Z harfi ile başlayan kelimeler

Orta oyunu kollarından ikinci olan oyuncu topluluğu

Bıktırıcı ve sürekli bir ses çıkararak

"Çok sevinmek" anlamındaki zıp zıp zıplamak deyiminde geçen bir söz

ergimek

Doğru düşünme gücü; zihin berraklığı

düzeni ve disiplini sağlamak

Fiilden -a, -arak, -dıkça, -ınca, -ıp, -madan vb. eklerle yapılan, zarf olarak kullanılan kelime; ulaç, bağ-fiil, sıla sigası: Koşarak geldi. Düşünmeden söyledi. Siz gelmeyince gittik

Kemikli balıklar takımının yayın balığıgiller familyasından bir tür balık; zırhlı balık

Siyah ırktan olan kimse; siyahi, siyah adam, Arap

Belli bir sınıfa veya zümreye hitap eden edebiyat

bir şeyle suçlanmak, sanık durumunda olmak

Birden fazla kelimeden oluşan zarf-fiil

Yasaların zorunlu kıldığı eğitim

Çift öküzünün boyunduruktan çıkmaması için boynunun iki yanından boyunduruğa, aşağıya doğru geçirilen çubuk

elini ayağını bağlamak

sanmak

yüksekten atıp tutarak çıkışmak, kaba kuvvet gösterisinde bulunmak

“bir şeyin aslını değiştirmek mümkün değildir” anlamında kullanılan bir söz

"zengin, para gücüyle güçlükleri yenerken yoksul, parasızlık yüzünden en kolay işi bile başaramaz" anlamında kullanılan bir söz

Bazı zihinsel yetileri çevikleştirmek için yapılan alıştırmaların tümü; beyin jimnastiği

Gücüne güvenerek hükmü altında bulunanlara söz hakkı ve davranış özgürlüğü tanımayan (kimse); kefenci, müstebit, mütegallibe, despot (I), diktatör

Zorlayan; mücbir

"rastgele yapılan plansız işlerde yöntem, kural aranmaz" anlamında kullanılan bir söz

Hareket yeteneği yüksek, ateş gücüne sahip, zırhla korunan savaş araçlarıyla donatılmış silahlı kara kuvveti; zırhlı güç, zırhlı kuvvet

Tarihsel olayların zamanını inceleme bilimi; kronoloji

Sürekli kadın peşinde koşan, kadınlara düşkün (erkek); kadıncıl, keskin, zendost

özür dileyenlere karşılık olarak bağışlandığını, olayın pek önemli olmadığını bildirmek için söylenen bir söz

Kükürtle demir bileşimlerinden biri

Uykusuzluktan, yorgunluktan serseme dönmüş kimse

Herhangi bir bölgede etkili olan iklim şartları ve bitki örtüsü özelliklerine göre oluşmuş toprak

Sıkıntı veya güçlükle yapılan; güç (II), yaş (II), müşkül, kolay karşıtı

Zor kullanarak; cebren, zecren, metazori

Görgüsüz, fırsatçı kimse

Zabit kâtibinin işi

oyunu kazanmak

Arı, karınca vb. eklem bacaklıları içine alan, kanatları zar gibi saydam ve az damarlı olan hayvanlar takımı

2000 yılında ve sonrasında doğanlar için kullanılan bir söz

Bir ticari işletmede gün sonunda yazar kasadan alınan, günlük satışları ve bu satışlara ilişkin KDV tutarlarını gösteren belge

Türk alfabesinin yirmi dokuzuncu sırasında yer alan ve ze adı verilen bu harf, ses bilgisi bakımından yumuşak, diş eti sızıcısını gösterir

İrade zayıflığı

bir şeye karşı zayıflık hissetmek

zayıflığı, yeteneksizliği ortaya çıkmak

zaafa kapılmak

direnme gücü gösterememek

eksikliği, yetersizliği belli olmak

Rütbesi teğmenden binbaşıya kadar olan subay

Subaylar

Zabit olma durumu

Adliyelerde yazı işlerinden sorumlu memur

Zabit kâtibinin işi

tutanak düzenlemek

Belediye hizmetlerinin güvenliğini sağlamakla görevli yönetim

Doğmuş

Soylular

Savaşta kazanılan başarı; utku

30 Ağustos 1922'de kazanılan büyük zaferi kutlamak üzere yasayla kabul edilmiş olan resmî bayram

Avrupa’da kahraman hükümdarların veya büyük zaferlerin anısına yapılmış, altından geçilebilen, görkemli, bir veya birkaç kemerden oluşan yapı; takızafer

zayıflayıp iyice kuvvetten düşmek

Gerektiğinde kullanılmak için saklanan tahıl; aşlık

Görünen, görünürdeki

Dinin yasak ettiği şeylerden sakınıp buyurduklarını yerine getiren, dünya işlerine önem vermeyen (kimse)

Zahit olma durumu

Kudüm çalmakta kullanılan ucu topuzlu uzun değnek

biri için yorulmak veya masrafa girmek

yapılan bir işten sıkıntı, yorgunluk duymak

“size zor gelmezse, lütfen” anlamlarında kullanılan bir nezaket sözü

sıkıntı vermek

güçlükle karşılaşmak, sıkıntıya katlanmak

Sıkıntı çekmek, sıkıntıya girmek

birine yorgunluk vermek veya masraf ettirmek

verilen emeği karşılamak

Sıkıntı veren

Zahmetli olma durumu

Sıkıntı çekmeden, güçlükle karşılaşmadan

"sıkıntı, güçlük çekmeden iyi ve güzel işler başarılamaz" anlamında kullanılan bir söz

Zahmetsiz bir biçimde, kolay bir biçimde

Zahmetsiz olma durumu

Bir çeşit kekik (Thymus longicaulis)

Yardım eden, destekleyen, arka çıkan

Yok olan, ortadan kalkan

yok olmak, ortadan kalkmak

Çoğaltan, artıran

Zakkumgillerden, Akdeniz ülkelerinde yetişen, çiçekleri beyaz veya pembe renkli, kışın yapraklarını dökmeyen zehirli bir ağaççık; ağı ağacı, ağı çiçeği (Nerium oleander)

İki çeneklilerden, zakkum, Cezayir menekşesi vb. türleri içine alan familya

Zakkumlaşmak durumu

Çok acı bir duruma gelmek

Zakkumun zehri bulaşmış

Acımasız ve haksız davranan, zulmeden

(zali'mce)

Zalimleşebilmek durumu

Zalim duruma gelme imkân ve ihtimali bulunmak

Zalimleşmek durumu

Zalim duruma gelmek, acımasız olmak

Zalim olma durumu

Bir şeyin fiyatını artırma; bindirim

fiyatı artmak

fiyatı artmak

Çeşitli tüketim mallarına veya ücretlere toplu olarak yapılan zam

söz konusu fiyatı artırmak

Bir işin, bir oluşun içinde geçtiği, geçeceği veya geçmekte olduğu süre; hengâm, vakit

sürmek, devam edip zamanı geçirmek

Belirli bir ana ayarlanmış olan

Tarihsel olayların zamanını inceleme bilimi; kronoloji

Zaman bilimi ile ilgili olan; kronolojik

Tekrarlanan gök olaylarına dayanılarak seçilen zaman aralığı

bir iş için süre ayırmak

Tarihsel olayların zaman bakımından sırası; kronoloji

Zaman dizinle ilgili olan; kronolojik

Zamanın dışında gerçekleşmiş olan

Zaman dışı olma durumu

Fiillerden hemen sonra getirilen ve zaman kavramı bildiren ek: gel-ir-im, sev-iyor, git-ti, piş-miş; çalış-acak-tı-m vb

oyalanmak

hızlı hareket etmek

vakit kazanmak

bir işin sırasını beklemek

bir iş için yeterli süreyi vermek

Bilim kurguda değişik zamanlar arasında geçişin sağlandığına inanılan yer

bir iş için belli bir süre ayırmak

Yüklemin anlamını zaman ilgisiyle belirleyen veya sınırlayan zarf; zaman belirteci: Yarın yazacağım. Şimdi geliyorum. Sabahleyin vereceksiniz

