olmak

İzinsiz olma durumu

Bir edebî eserde işlenen konunun anlamca ortaya koyduğu ana yönelim

İzleğe dayalı

İzlemek işi

İzlem oluşturan kimse; stratejist

İzlemcinin yaptığı iş

İzlemek işi; takip

Birinin veya bir şeyin arkasından gitmek; takip etmek

İzlem ile ilgili; stratejik

İzlenebilmek işi

İzlenme ihtimali veya imkânı bulunmak

Bir durum veya olayın duyular yolu ile insan üzerinde bıraktığı etki; intiba

etki bırakmak

İzlenimcilik yanlısı olan (sanat veya sanatçı); empresyonist

Doğayı, gerçekte olduğu gibi bütün ayrıntılarına bağlı kalarak değil, ondan edinilen izlenimin ölçüsüne göre anlatan, doğrudan doğruya gerçeği, nesneyi değil de onun sanatçıda uyandırdığı duyumları veren sanat akımı; empresyonizm

İzlenmek işi

İzlenmek işi

İzleme işi yapılmak; takip edilmek

İzletebilmek işi

İzletme ihtimali veya imkânı bulunmak

İzletilmek işi

İzlenmesi sağlanmak

İzletmek işi

İzletmek işi

İzlemesini sağlamak

İzlettirmek işi

İzletmesini sağlamak

İzleyebilmek işi

İzleme ihtimali veya imkânı bulunmak

İzleme işini yapan kimse; seyirci

İzleyici olma durumu

İzlemek işi

Atıcıya çatışma sırasında şarjördeki merminin azaldığını belli etmek amacıyla şarjöre konulan, ucunda kırmızı veya turuncu renkte işareti olan mermi

İzmaritgillerden, pullu ve kılçıklı bir tür küçük balık (Maena smaris)

Örnek hayvanı izmarit olan kemikli balıklar familyası

Yok olup bitme

bir iş yerinde üst makamların onayıyla belli bir süre için görevinden ayrılmak

"izniniz olursa, müsaade ederseniz" anlamında kullanılan bir söz

Yalıtılmış olan

Elektrik akımının başka tarafa geçmesini önlemek için teli sarmakta kullanılan bant

yalıtmak

Aynı oranlarda birleşmiş aynı elementlerden oluşan fakat moleküllerinde atom gruplaşmaları değişik olduğu için birbirlerinden farklı özellikler gösteren (maddeler)

Cisimlerin niteliği

İzomeri ile ilgili olan

Bir maddenin, bunun izomeri olan başka bir maddeye doğrudan doğruya veya kimyasal bir etkiyle geçmesi

Atom numarası aynı, kütle numarası farklı olan atomlar

Kişinin kendine verdiği değer

onuruna dokunmak

onursuz kalmayı kabul edememek, düşkünlüğü veya zavallılığı reddetmek

Herhangi bir durumun, cismin veya alanın sınırları arasında bulunan bir yer; dâhil, dış karşıtı

derdini anlatmak, iç dünyasındaki duygu ve düşüncelerini bir bir anlatmak

Konakçının içinde yaşayan asalak

gönle ferahlık vermek, gönlü ferahlatmak

Vezirlerin gözde uşağı

Ailede veya toplumda sağlanmış iç huzur

Etkileme özelliği olan, kendinden geçiren, bayıltan

iç tutmak

Püskürük magmaların, soğurdukları kültelerin etkisi altında, birleşimlerinden oluşan başkalaşım

Bilgisayarın giriş çıkış kanalları kullanılmaksızın erişebildiği bellek

Devletin veya çeşitli kuruluşların yurt içinde piyasaya sürdüğü tahvil, bono vb. ile aldığı borç

Devletin veya çeşitli kuruluşların yurt içinde piyasaya tahvil, bono vb. sürerek borç alma işi

Midede oluşan bulantı; gaseyan

Bir limanı ithalat ve ihracat etkinlikleri bakımından besleyen, ona çeşitli ulaşım yollarıyla bağlı, dar veya geniş bölge; art bölge, hinterlant

Palto, pardösü, ceket gibi giysilerin iki ön parçasına açılan cep

Bir cümle içinde tümleç gibi kullanılan başka bir cümle; iç tümce

Bir kurumun çalışmalarını geliştirmek, onlara değer katmak amacı güden bağımsız, nesnel bir güvence ve danışmanlık işi; denetişim

İç denetim görevlisi

İç denetçinin yaptığı iş

Ruhsal durum, psikolojik yapı

Boğazlarla ana denize bağlı olan deniz; dâhilî deniz

Bitkilerin kök, sap ve yapraklarında kabuğun iç bölümü; endoderm

Pantolon içine giyilen uzun don; dizlik

Bireyin ruhsal yaşamının bütünü

Bazı dillerde kelime kökünün içine giren ek

Kadınların giysi altına giydikleri etek; jüpon

eline geçen bir şeyi sahibine bildirmeyerek kendine mal etmek

Evlenecek kimsenin eşini, kendi boy veya soyu içinden seçmesi kuralına dayalı evlilik biçimi; içten evlilik, endogami