Belirli bir süre içerisinde

Olay, iş vb.nin listesini zaman sırasına göre gösteren tablo

boş şeylerle vakit geçirmek

davranışlarını içinde bulunulan günün şartlarına uydurmak

Aynı zamanda yapılanlardan veya gerçekleşenlerden her biri

Zamandaş olma durumu

İçinde bulunulan zaman, dönem

Çokbilmiş, akıllı çocuk

Aradan süre geçtikçe, giderek

Zamanlamak işi

Bir konuda en iyi sonucu almak için en iyi, en uygun süreyi belirlemek

Zamanlayabilmek işi

Zamanlama ihtimali veya imkânı bulunmak

Zamanı olan

Uygun olmayan bir zamanda yapılan, vakitsiz

Zamansız olma durumu

bir işin yapılması için tanınan süreyi doldurmak

uygun zamanı bulmak

bir iş için ayrılan süre sona ermek

o şey artık gerekli ve yerinde olmaktan çıkmak

Tam vaktinde

Zambakgillerden, 90-100 santimetre yüksekliğinde, güzel ve iri çiçeği diş ve yüz şişlerinin tedavisinde kullanılan, çok yıllık bir süs bitkisi; ak zambak, top zambak (Lilium candidum)

Bir çeneklilerden, çiğdem, lale, soğan, pırasa, zambak vb. bitkileri içine alan familya

Zambiya’da yaşayan halk veya halkın soyundan olan kimse

çalımından geçilmemek

Kişi, dönüşlülük, gösterme, soru ve belirsizlik anlamı vererek adların yerini tutan söz; adıl: ben, sen, o, biz, siz, onlar, kendim, kendin, kendi, kendimiz, kendiniz, bu, şu, o, kim, ne, biri

Akasya, kitre, sütleğen vb. ağaçların kabuklarından sızarak donan, eriyiği yapıştırıcı olarak kullanılan, renksiz veya sarı kırmızımtırak renkte biçimsiz madde

Akasya, mimoza gibi zamk veya reçineli zamka benzer maddeler veren okaliptus; zamk akasyası

Ağacın veya bitkinin aşırı miktarda zamk salgılaması sonucu ortaya çıkan hastalık

Kaçıp savuşma

kaçmak, savuşmak

Zamklamak işi

Zamk sürmek

Zamklanmak işi

Zamklama işine konu olmak

Üstüne zamk sürülmüş

Bir tarafı yapıştırılmak amacıyla zamklanmış kâğıt

Zamlanmak işi

Fiyatı yükselmek

Fiyatı arttırılmış; bindirimli

Sürekli kadın peşinde koşan, kadınlara düşkün (erkek); kadıncıl, keskin, zendost

Zampara olma durumu; zendostluk

çapkınlık etmek, kadın peşinde koşmak

Fiyatı arttırılmamış; bindirimsiz

Zamsız olma durumu

bir şeyle suçlanmak, sanık durumunda olmak

İnsanların maddeye dayanan gereksinimlerini karşılamak için yapılan, öğrenimle birlikte deneyim, beceri ve ustalık gerektiren iş; sınaat, sanat

Belli bir zanaatla uğraşan, bir zanaatı meslek edinen emekçi; zanaatkâr, artizan

Zanaatçı olma durumu; zanaatkârlık

Kilisenin işlerini yapan ve çan çalan kimse

Zangocun yaptığı iş

"Aşırı bir biçimde titremek" anlamındaki zangır zangır titremek deyiminde geçen bir söz; zıngır zıngır, zıngıl zıngıl

Zangırdamak işi; zıngıldama, zıngırdama

Güçlü bir ses çıkararak titremek veya sallanmak; zıngıldamak, zıngırdamak

Zangırdatmak işi; zıngırdatma

Zangırdamasına yol açmak; zıngırdatmak

Güçlü titremeyle oluşan sesin adı

İki atlı kızak

Zanlı olma durumu

sanmak

Zor kullanarak ele geçirme

zorla almak

ele geçirilmek

Osmanlı Devleti'nde toplum güvenliğini sağlamakla görevli askerî polis kuruluşu

düzeni ve disiplini sağlamak

İnce perde veya örtü

oyunu kazanmak

oyunda zarı hızla yuvarlamak

şansı iyi olmak

çok ince, saydam

Arı, karınca vb. eklem bacaklıları içine alan, kanatları zar gibi saydam ve az damarlı olan hayvanlar takımı

zarını bozmak

istediği sayıyı getirmek için zarı, atmadan önce parmaklar arasında düzene sokmak

Güçlükle, zoru zoruna

Sivas iline bağlı ilçelerden biri

Bir şeyin, bir olayın yol açtığı çıkar kaybı veya olumsuz, kötü sonuç; dokunca, ziyan, mazarrat, götürü, hüsran, muhatara

maddi ve manevi bakımdan kayba uğramak

kötülük gelmek

kötü sonuca uğramak

kötülük etmek

zarara uğramak

zarar vermek

kötü bir durumla karşılaşmak

alışverişte kâr elde edememek

Zarar veren, zararı dokunan; dokuncalı, muzır

bir işin sonunda değerli sayılan bazı şeyleri yitirmek

Bitkilerin sağlıklı biçimde gelişmelerini engelleyen böcek, kurt vb. canlıları yok eden tarım ilacı

Bitkilerin sağlıklı biçimde gelişmelerini engelleyen böcek, kurt vb. canlılara verilen genel ad

Zararlı olma durumu

Zarar vermeyen, zararı dokunmayan; dokuncasız, ziyansız

Zararsız bir biçimde

Zararsız olma durumu

kötülüğe uğratmak

kötülüğe yol açmamak

özür dileyenlere karşılık olarak bağışlandığını, olayın pek önemli olmadığını bildirmek için söylenen bir söz

Zarar ederek

Zar oyunu oynayan kimse

İçine mektup veya başka kâğıtlar konulan kâğıttan kese

dolandırıcı zarf vb. kullanarak bir tür para sızdırmak veya çarpmak

Yüklemin anlamını zaman, durum, sebep, ölçü, araç, şart, yer, yön vb. bakımlardan belirleyen veya sınırlayan tümleç

Fiilden -a, -arak, -dıkça, -ınca, -ıp, -madan vb. eklerle yapılan, zarf olarak kullanılan kelime; ulaç, bağ-fiil, sıla sigası: Koşarak geldi. Düşünmeden söyledi. Siz gelmeyince gittik

Birden fazla kelimeden oluşan zarf-fiil

Zarflamak işi

Zarf içine koymak

Zarflanmak durumu

Zarf içine konulmak

Zarfı olan

Zarfı olmayan

Tenha bir yolda yere içi doluymuş gibi görünen zarf veya cüzdan bırakan, sonra da bunları bulup alan kimseyi suçlayarak, tehdit ederek para sızdıran dolandırıcı; papelci

Zarfçının yaptığı iş; papelcilik

Belli bir sürede, belli bir süre içinde

Uskumrumsugillerden, 40-60 santimetre boyunda, vücudu silindir biçiminde, gaga gibi ince, uzun, sivri ağızlı bir balık (Belone belone)

İnleyerek

Çekicilik, biçim, görünüş, durum, konuşma ve davranışlarıyla hoşa giden, beğenilen; zarafetli

Zarife yakışır

Zarif davranış veya zarif olma durumu; zarafet

Zarife yakışır bir biçimde; zarifane

Zarı andıran, zara benzeyen, zar gibi; zarımsı

Kendini önemli kişi olarak göstermek için yüksekten atıp tutarak çıkışma, kaba kuvvet gösterisi

yüksekten atıp tutarak çıkışmak, kaba kuvvet gösterisinde bulunmak

ölmek

Sıkıntı, yoksulluk içinde olma

Zarılanmak işi

İçli içli ağlamak

tavla oyununda oyuncu, yenilmesini yanına oturan kimseden bilmek

Doğrusu, doğrusunu isterseniz; esasen, zati

Göğüs sancısı, ateş, titreme, öksürük vb. belirtilerle ortaya çıkan akciğer zarı yangısı; satlıcan

Ateş, öksürük ve balgamla beliren, tehlikeli bir akciğer hastalığı; batar

"Saygın bir kişi olan siz" anlamında kullanılan bir söz

"Saygın bir kişi olan siz" anlamında kullanılan bir söz

Acınacak kadar kötü durumda bulunan; biçare, fukara

Zavallı olma durumu; biçarelik, fukaralık

Küçük tekke

Kaybolma, yitme

yitirmek, kaybetmek

yitmek, kaybolmak

Yitikler, kayıplar

kayba uğramak, zarar ziyan görmek

Yıldızların, belli bir zamandaki yerlerini, durumlarını gösteren çizelge

bir inanışa göre, yıldızlara bakarak birinin gelecekteki talihini anlamak

Eti, yağı az olan, şişman olmayan (insan veya hayvan); arık (II), ince, kavruk, nahif

zayıflamak

Çok zayıf

Sesi pek duyulmayan

güçsüz, eksik ve yanlış bir tutum ve davranışı yüzünden zor durumda bırakmak

Zayıflamak işi

Zayıf duruma gelmek; incelmek, telesimek

Zayıflatabilmek işi

Zayıflatma ihtimali veya imkânı bulunmak

Zayıflatmak işi

Zayıf olmasına yol açmak; eritmek

Zayıflayabilmek işi

Zayıflama ihtimali veya imkânı bulunmak

Zayıflamak işi

Zayıf olma durumu; arıklık, çirozluk, nahiflik, zafiyet

Ön Asya'da yaşayan bir topluluk ve bu topluluktan olan kimse

Zazaların kullandığı dil

Kükürtle demir bileşimlerinden biri

Bir cins doğan

Yerde yaşayan hayvanların avlanmasında kullanılan bir tür av köpeği

Yakanın üzerine dikilen kürk

Osmanlı Devleti’nde padişahın av köpeklerini yetiştirmek ve bakmakla görevli kimse

Çoban köpeğinin yaptığı iş

Türk alfabesinin yirmi dokuzuncu harfinin adı, okunuşu

Cehennemlikleri ateşe atmakla görevli melek, cehennem bekçisi

İri yarı kimse

Sarı renkte ve cam parlaklığında, doğal demir ve magnezyum silikat; krizolit

Tek parmaklılardan, ata benzeyen, derisi çizgili, Afrika'da yaşayan memeli hayvan (Equus zebra)

Güçsüz, zayıf, âciz olan

güçsüz bırakmak, zavallı duruma düşürmek veya getirmek

güçsüz, zavallı durumda bulunmak

güçsüz duruma düşmek

Güçsüze acımayan, zavallıları ezen

Zebunküş olma durumu

Zebunlaşmak durumu

Zebun bir duruma gelmek

Zebun olma durumu

birini çok sevmek, ona aşırı düşkün olmak

Hz. Davut'a gönderilen, Tanrı buyruklarını içeren kutsal kitap

Yaptırmama, yasaklama

Yasaklayarak

Zorlayıcı, zorlayan, yasaklayan

Vurma, çarpma, düşme sonunda oluşan yara veya ezilme

Zedelemek işi

Vurma, çarpma sonucunda hafifçe yaralamak

Zedelenmek işi

Zedelenmek işi

Vurma, çarpma, delme sonucu berelenmek, ezilmek

Zedeleyebilmek işi

Zedeleme ihtimali veya imkânı bulunmak

Zedelenmiş olan

Zedelenmemiş olan

Genellikle gömlek yapımında kullanılan, çizgili, ince, pamuklu bir kumaş türü

kuruntuya düşmek; vesveselenmek

vesveseye kapılmak, kuruntu içinde olmak

Organizmaya girdiğinde kimyasal etkisiyle fizyolojik görevleri bozan ve miktarına göre canlıyı öldürebilen madde; ağı, sem (I), zıkkım

çok acı

Kimseye göz açtırmayan, sert yaradılışlı kimse

çok acı ve yakıcı olmak

çevreye kötü propaganda yapmak veya insanları olumsuz davranışlara yönlendirmek, tahrik etmek, ortalığı karıştırmak

Son derece sert, hakaret dolu

Son derece acı

nankörler için kullanılan bir ilenme sözü

Zehirlemek işi; ağılama

Öldürmek amacıyla yedirme, içirme vb. yollarla zehir vermek; ağılamak

Zehirlenmek işi

Zehirlenmek durumu; ağılanma

Zehirleme işi yapılmak veya zehirleme işine konu olmak; ağılanmak

Zehirletmek işi

Zehirleme işini yaptırmak

Zehri olan; ağılı, toksik

Zehirleyici özelliği bulunan gaz

Zehirli olma durumu

Zehri olmayan

Zehirsiz olma durumu

Zehretmek durumu

Tatsızlık çıkarıp üzüntüye yol açmak, bunaltmak, acı vermek, sıkmak, üzmek

Zehrolmak durumu

Zevk almak umulurken üzüntü ile karşılaşmak

Bir dileğin gerçekleşmesi için kırk çeşit yiyecekle hazırlanan sofra

Anlama, kavrama yeteneği olan, zekâsı olan; anlaklı, zeyrek (I)

Zeki olan

Zeki olma durumu; zeyreklik

İnsanın düşünme, akıl yürütme, öğrenme, kavramları ve nesneleri zihinde canlandırabilme, objektif gerçekleri algılama, yargılama, sonuç çıkarma, bedeni kontrol edebilme, duyguları doğru algılayabilme, değerlendirebilme, icat edebilme vb. yeteneklerinin ve becerilerinin tamamı; anlak, dirayet, feraset

Bir kimsenin zihin gücünün hangi düzeyde bulunduğunu gösteren değer

Türlü sebeplerle zihnin görevini yapmakta gösterdiği sürekli yavaşlama, duraklama ve gerileme durumu

Hareketli parçalardan oluşan küpün üzerindeki farklı renkteki kareleri elle çevirerek aynı renkteki kareleri küpün aynı yüzüne toplama esasına dayalı bir tür bulmaca; sabır küpü, Rubik küpü

Bir kimsenin zihin gücü ve kabiliyetini ölçmek için hazırlanmış olan test

Bir zekâ testinden elde edilen puanın, o zekâ testinin ortalamasına göre gösterdiği yer