Cuma namazında hatibin minbere çıktığı sırada cami içinde okunan ezan

Yörüngesi yer yörüngesinin içinde kalan Merkür, Venüs gezegenleri

derin soluk alarak üzüntüsünü belli etmek

Çiçeklerin dişi organında yumurtacık ile kabuğu arasındaki bağ

Bir ülke sınırları içinde genellikle küçük yerleşim bölgelerinden büyük kentlere geçici veya sürekli kalmak üzere göç etme

İç güveyi olma durumu

Eşinin ailesinin evinde oturan damat; iç güveyi

karısının ailesinin evinde oturmak üzere evlenmek

"iç güveyisi misafir gibidir, evdekiler sürekli olarak onu ağırlamaya çalışır ve bu durumdan da rahatsız olurlar" anlamında kullanılan bir söz

"nasılsın" sorusuna "eh işte, fena değil" anlamında verilen karşılık

istek uyandırmak

Vücudun iç hastalıklarıyla ilgili hekimlik kolu; dâhiliye

İç hastalıklarıyla ilgilenen hekim; dâhiliyeci, dâhiliye mütehassısı

İş yerlerinde bulunan santrallerde iş yeri içindeki bağlantıyı sağlayan haberleşme ağı

Yurt içi ulaşımını sağlayan yol

Biri ötekinin içinde veya birine ötekinden geçilen

karmakarışık olmak

İç içe olma durumu

Bir ülkenin kendine özgü işleri

Beyitlerin dize ortasındaki kelimeleri arasında kullanılan kafiye; iç uyak

Kitabın dış kapaktan sonra gelen, adını ve bazı özelliklerini içeren sayfa

Buğdaygil çiçeğinin erkek ve dişi organlarını içerisinde tutan ve başakçık eksenine aşağıdan ve dış taraftan bağlanmış olan kavuz

Kulağın işitme sinirlerinin bulunduğu bölümü; dolambaç

Yer altında, ocak katları arasında bulunan ve ağzı yer üstüne açılmayan kuyu türü

Arabalarda dıştaki koruyucu lastiğin içinde bulunan ve hava ile doldurulan lastik; şambrel

Depremin başladığı yer olarak kabul edilen nokta

Bir yapıyı, kullanım ve estetik bakımından ele alıp insanın fiziksel ve ruhsal özelliklerine uygun olarak tasarlayan kimse; dekoratör

Bir yapıyı, kullanım ve estetik bakımından ele alıp insanın fiziksel ve ruhsal özelliklerine uygun olarak tasarlama; iç mimari, dekoratörlük

Ağaç gövdesinin kendi çevresinde bulunan, sertleşmiş ve odunlaşmış hücrelerden oluşan, genellikle koyu renkli bölümü

Vücutta bulunan kalp, akciğer, karaciğer vb. organların genel adı

Osmanlı Devleti'nde, saraylarda türlü devlet hizmetleri için aday olarak yetiştirilen genç; celep

Ülke içinde yapılan satış

Tavla zarı büyüklüğünde doğranmış kuzu ciğeri, fıstık, pirinç, kuş üzümü, yağ ve baharat kullanılarak pişirilen bir pilav türü

Bir hücreli canlılarda protoplazmanın merkez bölümü

Bir devletin kendi sınırları içinde kamu işlerinin örgütlenmesine ve yönetime ilişkin uyguladığı siyaset

Spor takımlarının kendi sahası

Vücuttaki salgı bezlerinin doğrudan doğruya kana karışmak üzere çıkardıkları salgı; endokrin

Salgısı bir boşaltım kanalı yerine doğrudan doğruya kana karışan bez

İç salgı bezlerinin gelişmelerini, işlevlerini, hastalıklarını inceleyen biyoloji ve tıp dalı; endokrinoloji

İç salgı bilimi ile ilgili; endokrinolojik

Bir ülke içinde çıkan savaş; iç harp, dâhilî harp

Kelimenin ön sesle son sesi arasında kalan ses veya sesler

Televizyon ekranında görülmeyen, sesi duyulan sunucu

Denizlerden uzak bölgelerde bulunan göl veya göletler

İki paralel doğruyu kesen üçüncü bir doğrunun iki yanında ve paralellerin içinde altlı üstlü ortaya çıkan dört açıdan her biri

Halkın yurt içinde gerçekleştirdiği turizm

yemişin içi oluşmak

Bir kuruluş, meclis, kurum vb.nin iç işlerini düzenleyen tüzük; dâhilî nizamname

Futbolda ayağın iç kısmıyla yapılan vuruş

Düzgün bir çokgenin içine çizilen dairenin yarıçapı

Bir kuruluş, meclis, kurum vb.nin iç işlerini düzenleyen talimat; dâhilî talimatname

Bir şeyin iç tarafı

Taşıtların paspas, koltuk, bagaj, döşeme vb. kısımlarına yapılan temizlik işlemi

Çiçek tozunu saran iki zardan içte olanı

Fanila, külot, sütyen gibi tene, içe giyilen giysi