Bir kimsenin zihin gücü ve kabiliyeti

Zeki olan

Zeki olma durumu

Zeki olmayan

Zekâsız olma durumu

Zenginlerin sahip olduğu mal ve paranın kırkta birinin fakirler başta olmak üzere Kur’an’ın belirlemiş olduğu yerlere dağıtılmasını öngören, İslam’ın beş şartından biri

Yetersiz olan

Müslümanlıkta, sahip olunan mal ve paranın kırkta birlik payını sadaka olarak dağıtmak

Çabuk anlama ve kavrama

Büyük yük üzerine konulan küçük yük

Hor görülen, aşağı tutulan, aşağılanan

aşağılamak, hor görmek, önem ve değer vermemek

hor görülmek, aşağılanmak

Çift öküzünün boyunduruktan çıkmaması için boynunun iki yanından boyunduruğa, aşağıya doğru geçirilen çubuk

Saatlerin çeşitli parçalarını harekete geçiren bölüm; yay

birdenbire, aniden

durum kızışmak

Zembereği muhafaza etmek için yapılan kutu

Zembereği olan

Yeniçerilerin zemberek kullananı

zembereği kurulmaz duruma gelmek

Hasırdan örülmüş saplı torba

Buğdaygillerden, ayrık otuna benzeyen, çorak yerlerde yetişen bitki (Briza)

Kışın ince giysi ile gezen kimse

Kumaş, süslü kâğıt, halı, yer muşambası, tablo vb. desenli nesnelerde, biçimlerin üzerinde yer aldığı renk

uygun ortam yaratmak

konuya, içinde bulunulan şartlara uygun

Zemini olan

Yer altı barınağı

Kâbe yakınında bulunan bir kuyunun Müslümanlarca kutsal sayılan suyu; zemzem suyu

ünlü olsun, adı anılsın diye herkesi iğrendirip kızdıran kötü bir iş yapmak

hiçbir suçu veya günahı olmamak

biri, ötekine göre çok iyi nitelikte olmak

Zencefilgillerden, ana vatanı Hindistan ve Malezya olan, kamış görünüşünde otsu bir bitki (Zingiber officinale)

Bir çeneklilerden, zencefil, kakule, zerdeçal gibi güzel kokulu bitkileri içine alan bir familya

Siyah ırktan olan kimse; siyahi, siyah adam, Arap

“bir şeyin aslını değiştirmek mümkün değildir” anlamında kullanılan bir söz

Küçük zincir

Parası, malı çok olan; varlıklı, yokluksuz, variyetli, fakir, yoksul karşıtı

"zengin, para gücüyle güçlükleri yenerken yoksul, parasızlık yüzünden en kolay işi bile başaramaz" anlamında kullanılan bir söz

İçine çeşitli vitaminlerin eklendiği, kepeği alınmamış ekmek

çok mal ve para sahibi yapmak

Dizelerdeki uyaklarda ikiden çok ses arasındaki uyumluluk; zengin uyak

çok mal ve para edinmek

birinin zenginliğinden çok söz etmenin gereksizliğini, yersizliğini belirtmek için söylenen bir söz

Zenginleşmek durumu; zenginleme, zenginlenme

Zengin duruma gelmek; kalkınmak, zenginlemek, zenginlenmek

Zenginleştirilmek işi

Zengin duruma getirilmek

Video, fotoğraf, harita, grafik tablo vb. ögelerle etkileşimli olarak hazırlanmış, öğrencilerin içeriklere kolayca ulaşabilmelerine imkân veren ders kitabı; z-kitap

Çalışma, dinlenme, oyun vb. etkinliklerin yapılabileceği, estetik, kullanışlı tasarımlara sahip, elektronik ve basılı kaynakların yer aldığı kütüphane ortamı; z-kütüphane

Zenginleştirmek işi

Zengin duruma getirmek, zenginleşmesini sağlamak

Zengin olma durumu; varlıklılık, varsıllık, variyet

Klasik Türk müziğinde basit bir makam

Kadın işi

Kadın eşyası satan kimse

Zenne rolü

orta oyununda erkek oyuncu, kadın rolüne çıkmak

Kesimevinde kesilen hayvanlar için kasapların ödedikleri vergi

Kayısı ağacının Akdeniz ülkelerinde yetiştirilen küçük meyveli bir türü (Armeniaca vulgaris)

“bir işin iyi yapılabilmesi için gerekli koşulların, gerekli malzemelerin sağlanması gerekir, işe yaramayan araçlarla iyi bir sonuç elde edilemez” anlamında kullanılan bir söz

Safranla renk ve koku verilen bir çeşit şekerli pirinç peltesi

Zencefilgillerden, kök saplarından safranı andıran boyalı bir madde çıkarılan, yaprakları sivri uçlu, çiçekleri sarı renkte, çok yıllık bir bitki; Hint safranı (Curcuma longa)

Zerdüştçülüğü benimseyen

Hz. İsa'dan önce VII. yüzyılda Zerdüşt tarafından düzenlendiği ileri sürülen, temel ilkeleri, iyilik (aydınlık) ve kötülük (karanlık) olan din

Vücuda şırınga ile sıvı verme işi; iç itme, iç itim

sıvıyı şırınga vb. ile vücuda vermek; iç itmek

Çok küçük parçacık; habbe

bir parça, çok az

Zerre kadar

hiç bulunmamak, tükenmek, yok olmak

Altından yapılmış

Küçük, önemsiz nesneler

görünüşü kurtarmak, durumu toparlamak

Yok olma, yok edilme

bozulup yok olmak, çökmek

yok etmemek, sona erdirmemek

zeval bulmak

bozulmaya, alçalmaya, yok olmaya başlamak

zararı olmak, zararı dokunmak

Yok olmayan, ortadan kalkmayan, bitmeyen; kalımlı

Zevalsiz olma durumu

Zeval ile ilgili

Gün başlangıcı olarak öğle vaktini esas alıp 12:00’yi gösterecek biçimde ayarlanmış saat sistemi

Kişiler, zatlar

Bir erkeğin evlenmiş olduğu kadın

Zevce olma durumu

ergimek

Hoşa giden veya çekici bir şeyin elde edilmesinin veya düşünülmesinin insanda uyandırdığı hoş duygu

hoşlanmak, beğenmek

Güzel veya çirkin hükmünü verdiren duyguya sahip, zevkli (kimse); ehlizevk

eğlenmek

yalnız eğlenmek için

zevk duymasına sebep olmak, keyiflendirmek

hoşa gitmek

zevkine bakmak

yalnız kendi eğlencesini düşünmek

zevkini çıkarmak

hoşuna gitmek

bir şeyden hoşlanmak

bir şeyden olabildiği kadar zevk almak

En yüksek zevk

Zevklendirmek işi

Zevklenme işini yaptırmak

Zevklenmek durumu

Zevk duymak; hoşlanmak

Beğenilen, hoşa giden

eğlenceli olduğunu düşünmek

eğlenceli bir biçimde sürmek

Zevkli olma durumu

Beğenilmeyen, hoşa gitmeyen

Zevksiz olma durumu

çok sevinip keyiflenmek, aşırı zevk duymak

Zevk bakımından

Eğlenme, eğlence

Saçma sapan şeylerle uğraşan

gevezelik etmek

Gevezeye yakışan, geveze gibi

Batı Anadolu efesi

Kısa ve net konuşma

Bir yazıya ek olarak katılan parça

“işini hile ile yürüten kimse sonunda yakayı ele verir” anlamında kullanılan bir söz

Zeyrek (I) olma durumu

Zeytingillerden, Akdeniz ülkelerinde yetişen, 10-20 metre yüksekliğinde, dalları dikensiz, yaprakları karşılıklı, küçük ve gümüş renginde, uzun ömürlü bir ağaç (Olea europaea)

Zeytin ağacının dalı

barış için ilk adımı atmak

İşlenmiş zeytinin ezilmesi ile yapılan yiyecek

Pul kanatlılar takımından parlak gri renkli olup zeytinin yaprak, çiçek ve tanelerini kemiren zararlı bir böcek

Kınkanatlılar takımından, kahverengi veya siyah renkte zeytine musallat olan ve onların kurumasına yol açan zararlı bir böcek

Koyu gri ve siyah arası bir renk; zeytuni

Meyve sineğigiller familyasından olup zeytin tanelerine musallat olan zararlı bir böcek

Mavi ve açık yeşilin karışımından ortaya çıkan renk

İstanbul iline bağlı ilçelerden biri

Zeytin ağacı yetiştiren kimse

Zeytincinin yaptığı iş

İki çeneklilerden, zeytin, leylak, dişbudak, yasemin vb. bitkileri içine alan ağaç veya ağaççıklar familyası

Üzerinde veya içinde zeytin olan

Zeytin yetiştirilen alan

Zeytini andıran, zeytine benzeyen, zeytin gibi; zeytinimsi

Erik, kiraz, kayısı, badem vb. tek çekirdekli meyvelerin genel adı

Üzerinde veya içinde zeytin olmayan

İçine zeytinyağı katılan

İç malzemesi zeytinyağı ile pişirilip hazırlanan dolma; yalancı dolma

İç malzemesi zeytinyağı ile pişirilip hazırlanan sarma

Zeytin tanelerinden çıkarılan bitkisel yağ

bir sorunda haksız olduğunu kabul etmemek, ustalıkla kendini haklı çıkarmaya çalışmak

Gülünç olacak derecede kısa ve dar giyinmiş olan

Zibidi olma durumu

gerdeğe girmek

Tütün dumanının bıraktığı yağlı ve siyah kir

Zifirlenmek işi

İs, duman vb. sebeplerle siyah bir renk almak

İs, duman vb. sebeplerle siyah renge dönmüş olan

Karanlık olmayan

Çok koyu

Çok koyu karanlık

Yerden sıçrayan çamur

sataşmak

Katran ve diğer organik maddelerin buharlaşmasından veya damıtılmasından elde edilen, kolay kırılan, az ısı ile eriyen, katı, siyah, parlak madde; karasakız

çok acı

"ne yerse yesin" anlamında öfke bildiren bir söz

zift yesin

Ziftlemek işi

Zift sürmek, ziftle kaplamak

Ziftlenmek işi

Zift sürülmek, ziftle kaplanmak

İç içe geçen sehpa; zigon sehpa

Erkek ve dişi gametin birleşmesiyle oluşan döllenmiş hücre

Aruzla yazılmış şiirlerde uzun bir ünlünün ölçü gereğince kısa okunması, imale karşıtı

Canlının duygu ve davranışlar dışındaki ruhsal süreç ve etkinliklerinin bütünü

zihni daha iyi çalışır duruma getirmek

Doğru düşünme gücü; zihin berraklığı

Matematik işlemlerinin doğrudan doğruya akıldan yapıldığı hesap

Bazı zihinsel yetileri çevikleştirmek için yapılan alıştırmaların tümü; beyin jimnastiği

Düşünme sırasında düşünceler arasındaki bağlantının yok olması; kafa karışıklığı, zihin bulanıklığı

Zihnin aşırı derecede yorulması

bir konuda çok düşünmek, kafa yormak

Zihin bakımından; zihnen

çıkmamak üzere belleğe yerleşmek

herhangi bir matematik işlemini araç kullanmadan ezberden yapmak

Zihinle ilgili; zihnî

Akıl ve düşünce bakımından yetersiz olan (kimse)

Zihinsiz olma durumu

kavrayışı, anlayışı çoğalmak

kafası rahat ve dingin olmak

düşünürken olaylar arasındaki bağlantıyı yitirmek

yanlış bir kanıya takılıp kalmak

düşüncesini değiştirmesine yol açmak

unutulmayacak biçimde aklında tutmak

düşüncelerini karmakarışık duruma getirmek

sürekli olarak aynı şeyi düşünmek

kuşkuya düşürmek

gerektiği gibi düşünmemek

bir şey sık sık hatırlanıp insanı düşündürmek

çıldırmak, delirmek

kendine gelmek, sağlıklı düşünmeye başlamak

bir kimseyi yanıltmak, yanlış yola sürüklemek

Anma, söyleme, sözünü etme

Allah’ın adını art arda söyleyerek ibadet yapmak

Zikredebilmek işi

Zikretme ihtimali veya imkânı bulunmak

Zikredilmek işi

Zikredilmek işi

Adı anılmak

Zikretmek işi

Zikretmek işi

Adını söylemek, sözünü söylemek

anılmak, adı geçmek

Zikrolunmak durumu

Adı geçmek, söylenmek

Art arda birdenbire ters yöne açılar yapan kırık çizgi

Nakışta ve terzilikte zikzak biçiminde yapılan dikiş

Zikzak dikişi yapan makine

sık sık sağa sola yön değiştirmek

Zikzak biçiminde olan

İşaret vermek, uyarmak, çağırmak için kullanılan ve bir çan ile bu çana vuran bir tokmaktan oluşan, elle veya başka düzenlerle işletilebilen araç

parasız kalmak

çok sevindiğini belli etmek

Tokat iline bağlı ilçelerden biri

Ay takviminin on ikinci ayı; kurban ayı

Enine ve boyuna motifleri olan, daha çok yolluk olarak kullanılan kilim

Ay takviminin on birinci ayı

Hor görülme

hor görülmek, aşağılanmak

Zili olan, üstünde zili bulunan

Uçlarına zil takılmış maşa biçiminde bir çalgı

Zili olmayan

çok sevindiğini belli etmek

Sahibi kendisi olsun olmasın bir malı kullanmakta olan, elinde tutan kimse; eldeci

Zilyet olma durumu; eldecilik

Kendini bilmeyecek ölçüde olan

çok içip sarhoş olarak kendini bilemeyecek duruma gelmek

Yönetici, işbaşında bulunan kimse

Üstünde olan şey

Bir evrakın veya eşyanın kurumlardaki bir birimden başka bir birime veya bir kişiden başka bir kişiye teslim edildiğini gösteren, evrakın veya eşyanın niteliğinin, kayıt numarasının ve tarih bilgisinin yazılı olduğu defter

eksik veya yanlış yapılan bir işlemden dolayı kişiye fazladan ödenen miktarı belirlemek ve ödemesini sağlamak için bildirimde bulunmak

bir hesabı birinin borcuna eklemek

Zimmetlemek işi

Herhangi bir şeyi bir kimsenin üzerine emanet olarak kaydetmek

Zimmet edilmiş

İslam devleti tebaasında olan ve haraç veren Hristiyanlar, Yahudiler

Aralarında evlilik bağı olmayan kişiler arasındaki cinsel ilişki

aralarında evlilik bağı olmayan kişiler birbiriyle cinsel ilişkiye girmek

Kırmızı renkli doğal cıva sülfür

Birbirine geçmiş bir sıra metal halkadan oluşan bağ

art arda sıralanmış şey

elini ayağını bağlamak

prangaya vurmak

Zincirlemek işi

Tamlayanı, tamlananı veya her ikisi de ad tamlaması biçiminde olan iç içe girmiş tamlama; zincirleme isim tamlaması

Üç veya daha çok aracın trafik kazasına karışması durumu

Bir sıfat tamlamasına varlık bildiren -lı ekinin veya isnat grubunun getirilmesiyle kurulan sıfat tamlaması

Art arda birden fazla tepkimenin oluşması durumu

Zincirle bağlamak

Zincirlenmek durumu

Zincirle bağlanmak

Zinciri olan

Tutuklu veya hükümlülerin içine konulduğu kapalı yer

bir yeri yaşanmaz, huzursuz, rahatsız, zevk alınmaz bir duruma getirmek

karanlık veya iç sıkıcı (yer)

çok karanlık duruma gelmek

yaşanmaz, huzursuz, rahatsız, zevk alınmaz duruma gelmek

Hapishanede görevli bekçi

Hapishanede görevli bekçilerden sorumlu kimse

Zindancının yaptığı iş

zindan görevlisi olarak çalışmak

Palamut balığının iki kilodan ağır olanı

Taze kuvvet

genç ve diri kalmasını sağlamak

Zindeleşmek durumu

Zinde duruma gelmek

Zindeleştirmek işi

Zindeleşme işini yaptırmak

Köy düğünlerinde ve kına gecelerinde daha çok kadınlar arasında çalınan deflerin bazılarının kasnak içlerinde yer alan, defin sesine kaba ve donuk bir şakırtı katan, sık sıralar hâlinde dizilmiş küçük halkacıklar

Tarımla ilgili işleri düzenleyen kuruluş

Zirkonyumun doğal durumunda bulunan, renksiz, sarı, yeşil, kahverengi türleri olan doğal ve saydam, değerli taş

Atom numarası 40, atom ağırlığı 91,22, yoğunluğu 6,25, siyah toz biçiminde bir element (simgesi Zr)

Bir işte ulaşılan en üst aşama

Doruk toplantısının oluşturduğu konferans

dağın doruğuna ulaşmak

Zirzoplaşmak durumu

Uygunsuz, yakışıksız davranmak

uygunsuz, yakışıksız davranışlarda bulunmak

Zıpırca olan

Akdeniz Bölgesi’nde yetişen, 1-3 metre yüksekliğinde, kuvvetli kokulu bir çalı (Anagyris foetida)

Çok, daha çok

yemekte bulunanlara veya yemeğe buyurun diyenlere "artsın, çoğalsın" anlamında söylenen bir nezaket sözü

Eğlenmek veya bir olayı kutlamak amacıyla birçok kimsenin bir araya gelerek yedikleri yemek; şölen, toy (II)

konukları yemekli ağırlamak

yersiz, boş yere harcamak

boşuna harcanmak, zarar görmek

boşuna, boş yere harcamak

boşuna, boş yere harcanmak

Sürekli zarar veren veya zarar vermeyi huy edinmiş olan

Ziyankâr olma durumu

Zarar görmeden

özür dileyenlere karşılık olarak bağışlandığını, olayın pek önemli olmadığını bildirmek için söylenen bir söz

Birini görmeye, biriyle görüşmeye gitme, görüşme

birini görmeye gitmek

Hayır işlemek veya saygı göstermek için gidilen yer; ziyaret, ziyaretgâh

Ziyaret eden, ziyarete giden kimse

Bir kurumu ziyaret edenlere geçici olarak verilen, yakaya takılan ya da boyuna asılan tanıtıcı kart

Ziyaretçi olma durumu

Polonya’nın para birimi

Çinko elementinin simgesi

Yıl boyunca Güneş’in yol aldığı yörünge üzerinde sıralanan Koç, Boğa, İkizler, Yengeç, Aslan, Başak, Terazi, Akrep, Yay, Oğlak, Kova, Balık takımyıldızlarının eşit aralıklarla dağıldığı kuşak; Burçlar Kuşağı

Büyük balıkları tutmakta kullanılan, küçük balık biçiminde, ucu iğneli kurşun parçası

aldatılıp zarara sokulmak

Çok sarhoş

çok sarhoş olmak

Uykusuzluktan, yorgunluktan serseme dönmüş kimse

Zombileşmek durumu

Zombi durumuna gelmek

Zombi olma durumu

Benzer hayvan ve bitki türlerinin bir arada bulunduğu alan

Deride, sinirler boyunca, özellikle gövde, bacak ve yüzde birtakım ağrılı fiskelerle beliren, mikroplu bir hastalık

zona hastalığına yakalanmak

Yeryüzünde enleme bağlı olarak meydana gelen olay

Herhangi bir bölgede etkili olan iklim şartları ve bitki örtüsü özelliklerine göre oluşmuş toprak

Türkiye'nin Karadeniz Bölgesi'nde yer alan illerinden biri

Zonguldak ilinden olan kimse

Zonguldaklı olma durumu

"Zonklamak" anlamındaki zonk zonk atmak, "vücudun bir yeri çok zonklamak" anlamındaki zonk zonk zonklamak deyimlerinde geçer

Zonklamak işi

Vücudun bir yeri nabız atışı gibi, kesik kesik ağrımak veya sancımak

Zonklatmak işi

Zonklamasına yol açmak, zonklamasına sebep olmak

Suda yaşayan mantarlarda ve su yosunlarında bulunan, selüloz zardan yoksun, üzerindeki iki veya daha çok titrek tüyle hareket eden üreme hücresi

Evcil hayvanları üretme ve yetiştirme bilimi

Sıkıntı veya güçlükle yapılan; güç (II), yaş (II), müşkül, kolay karşıtı

İşlenen bir suç karşılığı olarak suçlunun malının bütünü veya bir bölümü üstündeki mülkiyetine son verilmesi ve bu mülkiyetin bir başka kuruluşa devredilmesi; müsadere

kişi mallarına devlet adına yasal olarak el koymak, müsadere etmek

bir işin yapılması birine güç gelmek

bir işin yapılması için her türlü baskıya başvurmak

hile, güç kullanarak düzenlenen oyun boşa çıkarıldığında söylenen bir söz

iş ancak zor kullanılmakla sonuçlanacak bir hâl almak

baskıya, sıkıntıya veya sıkı bir çalışmaya dayanamamak, katlanamamak

güçlük çıkarmak

İstemeyerek yapılan; gıcırı bükme

Gücüne güvenerek hükmü altında bulunanlara söz hakkı ve davranış özgürlüğü tanımayan (kimse); kefenci, müstebit, mütegallibe, despot (I), diktatör

Zorbaya yakışır bir biçimde

Zorbaca davranışta bulunma; mütegallibelik, müstebitlik, tagallüp

zorba gibi davranmak

Biraz zor

Zor kullanarak; cebren, zecren, metazori

"kişiye, beğenmediği şey zorla beğendirilemez" anlamında kullanılan bir söz

Zorlamak işi; zecir

Birine bir şey yaptırmak amacıyla güç kullanmak, boyun eğdirmeye çalışmak; zor kullanmak, mecbur etmek, cebretmek

Zorlaması olmayan, zorlamayan

Zorlanmak işi

Zorlama işi yapılmak

Zorlanmak işi

Zorlayabilmek işi

Zorlama ihtimali veya imkânı bulunmak

Zorlayan; mücbir

Zorlayıcı olma durumu

Zorlamak işi; cebir (I)

Zorlaşmak durumu; müşkülleşme

Zor duruma gelmek; müşkülleşmek

Zorlaştırmak işi

Zor duruma getirmek

Tuttuğunu koparan, baskı yapabilecek ölçüde güçlü (kimse)

Sıkıntı veya güçlükle yapılma durumu, zor olma; güçlük, müşkül

bir şeyin yapılmasını engellemek için çeşitli sorunlar yaratmak

Zorsunmak durumu

Yüksünmek, yapacağı işi ağır bir yük veya angarya olarak kabul etmek

kendisini zorlayan bir durumu, bir sıkıntısı olmak, sorunu bulunmak, güçlüğü olmak

"amacın ne, ne istiyorsun?" anlamında kullanılan bir söz

onuruna dokunmak, gücüne gitmek

yapmaya mecbur etmek

kesinlikle yapması gerekmek, yapmaya mecbur olmak

Kesin olarak gereksinim duyulan; zaruri, mecburi, ıztırari

Yasalarda belirlenmiş, belirtilen şartların ortaya çıkması durumunda, kişinin isteğine bağlı olmayan emeklilik

Yasaların zorunlu kıldığı eğitim

mecbur etmek

kendi isteğinin dışında

Trafik sigortası, deprem sigortası gibi yaptırılması zorunlu olan sigorta

Yasaların zorunlu kıldığı öğrenim

Yasaların zorunlu kıldığı öğretim

Olayların iç ve özlerindeki düzenlilik, yasaya bağlılık ve yapı gereği, belli şartlar altında ortaya çıkması kaçınılmaz olan şey

Yapmak zorunda kalma durumu; gereklilik, mecburluk, mecburiyet, mecburilik, zaruret, ıztırar, zor, zorun, zorunluk, zarurilik

Zirkonyum elementinin simgesi

Ortaya çıkma, görünme, belirme, baş gösterme, meydana çıkma

ortaya çıkmak, görünmek, belirmek

Gerçekleşeceği düşünülmeyen, hesapta olmayan, umulmadık, olağan dışı olgular

Orta oyununda taklitçi

Orta oyunu kollarından ikinci olan oyuncu topluluğu

Kaçak ve yasak şeylerin saklandığı gizli yer

çalmak, aşırmak

gizlenmek, saklanmak

Bir kimsenin saklanması gereken eşyasını saklayan kimse

Zulalamak işi

Kaçak veya yasak şeyleri gizli bir yere saklamak

bir şeyi gizli bir yere koymak

gizlenmek, saklanmak

Zulmetmek işi

Güçlü bir kimse yasaya veya vicdana aykırı olarak kendine veya başkasına her türlü kötülük, haksızlık, eziyet veya işkence etmek

Güçlü bir kimsenin yasaya veya vicdana aykırı olarak başkalarına yaptığı her türlü kötülük, haksızlık; kıygı, kıyın

kendisine eziyet edilmek

zumlamak

Zumlamak işi

Bir nesnenin görüntüsünü büyütmek için objektifin odak uzaklığını değiştirmek; zum yapmak

Ağaçtan yapılan, iki karış boyunda, ağız bölümü yayvan, keskin bir ses çıkaran ve çoğu zaman davulla veya dümbelekle birlikte çalınan nefesli çalgı

dar (pantolon)

Zurna çalan kimse; zurnazen

Zurnacının yaptığı iş; zurnazenlik

birinin zihni çelinip işini göremeyecek duruma getirildiği anlatılırken söylenen bir söz

"rastgele yapılan plansız işlerde yöntem, kural aranmaz" anlamında kullanılan bir söz

Zurnası olan

sürdürülmekte olan bir işin en can alıcı noktası

Zurna olmadan, zurna olmaksızın

Cam, porselen vb. maddelerden yapılmış bardak, tabak vb. eşya; cıncık

Züccaciye satan kimse

Züccaciyecinin yaptığı iş

Frengi, belsoğukluğu vb. cinsel ilişkilerle bulaşan hastalık

Zührevi hastalığı olan

İş çokluğu veya dalgınlık sebebiyle yanılma, geciktirme, ihmal etme

Ayıplanacak şey

bir olay veya sözü küçültücü, alçaltıcı, aşağılayıcı olarak değerlendirmek

Saf, tatlı su

Baklagillerden, bir süs bitkisi ve bunun güzel kokulu, mor, beyaz renkli, saç lülesi görünüşünde olan kıvrıntılı çiçeği (Phaseolus caracalla)

Hz. Muhammed'in Hz. Ali'ye armağan ettiği, ucu ikiye ayrılmış kılıç

hatırlı, güçlü bir kimseyi veya bir makamı gücendirmek, darılmasına yol açmak

Şakaklardan sarkan saç lülesi

Zülfü olan

Sarayda yatıp kalkan ve Enderun hizmetlerine bakan, baltacılardan bir bölük

Tür, cins

Belli bir sınıfa veya zümreye hitap eden edebiyat

Aynı dersi okutan branş öğretmenlerinin ders konularını veya öğrenci sorunlarını ele aldığı kurul

Bu renkte olan

hayal ürünü olan veya adı olup da kendi var olmayan (iyi ve güzel şeyler)

Cam parlaklığında, yeşil renkte, saydam bir süs taşı, doğal alüminyum ve berilyum silikatı

yemyeşil

Koyu yeşil; tavus yeşili, zümrüdi

Zümrütlenmek durumu

Zümrüdü andıran, zümrüde benzeyen, zümrüt gibi

Giyinişte, söz söyleyişte, dilde, düşünüşte toplumun gülünç ve aykırı saydığı yapmacıklıklara ve aşırılıklara kaçan; didon (I)

Züppeye yakışır bir biçimde

Züppeleşmek durumu

Giyiniş, söz söyleyiş, düşünüş, dil vb.nde, toplumun gülünç ve aykırı saydığı yapmacıklıklara ve aşırılıklara kaçmak; züppe olmak

Züppeleştirmek işi

Züppe durumuna getirmek

Züppeye yakışır davranış; snopluk, snobizm

züppece davranmak

Geviş getiren memelilerden, Afrika'da yaşayan, çok uzun boylu ve boyunlu, derisi benekli, ot yiyen hayvan (Giraffa camelopardalis)

ince, uzun boylu, uzun boyunlu (kimse)

Örnek hayvanı zürafa olan, geviş getiren memeliler familyası

Kibarlar

"daha önce iyi bir durumda olan kişi bu konumunu kaybettiğinde uygun olmayan, yersiz davranışlarda bulunur" anlamında kullanılan bir söz

Çiftçiler

soyu devam etmemek

Dölü olan, soyu olan

Dölü olmayan, soyu olmayan

Zürriyetsiz olma durumu

Ayarı düşük para, sikke veya akçe; züyuf akçe

Parasız, yoksul olan (kimse); meteliksiz

"uyuz olup kaşınmak insanı çok rahatsız eder ama züğürtlükten dolayı ne yapacağını düşünmek daha çok rahatsız eder" anlamında kullanılan bir söz

Kötü sonuçlanmış bir işte, çok önemsiz iyi bir yan bularak sevinme

Züğürtlemek işi

Parasız, meteliksiz kalmak, züğürt duruma gelmek

“vaktiyle önemli işler yapmış olanlar düşkünlüklerinde eski durumlarını anarak avunmaya çalışırlar” anlamında kullanılan bir söz

Züğürtleşmek işi

Züğürt durumuna gelmek

Parasızlık, parasız kalma durumu; meteliksizlik

“soylu olan kişi zenginliğini yitirdiğinde soyluluğu unutulur, saygı görmez hâle gelir” anlamında kullanılan bir söz

Zıbarmak işi

Zıbartmak işi

Zıbarma işini yaptırmak

yatıp uyumak

Zıbarmak işi

Bebeklere iç çamaşırı olarak giydirilen, ince pamukludan kısa ve kollu giysi

Geçimsizlik, çekemezlik, birbini sevmeme

bir şey birini tedirgin etmek, hoşuna gitmemek

sinirlendirmek, sinirini bozmak

Giysilerin kol, yaka, etek vb. kenarlarına dikilen şerit veya kaytan

Zıhlamak işi

Kenarına zıh geçirmek

Zıhlanmak işi

Zıhlamak işi yapılmak

Zıhı olan

Zıhı olmayan

İçki ve sigara gibi zararlı alışkanlıklar için kullanılan bir söz

Zıkkımlanmak işi

Bir şeyler yemek

Kızgınlık anında söylenen bir söz

sunulan yiyeceği beğenmeyenlere söylenen bir söz

Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin bazı yerlerinde genellikle düğünlerde eğlenmek amacıyla dili ağız içinde değişik bir biçimde oynatarak ahenkli bir ses çıkarma

azarlamak

azar işitmek

Zılgıtlanmak durumu

Azar işitmek

Delgeçle açılan delik

Kâğıt, deri, kumaş, ahşap vb.ni zımbalamakta kullanılan tabanca

Kâğıt, deri, kumaş, ahşap vb.ni zımbalamakta kullanılan tel

Zımbalamak işi

Bir şeyin üzerinde zımba ile delik açmak

Zımbalanmak işi

Zımba ile delik açılmak

Zımbalatmak işi

Zımba ile delik açtırmak

Zımbası olan

Kolay koparılabilmesi için yapraklarının dibi zımbalanmış olan defter

Zımbası olmayan

Zımbırdatmak işi

Telli bir çalgıyı acemice çalmak

Telli bir çalgıyı acemice çalarak çıkarılan çirkin sesin adı

Üstü kapalı bir biçimde, dolaylı olarak

Dolayısıyla, için

Çok sert alümin billurları kapsayan ve aşındırıcı olarak kullanılan doğal kaya

Maden, tahta ve daha başka şeylerin yüzünü aşındırıp düzeltmeye ve parlatmaya yarar, üstüne zımpara tozu yapıştırılmış kalınca kâğıt

Yüzeylerinden biri üzerinde çalışılan ve düzlemsel yüzeyleri düzeltmede kullanılan taşlama taşı

Taş kesme çarklarının üzerine yapıştırılan maden tozu

Zımparalamak işi

Zımpara kâğıdı sürerek bir şeyin yüzeyindeki pürüzleri yok etmek

Zımparalanmak işi

Zımparalama işi yapılmak

Zımparayı andıran, zımparaya benzeyen, zımpara gibi

Tanrı'ya ve ahirete inanmayan (kimse)

Zındık olma durumu

Birdenbire ve sarsıntıyla

Elden çıkmak

Zangırdama sırasında çıkan sesin adı

"Birdenbire durmak" anlamındaki zınk diye durmak deyiminde geçer

birdenbire durmak

Zıplayan veya birdenbire fırlayan bir şeyin hareketi veya çıkardığı ses

beklenmeyen bir zamanda ortaya çıkmak

"Çok sevinmek" anlamındaki zıp zıp zıplamak deyiminde geçen bir söz

Karadeniz kıyısı halkının giydiği dar paçalı potur

Büyük balıkları vurup çekmeye yarayan ucu çengelli mızrak

Zıpkınla balık avlayan kimse

Zıpkıncı olma durumu

Zıpkınlamak işi

Zıpkınla vurmak

Zıpkınlanmak işi

Zıpkınlamak işi yapılmak

Zıplamak işi

Bir yere çarpıp yukarı fırlamak

Zıplatmak işi

Zıplama işini yaptırmak

Zıplayabilmek işi

Zıplama ihtimali veya imkânı bulunmak

Zıplamak işi

Beklenilmeyen, uygun olmayan bir sırada

Bir yerinden lastik bir bağla asılmış, içi talaş dolu hafif bir top olan çocuk oyuncağı

Görgüsüz, fırsatçı kimse

Zıpçıktı olma durumu

Şımarık ve delice tavırlı, hareketlerinde ölçüsüz; hırtapoz, zırtapoz, zirzop

Zıpıra yaraşır biçimde; zirzopça, zırtapozca

Zıpır olma durumu; zirzopluk, hırtapozluk, zırtapozluk

Bıktırıcı ve sürekli bir ses çıkararak

Çok cahil

Zırcahil olma durumu

Aşırı deli, çılgın olan

Zırdeli olma durumu

Savaşlarda ok, kılıç, süngü vb. silahlardan korunmak için giyilen, demir ve tel levhalardan yapılmış giysi; cebe

Biber ve sarımsak eklenerek zırhlanmış ve baharatlanmış etin şişe geçirilmesiyle yapılan bir tür kebap

Zırh denilen satıra benzer kesici aletle yapılmış kıyma; zırhlı kıyma, satır kıyması

Zırhlamak işi

Eti zırh denilen aletle kıyma hâline getirmek

Zırhlandırmak işi

Zırhla kaplamak

Zırhlanmak durumu

Zırh giymek

Zırh giymiş veya zırh kaplanmış

Savaşta veya savaş dışında güvenliği sağlamak için zırh ile kaplanmış araç

Omurgalı hayvanlardan amfibyumların bir takımı

Hareket yeteneği yüksek, ateş gücüne sahip, zırhla korunan savaş araçlarıyla donatılmış silahlı kara kuvveti; zırhlı güç, zırhlı kuvvet

Kolluk kuvvetlerince güvenlik, keşif, personel taşıma vb. maksatlarla kullanılan dış etkenlere karşı dayanıklı zırhlı araç

Kemikli balıklar takımının yayın balığıgiller familyasından bir tür balık; zırhlı balık

Zırhı olmayan

Sürekli zırlayan

Zil vb. ötmek

Zırlatmak işi

Zırlamasına sebep olmak

durmaksızın söylenerek hoşnutsuzluğunu açığa vurmak

Herhangi bir şeyin en küçük, önemsiz ve işe yaramaz parçası

en ufak bir şey vermekten kaçınmak

en ufak bir şey vermemek

İkide birde, uygunsuzca, yerli yersiz, gereksiz yere; zırt fırt, zırt zırt

Yavan, tatsız olan

Saçma, saçma sapan, boş, anlamsız söz

saçma olan bir düşünceyi döndürme, çevirme yolu ile savunmaya kalkışanlara söylenen bir söz

Zırvalamak işi

Boş ve anlamsız sözler söylemek

Sıvı iri damlalar hâlinde akarak

Zırıldamak işi; zırıldanma, zırlama

Durmaksızın söylenerek hoşnutsuzluğunu açığa vurmak; zırıldanmak, zırlamak

Zırıldama sırasında çıkan sesin adı

anlaşmazlık sebebiyle kavga etmek

birine karşı sürekli ters davranmak, istediklerinin tersini yapmak

Farklı durum ve yapıda olan (kimse)

Zıtlaşmak işi; zıtlanma

Birbirine karşı ters davranmak; zıtlanmak

İki ucu açık küçük boru

sinirlendirmek, öfkelendirmek

çok sinirlenmek, öfkelenmek

Zıvanası olan

Bir ucunda kartondan zıvana bulunan sigara

Zıvanası olan vida

Zıvanası olmayan